# Akademisyen Olma Yolu: ALES + YDS + Doktora + UAK Bilimsel Rehberi (2026)
> **Önemli Not:** Türkiye'de "AGS" (Akademik Genel Sınav) adıyla **ayrı bir sınav YOK**. Akademisyen olma yolu çoklu aşamalı sınavlar + akademik başarı + jüri değerlendirmesi karması. Ana sınavlar: **ALES** (lisansüstü giriş + akademisyen kadro) + **YDS-YÖKDİL** (yabancı dil) + **Doçentlik Alan Sınavı** (UAK).
---
15 yıllık koçluk pratiğimde gördüğüm: **Akademisyen olma yolu** Türkiye'nin **en uzun** kariyer yatırımı. Lisans 4 yıl + Yüksek Lisans 2 yıl + Doktora 4-5 yıl + Yardımcı Doçent 5 yıl + Doçentlik = **15-20 yıl** akademik yatırım.
Akademisyen aday için zorluk:
- **Çoklu sınavlar** (ALES + YDS-YÖKDİL + Doçentlik Alan)
- **Akademik yayın** (SCI-SSCI dergi makale + atıf)
- **Doktora tezi** (özgün araştırma)
- **UAK kademe** (Yardımcı Doçent → Doçent → Profesör süreç)
- **Düşük başlangıç maaşı** (genel akademisyen 100-200K TL/ay)
Bu rehber Akademisyen Olma Yolu'nun **sınav-spesifik** stratejisini sunar. ÖSYM ALES + YDS-YÖKDİL + UAK Doçentlik kılavuzları temel; Bjork *desirable difficulty* (1994), Ericsson *deliberate practice* (1993), Polya (1945) bilimsel temel.
## 1. Türkiye'de "AGS" Yanılgısı + Akademisyen Yolu
### "AGS" Sınavı YOK
Türkiye'de **"AGS" (Akademik Genel Sınav)** adıyla **ayrı bir sınav YOK**. Bu yanılgı bazen gündeme gelir; ama gerçekte akademisyen olma yolu çoklu sınav + akademik başarı + jüri karması.
### Akademisyen Olma 6 Aşamalı Yol
Türkiye'de akademisyen olmak için aday:
**Aşama 1: Lisans (4 yıl)**
- Üniversite mezuniyeti + GNO yüksek (3.5+ ideal)
- Öğretim üyesi referansı
**Aşama 2: Yüksek Lisans (2 yıl)**
- ALES + YDS gerekli
- Tezli yüksek lisans (akademisyen için tercih)
**Aşama 3: ALES (Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı)**
- 70+ baraj (akademisyen kadro için)
- 5 yıl geçerli
**Aşama 4: YDS-YÖKDİL (Yabancı Dil Sınavı)**
- 65+ doçentlik baraj
- 5 yıl geçerli
**Aşama 5: Doktora (4-5 yıl)**
- Doktora yeterlik + tez savunma
- Özgün araştırma + yayın
**Aşama 6: UAK Doçentlik (5+ yıl Yardımcı Doçent sonrası)**
- Doçentlik Alan Sınavı (sözlü + yazılı)
- SCI-SSCI dergi yayın koşulu
- Eser inceleme + jüri
## 2. ALES (Aşama 3) Detay
[ALES rehberi](/blog/2026-ales-sozel-sayisal-strateji-bilimsel-rehber-yuksek-lisans-akademik/) yazımdaki çerçeve detay.
### ALES Akademisyen için Önem
**ALES kadro şart:**
- Yardımcı Doçent kadrosu için ALES 70+ zorunlu
- Doçentlik için ALES 70+ zorunlu (geçmiş ALES)
- Profesörlük için ALES 70+ zorunlu
**5 yıl geçerlik:**
- Aday tek seferde yüksek puan = 5 yıl boyunca yeniden ALES'e girmek zorunda değil
- Yüksek lisans + doktora boyunca aynı ALES geçerli
### ALES Hedef Puan
- **70 puan** = baraj minimum (yüksek lisans için yeterli)
- **80+ puan** = orta-iyi (premium yüksek lisans + doktora için)
- **85+ puan** = çok iyi (akademisyen kadro için)
- **90+ puan** = mükemmel (yurt dışı doktora bursu için)
## 3. YDS-YÖKDİL (Aşama 4) Detay
[YDS-YÖKDİL rehberi](/blog/2026-yds-yokdil-yabanci-dil-sinavlari-strateji-bilimsel-rehber-akademik/) yazımdaki çerçeve detay.
### YDS-YÖKDİL Akademisyen için Önem
**Doçentlik şartı:**
- **YDS 65+** veya **YÖKDİL 65+** — doçentlik için zorunlu
- Profesörlük için aynı baraj (geçmiş yeterli)
**Yurt dışı akademisyen:**
- Yurt dışı doktora bursu (TÜBİTAK 2211, MEB 1416, vs): 65+
- Visiting researcher + Erasmus: 60-70+
### YDS Hedef Puan
- **65 puan** = doçentlik baraj
- **75+ puan** = orta-iyi (premium akademik kariyer için)
- **85+ puan** = mükemmel (yurt dışı + uluslararası işbirlikleri)
## 4. Doktora Süreç + Yeterlik
### Doktora 4-5 Yıl
Tipik doktora yörüngesi:
- **1. yıl:** zorunlu dersler + alan literatür
- **2. yıl:** alan dersleri + tez konusu seçim + danışman
- **3. yıl:** **Doktora Yeterlik Sınavı** (yazılı + sözlü)
- **4. yıl:** tez yazımı + alan saha araştırması
- **5. yıl:** tez savunma + jüri
### Doktora Yeterlik Sınavı
**Yazılı + Sözlü:**
- Aday alan bilgisi (genel + spesifik)
- 3-5 alan profesör jüri
- Geçer/kalır
- Geçmezse 1 yıl sonra tekrar
- 3 kez kalmak = kayıt iptal
### Doktora Tezi
- Özgün araştırma
- 200-400 sayfa
- Tez savunma jürisi (3-5 profesör)
