Kazım İncebacak
📅 Son Güncelleme: 20 Nisan 2026 | TİTCK Ruhsatlı İlaçlar Veritabanı + Türkiye ilaç sektörü pazar raporları + SUT ilaç listesi. Bu rehber 2025-2026 Türkiye pazarını yansıtır.
Türkiye'de reçete edilen ilaçların çoğu jenerik etken madde düzeyinde uluslararası standartta olsa da, ticari marka isimleri pazara özel farklılaşır. Polonya'daki "Panadol" Türkiye'de "Parol", Fransa'daki "Doliprane" yine Türkiye'de "Parol" olarak karşınıza çıkar. Yurt dışı eczacılık mezunları için bu eşleşme bilgisi Türkiye pratiğine adaptasyonun kritik parçasıdır.
Bu rehber ATC (Anatomical Therapeutic Chemical) sınıflandırmasına göre 80+ sık reçete edilen ilacın jenerik ↔ Türkiye ticari marka ↔ AB/ABD karşılık haritasını sunar.
1. Analjezik + Antipiretik
| Etken Madde | Türkiye Markaları | Uluslararası Markalar |
|---|---|---|
| Parasetamol | Parol, Minoset, Tamol, Geralgine | Panadol (UK), Tylenol (ABD), Doliprane (FR) |
| İbuprofen | Brufen, İbufen, Nurofen | Advil, Motrin |
| Deksketoprofen | Arveles, Deksalgin | Ketesse |
| Naproksen | Apranax | Aleve |
| Metamizol | Novalgin, Andolor | Dipyrone (AB) |
| Tramadol | Contramal, Tramolin | Ultram (ABD) |
| Asetilsalisilik asit | Aspirin, Coraspin, Ecopirin | Aspirin (global) |
2. Antibiyotikler
| Etken Madde | Türkiye Markaları | Uluslararası |
|---|---|---|
| Amoksisilin | Largopen, Amoksina | Amoxil |
| Amoksisilin + Klavulanat | Amoklavin, Klamoks, Klavunat | Augmentin |
| Sefuroksim | Cefaks, Zinnat | Ceftin |
| Sefiksim | Suprax | Suprax |
| Azitromisin | Zitromax, Azitro, Zmax | Zithromax |
| Klaritromisin | Klacid, Claritro | Biaxin |
| Siprofloksasin | Cipro, Siprofleks, Ciprasid | Cipro |
| Levofloksasin | Tavanic, Leflokin | Levaquin |
| Doksisiklin | Monodoks, Tetradox | Vibramycin |
| Metronidazol | Flagyl, Metrazol | Flagyl |
3. Gastrointestinal
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Omeprazol | Losec, Omezol, Lomac, Omeprol | Prilosec (ABD) |
| Pantoprazol | Pantpas, Pangest | Protonix |
| Esomeprazol | Nexium, Esomez | Nexium |
| Lansoprazol | Lansor, Lanzol | Prevacid |
| Ranitidin | Ranitab, Ulcuran | Zantac (çekildi) |
| Famotidin | Famodin | Pepcid |
| Metoklopramid | Metpamid | Reglan |
| Domperidon | Motilium | Motilium (AB) |
4. Kardiyovasküler
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Atorvastatin | Lipitor, Atorel, Ator, Atoris | Lipitor |
| Rosuvastatin | Crestor, Rosuvas | Crestor |
| Amlodipin | Norvasc, Monovas, Amlodis | Norvasc |
| Ramipril | Delix, Ramicard | Altace |
| Valsartan | Diovan, Tareg, Valtan | Diovan |
| Lozartan | Cozaar, Losar | Cozaar |
| Metoprolol | Beloc, Nobeloc | Lopressor |
| Bisoprolol | Concor, Cardensiel | Zebeta |
| Furosemid | Lasix | Lasix |
| Warfarin | Coumadin, Orfarin | Coumadin |
| Rivaroksaban | Xarelto | Xarelto |
| Apiksaban | Eliquis | Eliquis |
| Klopidogrel | Plavix, Klopir | Plavix |
5. Diyabet
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Metformin | Glucophage, Gluformin, Metfull | Glucophage |
| Gliklazid | Diamicron | Diamicron |
| Sitagliptin | Januvia, Janumet (kombine) | Januvia |
| Empagliflozin | Jardiance | Jardiance |
| Dapagliflozin | Forxiga | Farxiga |
| İnsülin glarjin | Lantus, Toujeo | Lantus |
| İnsülin aspart | NovoRapid | NovoRapid (Novolog - ABD) |
6. Endokrin (Tiroid, Kortikosteroid)
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Levotiroksin | Euthyrox, Tefor, Levotiron | Synthroid (ABD) |
| Prednizolon | Prednol, Prednolone, Codesen | Prelone (ABD) |
| Metilprednizolon | Prednol-L, Dermocort | Medrol |
| Deksametazon | Dekort | Decadron |
| Hidrokortizon | Hydrocortison, Cortef | Cortef |
7. Solunum (Astım / KOAH)
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Salbutamol | Ventolin, Salbutam | Ventolin / ProAir (ABD) |
| Budesonid + Formoterol | Symbicort | Symbicort |
| Flutikazon + Salmeterol | Seretide | Advair (ABD) |
| Tiotropium | Spiriva | Spiriva |
| Montelukast | Singulair, Onceair | Singulair |
8. Psikotrop + Nörolojik
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Sertralin | Lustral, Selectra, Serimel | Zoloft |
