Kazım İncebacak
YDUS El Cerrahisi yan dal sınavı, Ortopedi ve Travmatoloji ile Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi ana dallarından paylaşımlı olarak girilebilen 3 yıllık yan dal eğitimine giriş kapısıdır. 100 sorulu sınavda el ve üst ekstremite anatomisinden el yaralanmalarına, periferik sinir cerrahisinden mikroşirurjik replantasyona, doğumsal el deformitelerinden romatoid+osteoartritik el cerrahisine, parmak/el flep tekniklerinden Dupuytren kontraktürüne uzanan geniş bir yelpaze değerlendirilir. Bu rehberde ASSH (American Society for Surgery of the Hand), FESSH (Federation of European Societies for Surgery of the Hand), IFSSH ve Türk El ve Üst Ekstremite Cerrahisi Derneği güncel kılavuzları ışığında detaylı konu dağılımını + 12 haftalık hazırlık planını bulacaksınız.
📋 YDUS El Cerrahisi 2026 Hızlı Bakış
- 2 Mayıs 2026 · 100 soru / 150 dk · Yanlış cezası YOK
- Yeterlik 45+ (önerilen 60+)
- Ana Dal: Ortopedi ve Travmatoloji VEYA Plastik Cerrahi
- Eğitim: 3 yıl yan dal
- 2025 Kontenjan: ~15-25 · Taban: 60-72
📊 100 Soru Detaylı Konu Dağılımı
| Konu | Soru | % |
|---|---|---|
| El + Üst Ekstremite Anatomisi (cerrahi) | 10-12 | 11% |
| Akut El Yaralanmaları (tendon, sinir, damar) | 15-18 | 17% |
| El + Bilek Kırıkları (skafoid, distal radius) | 10-12 | 11% |
| Periferik Sinir Cerrahisi (median, ulnar, radial) | 10-12 | 11% |
| Tuzak Nöropatiler (KTS, kübital tünel) | 7-9 | 8% |
| Mikroşirurji + Replantasyon | 7-9 | 8% |
| Doğumsal El Deformiteleri | 5-7 | 6% |
| Dupuytren + Kontraktürler | 3-5 | 4% |
| Romatoid+Osteoartritik El | 5-7 | 6% |
| Brakiyal Pleksus + Üst Ekstremite Sinir | 7-9 | 8% |
| El Tümörleri + Tendinopatiler + İnfeksiyonlar | 5-7 | 6% |
| El Rehabilitasyonu + Ergoterapi | 3-5 | 4% |
🎯 Konu Detayları
1. Akut El Yaralanmaları (15-18 soru)
- Fleksör Tendon Yaralanmaları: Verdan zon sınıflaması (Zon I-V). Zon II ("no man's land") en zorlu. Onarım: Modified Kessler, Tang's 6-strand, krutaviyö +epitendinöz. Erken aktif hareket protokolleri (Strickland, Kleinert, Indiana). FDP+FDS hep birlikte.
- Ekstensör Tendon: 9 zon (Verdan). Zon I (mallet finger) — splint 6-8 hafta veya Stack splint. Zon III (boutonniere). Zon V (fight bite — insan ısırığı, polimikrobiyal — Eikenella).
- Sinir Yaralanmaları: Sunderland sınıflaması Grade I-V. Nörotmesis (V) — sutur (epinöral, fasiküler) veya konduit. Yaş kritik (3-6 yaş etki, >12 ay zayıf prognoz).
- Damar Yaralanmaları: Allen testi. Subkulvian/aksiller kompanse edilmelidir.
- Yüksek Basınç Enjeksiyon Yaralanmaları: Boya, yağ — küçük giriş, masif iç hasar. Acil debridman + antibiyotik.
- Amputasyon Levelleri: Replantasyon endikasyonları — başparmak, çoklu, çocuk, distal interfalangeal. Kontrendikasyonlar — ezilme, uzun warm ischemia.
2. El + Bilek Kırıkları (10-12 soru)
Distal Radius Kırığı: Frykman sınıflaması, AO-OTA. Konservatif (kapalı redüksiyon + alçı) vs cerrahi (ORIF — volar plak en sık, eksternal fiksatör, K-wire). Volar plak 2000'lerden itibaren standart. Skafoid Kırığı: En sık karpal kırık. Anatomik snuff box hassasiyeti. Erken X-ray negatif olabilir → MR/BT 1 hafta sonra. Distal pol — proksimaldan iyi prognoz (kanlanma). Osteonekroz riski (Preiser hastalığı). Headless screw (Herbert) fiksasyon. Metakarp + Falanks: Boxer kırığı (5. metakarp boyun). Bennett (1. metakarp tabanı), Rolando (1. metakarp tabanı parçalı). Mallet finger (terminal falanks — DIP ekstensör), boutonniere (PIP — santral slip).
