İlgili İçerikler: YTB Pillar | İkamet İzni | Vize Pillar | Mezuniyet Sonrası
📅 Güncellik: Bu içerik 2026-05-10 itibariyle Türkiye Ulusal Ajansı (ua.gov.tr) + YÖK Mevlana ve Farabi yönetmelikleri + Erasmus+ Programme Guide 2026 esas alınmıştır.
TL;DR (Hızlı Özet)
- Erasmus+: AB öğrenci değişim programı; Türkiye 2003'ten beri tam program ülkesi.
- Mevlana: Türkiye'nin global akademik değişim programı (AB dışı dahil 100+ ülke).
- Farabi: Türkiye içi üniversiteler arası değişim.
- Yabancı uyruklu öğrenci: Türk üniversitesinde kayıtlıysa Erasmus + Mevlana + Farabi tümüne katılabilir.
- YTB bursu olan: Bursu kesilmez (genelde); tam burs + Erasmus hibe alıp çift hibe olabilir.
- Hibe miktarları (2026): Erasmus aylık €600-850 + bir kerelik €300-500 seyahat. Mevlana aylık 4.000-7.000 TL.
- Süre: Erasmus 3-12 ay, Mevlana 1-2 dönem, Farabi 1-2 dönem.
- Dil yeterlilik: Çoğu üniversite B1-B2 seviye İngilizce/Almanca/Fransızca + lokal dil yeterlilik kanıtı.
1. Erasmus+ Programı (AB Değişim)
Erasmus+ Nedir?
- 1987'de Avrupa Komisyonu tarafından başlatılan öğrenci değişim programı
- 2014'ten beri "Erasmus+" adı altında genişletildi (öğrenci + akademisyen + staj + spor)
- Türkiye 2003'ten beri tam program ülkesi (AB üyesi olmasa bile)
- Türkiye Ulusal Ajansı: AB Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığı (ua.gov.tr)
- Yıllık 30K+ Türkiye öğrencisi Erasmus ile AB'ye gidiyor
- YS 30K+ AB öğrencisi Türkiye'ye geliyor (gelen değişim)
Erasmus+ Türleri
| Tür | Süre | Aylık Hibe (2026) |
|---|---|---|
| Öğrenim hareketliliği (Studying) | 3-12 ay | €600-850 |
| Staj hareketliliği (Internship) | 2-12 ay | €700-950 (staj +€100 ek) |
| Mezuniyet sonrası staj | 2-12 ay | €700-950 |
| Erasmus Mundus Joint Master | 12-24 ay (yüksek lisans tam) | €1.400 + €1.000 yaşam |
Yabancı Uyruklu Öğrenci Erasmus'a Katılabilir mi?
EVET — yabancı uyruklu öğrenci de Erasmus+'ya katılır. Şartlar:
- Türkiye'de Erasmus+ programına üye bir üniversitede en az 1. sınıf tamamlamış olmak (lisans için)
- Üniversitenin ECHE (Erasmus Charter for Higher Education) sahibi olması
- Akademik başarı + dil yeterliliği
- Vize: Yabancı pasaport sahibi için Schengen vizesi gerekli (Türk pasaportlu için bile gerekli — Türkiye Schengen değil)
- İkamet izni Türkiye'de geçerli olmalı
Erasmus+ Ortak Ülkeleri (2026)
- Program ülkeleri (33): AB 27 + Türkiye + Norveç + İzlanda + Lihtenştayn + Sırbistan + Kuzey Makedonya
- Ortak ülkeler: Birleşik Krallık (Brexit sonrası sınırlı), İsviçre (Swiss-European Mobility Programme paralel)
Hibe Hesaplama (Yabancı Uyruklu için Aynı)
2026 hibe miktarları AB ülke gruplarına göre:
