Ana içeriğe atla
🩹 İlk Yardım Sınavda bu dersten 12 soru

Hasta ve Yaralı Taşıma Teknikleri

Taşımanın genel kuralları, Rautek manevrası, sürükleme yöntemleri, tek ve iki kurtarıcı ile taşıma.

Hazırlayan: Kazım İncebacak · Son güncelleme: 2 Ekim 2026

Genel kurallar

  • Hayati tehlike yoksa yaralı, ilk yardım yapılmadan ve sağlık ekibi gelmeden taşınmaz.
  • Taşıma yalnızca yangın, patlama, akan trafik, çökme gibi yakın tehlikelerde ya da sağlık ekibine ulaşmak zorunluysa yapılır.
  • Taşıma sırasında baş, boyun ve gövde ekseni korunur; yaralı sarsılmaz, durumu sürekli izlenir.
  • İlk yardımcı kendi gücünü aşan taşımaya girişmez; yükü kaldırırken sırtını değil bacaklarını kullanır.

Rautek manevrası

Araç içinde ya da yerde bulunan, hemen kurtarılması gereken yaralıyı tek kişinin çıkarabilmesi için kullanılan yöntemdir.

  1. İlk yardımcı yaralının arkasına geçer, kollarını yaralının koltuk altlarından geçirir.
  2. Yaralının bir kolunu göğsü üzerinde dirsekten bükerek bilek ve dirsekten kavrar.
  3. Yaralının başını kendi omzu ya da göğsüyle destekleyerek baş-boyun-gövde eksenini korur.
  4. Yaralıyı geri geri yürüyerek güvenli bir alana çeker.
Sınav ipucu: "Araç içindeki yaralıyı tek ilk yardımcı acil durumda nasıl çıkarır?" sorusunun cevabı Rautek manevrasıdır. Yöntem acil durumlar içindir; tehlike yoksa yaralı araçta bırakılıp sağlık ekibi beklenir.

Sürükleme yöntemleri

  • Battaniye ile sürükleme: yaralı battaniyeye yatırılır, baş tarafından tutularak sürüklenir.
  • Kollarından ya da koltuk altından sürükleme: kısa mesafede, dar alanlarda kullanılır.
  • Ayak bileklerinden sürükleme: başın yere çarpmaması için çok dikkatli uygulanır; düz zeminde ve kısa mesafede tercih edilir.

Tek ve iki kurtarıcı ile taşıma

  • Destek vererek yürütme: bilinci açık, yürüyebilen yaralının koluna girilir.
  • Kucakta taşıma: çocuklar ve hafif yaralılar için uygundur.
  • Sırtta taşıma: bilinci açık, kollarıyla tutunabilen yaralı için kullanılır.
  • İki kurtarıcı ile: kurtarıcıların ellerini birleştirerek oluşturduğu "sandalye" ile ya da biri koltuk altlarından, diğeri dizlerin altından tutarak taşıma.
  • Sedye ile taşıma: omurga yaralanması şüphesi olan ya da ağır yaralılarda tercih edilir; yaralı sedyeye tek parça halinde, ekseni bozulmadan yerleştirilir.

📌 Bu konuda akılda tut

  • ✓Hayati tehlike yoksa yaralı yerinden oynatılmaz.
  • ✓Taşıma sırasında baş-boyun-gövde ekseni korunur.
  • ✓Araç içindeki yaralının acil çıkarılmasında Rautek manevrası kullanılır.
  • ✓Ayak bileklerinden sürüklemede başın yere çarpmasına dikkat edilir.
  • ✓Omurga yaralanması şüphesinde yaralı tek parça halinde sedyeye alınır.

⚠️ Sık yapılan hatalar

  • ✗Tehlike yokken yaralıyı araçtan çıkarmak.
  • ✗Yaralıyı kollarından ve bacaklarından tutup bükerek taşımak.
  • ✗Taşıma sırasında yaralının durumunu izlememek.

📝 Örnek soru

Yanma tehlikesi bulunan bir araçtaki yaralıyı tek başına çıkarmak zorunda kalan ilk yardımcı hangi yöntemi kullanmalıdır?

  • A) Sırtta taşıma
  • B) Rautek manevrası
  • C) Ayak bileklerinden sürükleme
  • D) Kucakta taşıma
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: B. Rautek manevrası, araç içindeki yaralıyı baş-boyun-gövde ekseni korunarak tek kişinin çıkarabilmesi için geliştirilmiştir.

MEB, ehliyet e-sınavında sorulan soruları ve cevap anahtarını yayımlamaz. Bu sitedeki sorular Rehber Panda tarafından sınav formatına uygun olarak özgün hazırlanmıştır; MEB soruları değildir.