3. Periferik Sinir Cerrahisi (10-12 soru)
Median Sinir: Pronator teres sendromu (proksimal), KTS (karpal tünel — en sık tuzak). Ulnar Sinir: Kübital tünel sendromu (Tinel + ulnar deviation). Guyon kanalı sendromu. Radial Sinir: Wartenberg (yüzeyel duyu), supinator/PIN (posterior interosseous), spiral oluk yaralanması (Saturday night palsy). Sinir Onarımı: Primary suture <72 saat altın. Nerve gap için: konduit (1-2 cm), allograft, autograft (sural sinir, lateral ante brachial cutaneous). Tendon transferi geç dönem. Yeni: Targeted Muscle Reinnervation (TMR), Regenerative Peripheral Nerve Interface (RPNI) — protez kontrolü için.
4. Tuzak Nöropatiler (7-9 soru)
Karpal Tünel Sendromu (KTS): En sık tuzak nöropati. Tinel, Phalen, durkan kompresyon. EMG/NCS — distal motor latans uzaması, SNAP gecikmesi. Konservatif: splint, steroid enjeksiyon. Cerrahi: açık vs endoskopik (Chow tek-portal, Agee tek-portal) karpal tünel salınımı. Kübital Tünel Sendromu: Ulnar sinir dirsek seviyesinde. Tinel pozitif, dirsek fleksiyon testi. Cerrahi: in-situ dekompresyon, anteriorrior transpozisyon (subkutan, intramuscular, submüsküler).
5. Mikroşirurji + Replantasyon (7-9 soru)
Replantasyon: Soğuk iskemi (kas yok parmak) 24 saat tolerans, kas içeren (proximal) 6-12 saat. Sıra: 1) Kemik fiksasyon, 2) Tendon, 3) Arter, 4) Sinir, 5) Ven, 6) Cilt. Endikasyon: Başparmak, çoklu parmak, çocuk, kadın bilek+öncesi (kozmetik), distal IP. Kontrendikasyon: Ezilme yaralanması, uzun warm ischemia, sistemik durum. Free Flap: Lateral arm, anterolateral thigh (ALT), latissimus dorsi, fibular flep. Toe-to-Hand Transfer: 2. parmak veya başparmak rekonstrüksiyonu — hallüks (büyük ayak parmağı), 2. ayak parmağı.
6. Doğumsal El Deformiteleri (5-7 soru)
OMT (Oberg, Manske, Tonkin) sınıflaması — IFSSH 2014. Sindaktili: En sık (en sık 3-4. parmak). Komplet vs inkomplet. Ayrılma 12-18 ay. Tam kalınlık deri grefti (lokal flap). Polidaktili: Pre-aksiyel (radyal — başparmak duplikasyonu, Wassel sınıflama), post-aksiyel (ulnar — 5. parmak), santral. Klino+Kampto+Klanodaktili. Radial Klubel: İskelet (radius hipoplazi/aplazi), tip eksikliği. VACTERL+Holt-Oram+Fanconi anemi. Pollisizasyon (indeks parmağı baş parmağa transformasyon).
7. Dupuytren + Kontraktürler (3-5 soru)
Dupuytren Kontraktürü: Palmar fasya fibromatozis. 4-5. parmak baskın. Etiyoloji genetik (Northern Avrupa kökenli — "viking hastalığı"), DM, alkol, antiepileptik. Tutkulanger Tablo Testi. Tedavi: Bekle-gör (hafif), kollajenaz Clostridium histolyticum (Xiapex) intralezyonel enzim, perkütan iğne fasyatomi (PNF), açık fasyectomy.
8. Romatoid + Osteoartritik El (5-7 soru)
RA El Cerrahisi: MCP+PIP eklemleri özellikle, ulnar deviasyon, Boutonniere (Nalebuff Tip), swan neck, mallet. Tenosinovektomi (caput ulnae sendromu — Vaughan-Jackson, ekstensör tendon ruptürü). Eklem replasmanı (artoplasti) MCP, PIP. Wrist fusyon vs total wrist artroplasti. OA El: Trapezyometakarpal (CMC1 — başparmak tabanı OA), DIP (Heberden), PIP (Bouchard). Tedavi: konservatif → splint → steroid enjeksiyon → artroplasti (LRTI — Ligament Reconstruction with Tendon Interposition), trapezyetomi.
9. Brakiyal Pleksus (7-9 soru)
Doğumsal: Erb (C5-C6 — waiter's tip), Klumpke (C8-T1 — Horner), total (C5-T1). Spontan iyileşme %75 vakada 3-6 ayda. Cerrahi: 3-9 ay arası — sinir onarımı, transfer, nerve grafting. Yetişkin Travma: Yüksek enerji (motosiklet, traktör). Pre+post-ganglionik ayırım kritik (preganglionik EMG paraspinal denervasyon, MR koklear, root avulsion). Post-ganglionik daha iyi prognoz. Tedaviler: erken sinir transferi (Oberlin — ulnar fasiküller → biseps, double Oberlin), distal nerve transferleri.