- Yüksek yaşam maliyeti ülkeleri (Almanya, Fransa, İtalya, Avusturya, İskandinavya, İngiltere, İrlanda, Hollanda, İspanya, Belçika): €700-850/ay
- Orta yaşam maliyeti (Çek, Yunanistan, Hırvatistan, Slovenya, Portekiz, Malta, Kıbrıs, Slovakya, Macaristan): €650-750/ay
- Düşük yaşam maliyeti (Polonya, Romanya, Bulgaristan, Estonya, Letonya, Litvanya): €600-700/ay
- Seyahat hibesi bir kerelik: Mesafeye göre €23-€820
- Ek hibe: Sosyo-ekonomik dezavantaj durumlarında ek aylık €250
Başvuru Süreci
- Üniversite Erasmus Ofisi: Her Türk üniversitesinin Uluslararası İlişkiler / Erasmus Ofisi (Ekim-Şubat döneminde başvuru ilanı)
- Hedef üniversite + bölüm seçimi: İkili anlaşma listesi (yıllık güncellenir)
- Akademik transcript + GPA
- Dil yeterlilik: İngilizce TOEFL/IELTS veya üniversite sınavı; Almanca/Fransızca için DELF/Goethe
- Niyet mektubu (motivation letter)
- Akademik referans
- İlgili sınav / mülakat (üniversite içi)
- Sonuç açıklama (Mart-Nisan): Yerleşim listesi + hibe
- Hedef üniversite kabul mektubu
- Vize başvurusu (Schengen): 4-8 hafta önceden
- Yabancı uyruklu için ekstra: Türkiye ikamet izni geçerlilik kontrolü + dönüş garantisi
2. Mevlana Değişim Programı (Global)
Mevlana Nedir?
- Türkiye'nin kendi global akademik değişim programı (2011'de başladı)
- YÖK koordinasyonunda
- Erasmus dışı ülkelerle (AB DIŞI ülkeler) — ABD, Kanada, Japonya, Güney Kore, Çin, Brezilya, Hindistan, Rusya, Orta Asya Türk Cumhuriyetleri, Afrika, Latin Amerika
- Yabancı uyruklu öğrenci için Türkiye'den Mevlana ile ülkesine veya başka 3. ülkeye değişim mümkün
Mevlana Hibe (2026)
| Hedef Bölge | Aylık Hibe (TL) |
|---|---|
| Yüksek yaşam maliyeti (ABD, Kanada, Japonya, Avustralya, Singapur, Güney Kore) | 7.000 TL |
| Orta yaşam maliyeti (Brezilya, Çin, Rusya, Latin Amerika orta gelir) | 5.500 TL |
| Düşük yaşam maliyeti (Türk Cumhuriyetleri, Afrika, Güney Asya) | 4.000 TL |
Seyahat hibesi mesafeye göre 4.000-15.000 TL bir kerelik.
Mevlana Avantajları (Erasmus'a göre)
- AB dışı ülkeler — global çeşitlilik
- Vize prosedürü Erasmus'tan daha kolay olabilir (Schengen değil)
- Türk Cumhuriyetlerine değişim: Akademik + kültürel zenginlik
- Daha az rekabet (Erasmus'a göre Türk öğrenci tercih oranı düşük)
Mevlana Yabancı Uyruklu için Özel Durum
- Yabancı uyruklu öğrenci Mevlana ile kendi ülkesine dönerek değişim yapabilir (1-2 dönem)
- Bu önemli avantaj: Aile ziyareti + ana üniversite + Türk üniversite arası akademik köprü
- Türk Cumhuriyetlerine geçiş kolay (Azerbaycan, Kazakistan, Özbekistan, Kırgızistan)
3. Farabi Yurt İçi Değişim (Türkiye İçinde)
Farabi Nedir?
