- Ana Sayfa
- /
- KPSS
- /
- Ortaöğretim
- /
- Konu Anlatımı
- /
- Matematik
- /
- Yüzde - Kar Zarar
Yüzde - Kar Zarar
Ders Notları | Konu Anlatımı | Formüller
Yüzde hesaplama, kar-zarar problemleri, faiz hesabı
Alt Konular
Önemli Noktalar
- Yüzde: Bir sayının yüzde kaçı = (Sayı × Yüzde) / 100
- Kar = Satış Fiyatı - Maliyet
- Kar Yüzdesi = (Kar / Maliyet) × 100
Konu Anlatımı
Yüzde ve Kar-Zarar
Yüzde hesaplamaları ve kar-zarar problemleri, KPSS'nin vazgeçilmez konularındandır. Bu konudan her sınavda mutlaka 2-3 soru gelir.
📊 Yüzde Nedir?
Yüzde, bir sayının 100'e bölümünden elde edilen değerdir. % sembolü ile gösterilir.
%a = a/100
Örnek: %25 = 25/100 = 0,25 = 1/4
Temel Yüzde Hesaplamaları
| İşlem | Formül | Örnek |
|---|---|---|
| N'in %x'i | N × (x/100) | 200'ün %30'u = 200 × 0.30 = 60 |
| %x artırma | N × (1 + x/100) | 100'ü %20 artır = 100 × 1.20 = 120 |
| %x azaltma | N × (1 - x/100) | 100'ü %20 azalt = 100 × 0.80 = 80 |
Kar - Zarar Problemleri
Temel Kavramlar
- Maliyet (M): Alış fiyatı + giderler
- Satış Fiyatı (S): Ürünün satıldığı fiyat
- Kar: S - M (pozitif ise kar)
- Zarar: M - S (pozitif ise zarar)
Kar Yüzdesi
Kar % = (Kar / Maliyet) × 100
Zarar Yüzdesi
Zarar % = (Zarar / Maliyet) × 100
Örnek: Bir ürün 80 TL'ye alınıp 100 TL'ye satılıyor. Kar yüzdesi kaçtır?
Çözüm:
Kar = 100 - 80 = 20 TL
Kar % = (20/80) × 100 = %25
Faiz Hesabı
Basit Faiz Formülü
Faiz = Ana Para × Faiz Oranı × Süre
F = A × n × t
A: Ana para, n: Yıllık faiz oranı (%), t: Süre (yıl)
Örnek: 10.000 TL, yıllık %12 faiz oranıyla 6 ay bankada tutulursa ne kadar faiz getirir?
Çözüm:
F = 10.000 × 0.12 × (6/12) = 10.000 × 0.12 × 0.5 = 600 TL
İskonto (İndirim)
İskonto: Bir ürünün fiyatından yapılan indirimdir.
Örnek: 500 TL'lik ürüne %20 indirim yapılırsa yeni fiyatı:
500 × 0.80 = 400 TL
Ardışık Yüzde Değişimleri
🔑 Önemli Kural
Ardışık yüzde değişimlerinde çarpanları çarp:
Örnek: Önce %20 artış, sonra %10 azalış:
1.20 × 0.90 = 1.08 → Net %8 artış
📌 KPSS İpucu
- Kar/zarar hesabında MALİYET referans alınır, satış fiyatı değil!
- %a artış sonrası %a azalış = Net değişim DEĞİLDİR
- Ardışık indirimler: %20 + %10 = %30 DEĞİL! (1-0.20)(1-0.10) = 0.72 → %28)
- Faiz sorularında süreyi yıla çevirmeyi unutma (ay/12)
Sık Kullanılan Yüzde-Kesir Karşılıkları
| Yüzde | Kesir | Ondalık |
|---|---|---|
| %50 | 1/2 | 0.5 |
| %25 | 1/4 | 0.25 |
| %20 | 1/5 | 0.2 |
| %10 | 1/10 | 0.1 |