Zamir (Adıl)

Zamir (Adıl) Nedir?

Zamir, isimlerin yerine kullanılan sözcüklerdir. Cümlede tekrarı önler ve anlatımı akıcı hâle getirir. Zamirler, işaret ettikleri isimlerin bütün özelliklerini taşır.

1. Kişi Zamirleri (Şahıs Zamirleri)

Kişi adlarının yerine kullanılan zamirlerdir:

Tekil	Çoğul
1. kişi: ben	1. kişi: biz
2. kişi: sen	2. kişi: siz
3. kişi: o	3. kişi: onlar

Örnek: "Ahmet dün geldi. O çok yorgundu."

2. İşaret Zamirleri

Varlıkları işaret yoluyla karşılayan zamirlerdir: bu, şu, o, bunlar, şunlar, onlar, öteki, beriki, burası, şurası, orası

• Bu benim kitabım. (Bu → kitap yerine)
• Şunu bana verir misin?
• Burası çok güzel.

Dikkat: "Bu, şu, o" isimle birlikte kullanılırsa sıfat, tek başına kullanılırsa zamirdir.

3. Belgisiz Zamirler

İsimlerin yerini belirsiz olarak tutan zamirlerdir:

• biri, birisi, bazısı, bazıları, herkes, hiç kimse, kimse
• birçoğu, hepsi, tümü, çoğu, kimisi

Örnek: "Herkes bu durumdan memnun." / "Kimse gelmedi."

4. Soru Zamirleri

Soru anlamı taşıyan ve isimlerin yerine geçen zamirlerdir:

• kim, ne, nere, hangisi, kaçı

Örnek:

• "Kim geldi?" (Ahmet yerine)
• "Ne istiyorsun?" (bir şey yerine)
• "Hangisi senin?" (kitap yerine)

5. Dönüşlülük Zamiri

"Kendi" sözcüğü dönüşlülük zamiridir. Öznenin eylemi kendi üzerinde yaptığını gösterir.

• "Kendim yaptım."
• "Kendisi geldi."
• "Onu kendine sakladı."

6. İlgi Zamiri (-ki)

"-ki" eki, ilgi zamiri olarak bir ismin yerine geçer:

• "Benim kalemim kırmızı, seninki mavi." (seninki = senin kalemin)
• "Bu ev bizim, şu ev komşununki." (komşunun evi)

Dikkat: İlgi zamiri "-ki" bitişik yazılır ve her zaman sözcüğe eklenir.

Zamir-Sıfat Ayrımı

Bir sözcüğün zamir mi sıfat mı olduğunu anlamak için:

• Tek başına kullanılıyorsa → zamir
• İsimle birlikte kullanılıyorsa → sıfat

Örnek:

• "Bu çok pahalı." → zamir
• "Bu araba çok pahalı." → sıfat

Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

• Zamirler ismin yerini tutar, tek başına anlam taşır
• "Bu, şu, o" bağlama göre sıfat veya zamir olabilir
• İlgi zamiri "-ki" ile bağlaç "ki" karıştırılmamalı