10. El Tümörleri + İnfeksiyonlar (5-7 soru)
Selim: Ganglion kisti (en sık), giant cell tumor of tendon sheath (GCT), enkondrom (en sık iskelet tümör). Kötü: Squamous cell, melanom (subungual), sarkom. İnfeksiyonlar: Felon (parmak ucu pulpa abse), paronişi, suppuratif fleksör tenosinovit (Kanavel 4 belirtisi — fleksör tutuş, parmak şişlik, fleksör boyunca hassasiyet, pasif ekstansiyon ağrısı), midpalmar+thenar boşluk infeksiyonu. Acil drenaj + IV antibiyotik. İnsan ısırığı (Eikenella corrodens).
📚 Kaynaklar
- Green's Operative Hand Surgery, 8. Baskı (2022) — El cerrahisi standart referans
- Wolfe's Operative Hand Surgery
- Strickland's The Hand: Master Techniques in Orthopaedic Surgery
- Mathes Plastic Surgery (üst ekstremite bölümleri)
- ASSH (American Society for Surgery of the Hand) Curriculum
- FESSH Klinik Kılavuzları
- Türk El ve Üst Ekstremite Cerrahisi Derneği
- Journal of Hand Surgery — güncel
📅 12 Haftalık Hazırlık Planı
| Hafta | Konu |
|---|---|
| 1 | El + üst ekstremite anatomisi (cerrahi) |
| 2-3 | Akut el yaralanmaları (tendon, sinir, damar) |
| 4 | El + bilek kırıkları (skafoid, distal radius, mallet) |
| 5 | Periferik sinir cerrahisi (median, ulnar, radial) |
| 6 | Tuzak nöropatiler + mikroşirurji + replantasyon |
| 7 | Doğumsal el (sindaktili, polidaktili, klinodaktili) |
| 8 | Dupuytren + RA el + OA el (CMC1, DIP) |
| 9 | Brakiyal pleksus + nerve transfer |
| 10 | El tümörleri + infeksiyonlar + tendinopatiler |
| 11 | Geçmiş YDUS + simülasyon |
| 12 | Tekrar + zayıf konular |
❓ FAQ
El Cerrahisi YDUS'a hangi ana dallardan girilir?
Ortopedi ve Travmatoloji VE Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi ana dallarından paylaşımlı yan dal. Ortopedi profili: kemik+eklem ağırlıklı. Plastik profili: yumuşak doku+mikroşirurji ağırlıklı. Yan dal eğitimi her iki profili öğretir.
Skafoid kırığında MR endikasyonu?
Klinik şüphe + X-ray negatif → 1 hafta sonra tekrar X-ray VEYA acilden MR/BT. MR — okkült skafoid kırık + osteonekroz erken tanı. BT — fragmantasyon değerlendirme. Tedavi gecikmesi nonunion + AVN riski.
Replantasyon başarı oranı?
Distal parmak (DIP altı) %85-95. Daha proksimal venöz dolaşım kritik. Çocuk %90+ (vasküler tonus iyi). Ezilme yaralanması <%50. Kas içeren proksimal — warm ischemia <6 saat altın. Soğuk preservasyon (4°C) süreyi uzatır.
Kanavel 4 işareti nedir?
Suppuratif fleksör tenosinovit klasik 4 belirti: 1) Sembolik fleksör tutuş (parmak hafif fleksiyon), 2) Eşit fusiform şişlik tüm parmak, 3) Tendon boyunca palpe edilen hassasiyet, 4) Pasif ekstansiyon ağrılı. ACİL drenaj (sheath irrigation) + IV antibiyotik (vankomisin+seftriakson empirik).
Oberlin nerve transferi nedir?
C5-C6 brakiyal pleksus avülsiyonunda biseps fonksiyonu için ulnar sinir fasikülü → musculocutaneous sinir biseps motor dalı. Geliştiren Oberlin (1994). Double Oberlin — ulnar+median fasikülleri biseps+brachialis için. Distal sinir transferi konseptinin altın örneği.
⚖️ YMYL Disclaimer
Bu içerik YDUS El Cerrahisi yan dal sınav hazırlığı amaçlı akademik rehberdir; klinik tedavi, cerrahi karar, ilaç dozajı, hasta bakımı veya tanı tavsiyesi niteliği taşımaz. Klinik uygulamada güncel kılavuzlar (ASSH, FESSH, IFSSH, Türk El ve Üst Ekstremite Cerrahisi Derneği), Türkiye Farmakopesi ve yetkili hekim+cerrahi onayı esas alınmalıdır. Sınav bilgileri için ÖSYM resmi kılavuzunu doğrulayınız.