- YÖK koordinasyonunda Türkiye içi üniversiteler arası öğrenci değişim programı
- Türkiye'nin başka bir şehrindeki üniversitede 1-2 dönem okuma fırsatı
- Yabancı uyruklu öğrenci de katılabilir
Farabi Hibe (2026)
- Aylık 1.500-2.500 TL (yaşam maliyeti farkı)
- Bir kerelik 1.000-1.500 TL ulaşım
Farabi Yabancı Uyruklu için Avantaj
- Türkiye'nin farklı şehirlerini görme fırsatı (İstanbul'dan Trabzon'a, Ankara'dan İzmir'e)
- Türk kültürü tanıma + topluluk genişletme
- Farklı üniversitenin akademik kalite tecrübesi
- YTB bursu olan öğrenci için ek hibe (çift kazanç)
4. YTB Burslu Öğrenci + Erasmus/Mevlana Çift Hibe
YTB tam burslu yabancı uyruklu öğrenci için kritik avantaj:
- YTB bursu Türkiye'de devam ederken Erasmus + Mevlana + Farabi'ye katılım YTB bursunu kesmez (genelde)
- YTB aylık + Erasmus aylık = aylık €1.000-1.300 toplam
- Bu durum hem akademik hem maddi büyük avantaj
- Tek koşul: Türkiye dönüşü + akademik başarı sürdürmek
- Detay için YTB ile koordinasyon (turkiyeburslari.gov.tr koordinatörü)
5. Vize Süreci (Yabancı Uyruklu İçin Özel)
Schengen Vizesi (Erasmus için AB)
- Türk pasaportlu öğrenci dahil herkes Schengen vizesi başvurusu yapar
- Türkiye Schengen değil — Schengen ülkesinde okumak için vize
- Hedef üniversite kabul mektubu + ikili anlaşma + finansal kanıt
- 4-8 hafta süreç
- Yabancı uyruklu için ek belge: Türkiye ikamet izni + dönüş garantisi
Mevlana Vize (Hedef Ülkeye Göre)
- Türk Cumhuriyetlerine: Yabancı uyrukluya göre değişir (Azerbaycan e-vize, Kazakistan vizesiz bazı pasaportlar)
- ABD: F-1 öğrenci vizesi (her aday için ayrı süreç)
- Japonya: COE + öğrenci vizesi
- Çin: X1/X2 vizesi
- Yabancı uyruklu için lokal Türk konsolosluk + hedef ülke konsolosluk koordinasyonu
6. Erasmus + Mevlana Sonrası Akademik Tanıma
- ECTS (Avrupa Kredi Transfer Sistemi): Erasmus dönemi alınan dersler ana üniversitede otomatik tanınır
- Learning Agreement: Ders denkliği önceden onaylanır
- Mevlana: Benzer ders eşleştirme süreci
- Diploma supplement: Erasmus dönem mezuniyet diplomasında belirtilir (uluslararası kariyer avantajı)
7. Yabancı Uyruklu için Önerilen Erasmus Hedef Ülkeler
| Persona | Önerilen Erasmus Hedef |
|---|---|
| Almanya/Avusturya/İsviçre diaspora (Selin tarzı) | Almanya (Heidelberg, Münih, Berlin) — aile ziyaret + akademik |
| Mısır/Suudi/Lübnan Arap aday | İspanya (Granada — Endülüs İslam tarihi) veya İtalya |
| Rusya/Ukrayna/Kazakistan Slav aday | Polonya, Çek, Bulgaristan (Slav dil yakınlık) |
| Türk Cumhuriyetleri (Bakhrom, Aliyev tarzı) | Türkiye-AB ortaklı program (Türkçe + AB tecrübe) |
| İran (Reza, Ferzaneh tarzı) | Almanya / Hollanda (İran diaspora yoğun) |
| Afrikalı (Somali, Sudan, Çad) | Fransa / Belçika (Frankofon AB) veya İngiltere (Anglofon) |
8. Erasmus Hayalleri vs Gerçeklik
Avantajlar
- Yeni ülke + kültür + dil tecrübesi
- AB ortak akademik ağ + uluslararası kariyer fırsatı
- Profesyonel ağ (Erasmus diaspora 10M+)
- Mezuniyet diplomasında uluslararası deneyim avantajı
- Yabancı dil pratikleştirme
- Çift hibe ile maddi rahat
Zorluklar
- Vize süreci yorucu + Schengen reddi riski
- Yabancı uyruklu için Türkiye ikamet izni yenileme + dönüş senkronizasyonu
- Hedef ülkenin yaşam maliyeti hibe ile yetmezse cebinden harcama
- Lokal dil bariyeri (öğrenmemişse)
- Akademik kalite farkı (bazı hedef üniversitede ders kalitesi düşük olabilir)
- Aile özlemi + adaptasyon stresi
- Erasmus döneminde Türkiye'deki finalleri kaçırma riski
9. Sahte Aracı + Dolandırıcılık (Erasmus Pazarı)
- "Erasmus garanti yerleşim aracılığı" → ÜNİVERSİTE direkt başvuru, aracı gerekmez
- "Erasmus başvuru ücreti" → ÜNİVERSİTE içi süreç ücretsiz
- "Schengen vize garantisi" → konsolosluk takdir, garanti olmaz
- "Hedef üniversite seçimi danışmanlığı $300+" → Üniversite Erasmus ofisi ücretsiz danışmanlık verir
Doğrulama: ua.gov.tr (Türkiye Ulusal Ajansı) + üniversite Erasmus Ofisi + Erasmus+ Programme Guide (erasmus-plus.ec.europa.eu).