| Fluoksetin | Prozac, Seronil, Depreks | Prozac |
| Essitalopram | Cipralex, Sertro | Lexapro (ABD) |
| Alprazolam | Xanax, Alpinin | Xanax (turuncu reçete) |
| Diazepam | Diazem, Nervium | Valium (turuncu reçete) |
| Pregabalin | Lyrica, Pregaba | Lyrica (yeşil reçete) |
| Gabapentin | Neurontin | Neurontin |
| Zolpidem | Stilnox | Ambien (ABD) - yeşil reçete |
9. Jinekoloji + Ürogenital
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Klotrimazol (vajinal) | Canesten | Canesten |
| Flukonazol | Flucan, Lumen | Diflucan |
| Tamsulosin | Flomax | Flomax |
| Sildenafil | Degra, Viagra | Viagra |
10. Alerji + Dermatoloji
| Etken Madde | Türkiye | Uluslararası |
|---|---|---|
| Setirizin | Zyrtec, Cetrixal | Zyrtec |
| Desloratadin | Aerius | Clarinex |
| Feksofenadin | Telfast | Allegra |
| Deksametazon topikal | Dekort krm | — |
| Betametazon topikal | Celestoderm | Diprosone |
11. Türkiye Yerli Büyük Üreticiler
Türkiye ilaç endüstrisinin önde gelen yerli üreticileri jenerik ilaç pazarının büyük kısmını karşılar:
- Abdi İbrahim: En büyük yerli üretici (Aferin, Parol, Brufen gibi markaları üretir)
- Bilim İlaç: Novalgin, Vermidon, Losec, Parol gibi geniş portföy
- Nobel İlaç: Atoris, Cefaks, Monodoks
- Deva Holding: Apranax, Monoflam, Dekort
- Ali Raif: Klasik marka, geniş portföy
- Sanovel: Jenerik lider (Esomez, Pantpas)
Detay: İlaç Endüstrisi Yolu
12. TİTCK Resmi Veritabanı
Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) ruhsatlı tüm ilaçların güncel veritabanını tutar:
- titck.gov.tr → "İlaç Arama" veya "Eczacılık Bilgi Sistemi" (EBS)
- Barkod, etken madde, ticari ad, ruhsat durumu sorgulama
- Prospektüs erişimi (resmi ve güncel)
- İlaç fiyat listesi (Beşerî Tıbbi Ürün Fiyat Kararnamesi)
- Piyasadan çekilen ilaçlar + geri çağırma bildirimleri
13. Yurt Dışı Mezunu İçin Öğrenme Stratejisi
- En sık 50 ilaç öncelikli: Bu rehberdeki tablo + Türkçe markalar 50+ sık reçeteli ilacı kapsar — bunları ezberleyin
- TİTCK veritabanı alışkanlığı: Belirsiz markalar için titck.gov.tr sorgusu
- Kelime kartları: Leitner sistemiyle uzun süreli hafıza
- Eczane stajı / gözlemi (mümkünse): Günlük pratik
- TEB yayınları: Yeni ruhsatlı ilaç + pazar güncellemeleri
- İlaç rehberi uygulamaları: Vademecum + Günümüzde İlaç benzeri kaynaklar
14. Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
- Etken madde + doz + form: Sadece ticari ad yeterli değil — "Parol 500 mg tab" ile "Parol 120 mg şrp" farklıdır
- Benzer isimli ilaçlar: "Prednol" (metilprednizolon) ve "Prednol-L" (yavaş salınımlı) farklı
- Kombine ilaçlar: "Amoklavin" = amoksisilin + klavulanik asit (iki etken)
- Jenerik eşdeğerlik: Aynı etken maddenin farklı markaları teorik eşdeğer ama biyoeşdeğerlik testli olmalı
- İmport ilaçlar: Türkiye'de ruhsatlı olmayan yurt dışı ilaçlar için TİTCK özel izin prosedürü
- Eczane yoksa yerine alternatif: Aynı etken madde ama farklı marka önerebilirsiniz (hasta bilgilendirilmeli)
15. Yakın Gelecekte Rehber Panda
Rehber Panda, Türkiye ilaç ticari isimleri için interaktif veritabanı geliştirme aşamasında:
- Arama + filtreleme (jenerik / marka / ATC sınıfı)
- Uluslararası karşılıklar (AB / ABD / Polonya / Macaristan / Ukrayna)
- Kullanım notları + dikkat edilecekler
- Fiyat bilgisi (SUT uyumlu)
Şu anda Türkçe Eczacılık Terminolojisi Sözlüğü + Farmakoloji Kelime Kartları kullanıma hazır.
Sonuç: Ticari Marka Haritası Mesleki Adaptasyon
Yurt dışı eczacılık mezunu Türkiye'ye döndüğünde en hızlı adapte olması gereken alanlardan biri ilaç ticari isimleridir. Jenerik etken madde bilgisi evrensel ama Türkiye pazarındaki markalar benzersiz. Bu rehberdeki 80+ ilaç + TİTCK veritabanı + günlük pratik kombinasyonu mesleki güveninizi hızla artırır.
İlgili: Türkçe Reçete Dili Rehberi · Türkçe Eczacılık Terminolojisi · STS Eczacılık
⚠️ Bilgilendirme: Bu rehber akademik + mesleki hazırlık amaçlıdır; klinik tedavi önerisi değildir. İlaç değişimi + jenerik önerisi eczacı sorumluluğu + hekim onayıyla yapılır. Kesin ilaç bilgisi için TİTCK (titck.gov.tr) + prospektüs + yetkili hekim. İlaç piyasada değişkenlikler olabilir — güncel liste TİTCK veritabanında. Son güncelleme: 2026-04-20.