🦷 Periodontoloji

DUS Restoratif Bilimler • 10-12 Soru

Periodontoloji, dişleri destekleyen dokuların (dişeti, periodontal ligament, sement ve alveol kemiği) sağlığı, hastalıkları ve tedavisiyle ilgilenen diş hekimliği dalıdır. 2018 AAP/EFP yeni sınıflaması sınavda önemlidir.

🔬 Periodontal Anatomi

Dişeti (Gingiva)

Serbest dişeti: Sulkus duvarı, 1-2mm
Yapışık dişeti: Keratinize, stippling
İnterdental papil: Col bölgesi
Mukogingival birleşim: Alveolar mukoza ile sınır

Periodontal Ligament (PDL)

0.15-0.38mm genişlik
Kollajen lifler (Sharpey)
Proprioseptif fonksiyon
Doku tamiri ve yenilenmesi

Alveol Kemiği

Lamina dura: Kribriform plak
Süngerimsi kemik
Kortikal kemik
Sürekli remodeling

Sement

Aselüler (apikal, ince)
Selüler (servikal, kalın)
Sharpey lif tutunması
Yaşla birlikte kalınlaşır

📌 Biyolojik Genişlik

Sulkus derinliği: 0.69mm | Birleşim epiteli: 0.97mm | Bağ dokusu ataşmanı: 1.07mm
Toplam biyolojik genişlik: ~2mm (Gargiulo 1961)
Restoratif marj biyolojik genişliği ihlal etmemelidir!

📋 Periodontal Hastalık Sınıflaması (2018)

Kategori	Alt Tipler	Özellikler
Periodontal Sağlık	Sağlıklı, azalmış periodonsiyum üzerinde sağlık	BOP <10%, cep yok
Gingivitis	Plak ilişkili, plak dışı	BOP ≥10%, ataşman kaybı yok
Periodontitis	Stage I-IV, Grade A-C	Ataşman kaybı, kemik kaybı
Nekrotizan	NUG, NUP, Nekrotizan stomatit	Papil nekrozu, ağrı, ateş
Sistemik Etkili	Diabetes, Down sendromu, LAD	Altta yatan hastalık modifiye eder

📊 Periodontitis Stage ve Grade

Stage (Şiddet ve Yaygınlık)

Stage I:	CAL 1-2mm, kemik kaybı <15%
Stage II:	CAL 3-4mm, kemik kaybı 15-33%
Stage III:	CAL ≥5mm, ≥4 diş kaybı
Stage IV:	≥5 diş kaybı, ileri fonksiyon bozukluğu

Grade (İlerleme Hızı)

Grade A:	Yavaş ilerleme, %kemik kaybı/yaş <0.25
Grade B:	Orta ilerleme, %kemik kaybı/yaş 0.25-1.0
Grade C:	Hızlı ilerleme, %kemik kaybı/yaş >1.0

Risk faktörleri: Sigara, DM grade'i yükseltir

🔍 Periodontal Tanı

Parametre	Normal	Patolojik	Not
Sondalama Derinliği	1-3mm	>3mm = cep	6 noktadan ölçüm
Klinik Ataşman Seviyesi	MES'ten ölçüm	Ataşman kaybı varlığı	Gerçek doku kaybını gösterir
BOP (Kanama)	<10%	≥10% = gingivitis	İnflamasyon göstergesi
Mobilite	Fizyolojik	Miller I-III	Kemik kaybı, travma
Furkasyon	Yok	Glickman/Hamp I-III	Nabers sond

📌 Mobilite Sınıflaması (Miller)

Derece I: Horizontal <1mm | Derece II: Horizontal >1mm | Derece III: Horizontal + vertikal hareket

🧹 Başlangıç (Non-Cerrahi) Tedavi

Faz I Tedavi Bileşenleri

Oral hijyen eğitimi
Supragingival diş taşı temizliği
Subgingival kök düzeltmesi (SRP)
Okluzal düzenleme
Kötü restorasyonların düzeltilmesi
Gerekirse antibiyotik

Kök Yüzeyi Düzeltmesi (SRP)

El aletleri: Gracey küretler
Ultrasonik: Piezo, magnetostriktif
Endoskopi destekli
Lazer destekli (LANAP)
Hedef: Düz, sert, cam gibi yüzey

💊 Periodontal Antibiyotik Kullanımı

Amoksisilin + Metronidazol

Agresif periodontitis, Stage III-IV

Doksisiklin

Subantimikrobiyal doz (20mg 2x1)

Azitromisin

500mg 3 gün, tek doz alternatif

Lokal: Minosiklin/CHX çip

Arestin, PerioChip

🔪 Periodontal Cerrahi

Prosedür	Endikasyon	Teknik
Gingivektomi	Yalancı cep, dişeti büyümesi	Dış eğimli insizyon, bisturi/lazer
Flap Operasyonu	Derin cepler, kemik defektleri	Tam/yarım kalınlık flap
Widman Flap (MWF)	Cep eliminasyonu	İç eğimli insizyon, 0.5-1mm marj
Ossöz Cerrahi	Kemik defektleri	Osteoplasti, osteoektomi
Kron Uzatma	Biyolojik genişlik ihlali, estetik	Flap + osteoektomi

🔄 Rejeneratif Tedavi

✅ Kemik Greftleri

Otojen: Altın standart, intraoral/ekstraoral
Allogreft: FDBA, DFDBA (kadavra)
Xenogreft: Bio-Oss (bovine)
Alloplast: HA, TCP, cam seramik

🔷 GTR (Yönlendirilmiş Doku Rejenerasyonu)

Rezorbabl: Kollajen (Bio-Gide)
Non-rezorbabl: e-PTFE, Ti-mesh
Epitel hücre göçünü engeller
İdeal defekt: 3 duvarlı intrabony

🧬 Büyüme Faktörleri ve Biyolojik Ajanlar

EMD (Emdogain)

Amelogenin, sement oluşumu

PDGF

GEM 21S, hücre çoğalması

PRP/PRF

Otolog trombosit konsantresi

BMP-2

Kemik indüksiyonu

🦷 Mukogingival Cerrahi

Dişeti Çekilmesi Tedavisi

CAF: Koronale kaydırılmış flap
CTG: Bağ dokusu grefti (altın standart)
FGG: Serbest dişeti grefti
LPF: Laterale kaydırılmış flap
ADM: Aselüler dermal matriks

Miller Çekilme Sınıflaması

Sınıf I: MGJ'ye ulaşmamış, %100 örtü
Sınıf II: MGJ'ye ulaşmış, %100 örtü
Sınıf III: İnterdental kemik kaybı, kısmi örtü
Sınıf IV: İleri kemik kaybı, örtü yok

⚠️ Dişeti Çekilmesi Risk Faktörleri

Lokal: Travmatik fırçalama, ince dişeti biotipi, dehiscence/fenestrasyon, dişlerin pozisyonu
Sistemik: Sigara, stres, genetik yatkınlık, ortodontik tedavi

📝 DUS Sınavında Çıkabilecek Sorular

2018 periodontal hastalık sınıflaması (Stage/Grade)
Periodontal tanı parametreleri (CAL, BOP, sondalama derinliği)
Miller mobilite ve çekilme sınıflaması
Furkasyon tutulumu sınıflaması (Glickman, Hamp)
GTR prensipleri ve membran tipleri
Kemik grefti tipleri ve özellikleri
Flap operasyonu endikasyonları ve teknikleri
Mukogingival cerrahi prosedürleri (CAF, CTG, FGG)
Periodontal antibiyotik kullanımı

Periodontoloji

Bu Konuda