10. Sık Sorulan Sorular (FAQ)
Yabancı uyruklu öğrenci Erasmus'a katılabilir mi?
EVET. Türkiye'de Erasmus+ üye üniversitede kayıtlı olmak yeterli. Vize için Schengen başvurusu gerekir.
YTB bursum kesilir mi?
Genelde HAYIR — YTB ile Erasmus paralel devam eder. Koordinasyon için YTB ile iletişime geçin.
Hangi sınıfta Erasmus'a başvurulur?
Lisans için en az 1. sınıf tamamlamış olmak. Genelde 2-3. sınıfta gidilir.
Dil yeterlilik şartı ne?
Üniversite ve hedef ülkeye göre değişir. Genelde İngilizce B2-C1; Almanca/Fransızca için DELF/Goethe sertifikası.
Erasmus döneminde Türkiye dersleri düşer mi?
HAYIR — Learning Agreement ile ders eşleştirme yapılır, dersler ECTS ile transfer edilir.
Mevlana Erasmus'a göre kolay mı?
Daha az rekabet var (Türk öğrenci tercih oranı düşük). Yabancı uyruklu için ülkesine dönüş Mevlana benzersiz fırsat.
Farabi vs Erasmus arasında karar?
Yabancı uyruklu için Erasmus AB tecrübesi daha değerli; Farabi Türkiye içi kültürel + akademik tecrübe.
İkamet iznim Erasmus döneminde sona ererse?
Erasmus dönemi öncesi ikamet izni yenilenmeli (ya da süresinin Erasmus dönüş tarihinden sonra olmalı).
Yabancı uyruklu için staj Erasmus avantajlı mı?
EVET. Staj hareketliliği aylık +€100 ek, mezuniyet sonrası 12 aya kadar uzayabilir, AB iş tecrübesi.
Türkiye'ye dönüş zorunluluğu var mı?
EVET. Erasmus dönemi sonrası ana üniversite + Türkiye'ye dönüş zorunlu (vize + ikamet kuralı).
11. Rehber Panda Erasmus + Değişim Koçluk
- Bronz Erasmus (4.000 TL): Erasmus / Mevlana / Farabi karar + başvuru rehberlik + 2 ay WhatsApp
- Gümüş (6.000 TL): + Schengen vize hazırlık + Learning Agreement + 4 ay süreç
- Altın (7.500 TL): + uçtan uca süreç + dönüş + ikamet senkronizasyonu + 6 ay süreç
Sorumluluk Reddi
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye değildir. Erasmus+ kuralları yıllık değişebilir; ua.gov.tr + üniversite Erasmus Ofisi + Erasmus+ Programme Guide güncel kaynak. Schengen vize takdir + ülke politik durumu etkilenebilir; T.C. Dışişleri Bakanlığı seyahat uyarıları takip. Son güncelleme: 2026-05-10.
Daha Fazla
Değişim + akademik detay: YTB Pillar | İkamet İzni | Vize Pillar | Mezuniyet Sonrası | Akademik Kariyer Hub.