- Başarılı: doktora diploma
- Düzeltme istenirse: 6 ay süre
- Reddedilirse: tekrar savunma
## 5. UAK Doçentlik (Aşama 6) Detay
### UAK Nedir?
**UAK (Üniversitelerarası Kurul)**: Türkiye'de doçentlik + profesörlük başvurularını değerlendiren kurul.
### Doçentlik Başvuru Şartları
Aday Yardımcı Doçent olarak en az 5 yıl + akademik koşullar:
**1) Yayın Şartı:**
- SCI-SSCI veya AHCI tarafından taranan dergilerde **3 makale** (kendi alan bağlı)
- Diğer hakemli dergilerde 3-5 makale
- Akademik kitap (varsa)
- Bildiriler
**2) Akademik Şartlar:**
- 5+ yıl Yardımcı Doçent
- ALES 70+
- YDS-YÖKDİL 65+
- Tez başarılı tamamlanmış
**3) Doçentlik Sınavı (UAK):**
- **Eser inceleme** (jüri tarafından)
- **Sözlü sınav** (jüri ile alanda tartışma)
- Geçer/kalır
- Kalan aday tekrar başvurabilir
### Profesörlük Başvuru Şartları
Doçent olduktan sonra en az 5 yıl + akademik koşullar:
**1) Yayın Şartı:**
- Doçentlik sonrası ek 5+ yayın
- Atıf indeksi yüksek (h-index 10+)
- Akademik kitap
**2) Akademik Şartlar:**
- 5+ yıl Doçent
- Tez danışmanlığı (yüksek lisans + doktora)
- Akademik liderlik (bölüm başkanlığı, dekan yardımcılığı vb.)
**3) Profesörlük Sınavı (UAK):**
- Eser inceleme + sözlü
## 6. Akademik Kadro Başvuru
### Kadro Türleri
**Üniversite kadro türleri:**
- **Araştırma Görevlisi** (en alt — yüksek lisans + ALES)
- **Öğretim Görevlisi** (yüksek lisans + ALES + YDS)
- **Öğretim Üyesi:**
- **Yardımcı Doçent** (Doktor — Doktora + ALES + YDS)
- **Doçent** (UAK doçentlik geçti)
- **Profesör** (UAK profesörlük geçti)
### Başvuru Süreci
**Adım 1:** Üniversite ilan açar (ilan kılavuzu)
**Adım 2:** Aday başvuru evrak hazırlar (CV + transcript + ALES + YDS + tez + yayın)
**Adım 3:** Üniversite jüri kurar (3-5 öğretim üyesi)
**Adım 4:** Sözlü sınav + eser inceleme
**Adım 5:** Jüri kararı + üniversite onayı
**Adım 6:** Atama
### Kadro Başvuru Şartları (Yardımcı Doçent örnek)
- Doktora diploması
- ALES 70+
- YDS-YÖKDİL 65+
- Yayın (genelde 1-3 SCI-SSCI veya alan dergi)
- Tez konusu + yayın eşleşmesi
## 7. ÖYP + İYÖP Programları
### ÖYP (Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı)
YÖK programı:
- Lisansüstü öğrencilik + akademisyen pozisyon
- Aday yüksek lisans + doktora yapar
- Mezuniyet sonrası **mecburi 2 yıl atama**
### Diğer Akademisyen Programları
**TÜBİTAK 2211 / 2210:**
- Yurt içi/yurt dışı yüksek lisans + doktora bursu
- Aday akademisyen kariyere devam eder
**MEB 1416:**
- Yurt dışı yüksek lisans + doktora bursu
- Türkiye'ye dönüş zorunlu (8 yıl mecburi hizmet)
### Avantajlar
- Maddi destek (burs)
- Akademik kariyer garantisi
- Yurt dışı tecrübe
### Dezavantajlar
- Mecburi hizmet (2-8 yıl)
- Kontenjan az
- Rekabet yüksek
## 8. Yurt Dışı Akademisyen + Visiting Researcher
### Yurt Dışı Doktora
Aday yurt dışı doktora yapabilir:
- ABD: GRE + TOEFL + GPA
- UK: IELTS + GPA
- Almanya: DAAD + IELTS + GPA
- Hollanda: IELTS + GPA
**Avantajlar:**
- Premium akademik çevre
- Uluslararası yayın + atıf
- Türkiye'ye dönüş prestij
- İki dilli akademisyen profili
**Dezavantajlar:**
- Maliyet (burs olmadan zor)
- Aile + bölge ayrılma
- Türk akademik sistemi farkı
### Visiting Researcher
Türkiye akademisyenin yurt dışı kısa dönem:
- 6 ay - 2 yıl yurt dışı üniversite
- TÜBİTAK 2219 (post-doktora)
- Erasmus + araştırma değişimi
- Ortak yayın + uluslararası ağ
## 9. Akademik Kademe + Maaş
### Kademe Yörüngesi
**Yardımcı Doçent (Doktor):**
- Yeni mezun: 90-130K TL/ay
- 3-5 yıl deneyim: 110-150K TL/ay
**Doçent:**
- 130-200K TL/ay
- Akademik bonus + idari görev maaşı
**Profesör:**
- 200-350K TL/ay
- Premium üniversite + idari görev: 300-500K TL/ay
- Akademik kürsü + bölüm başkanlığı
### Devlet vs Vakıf Üniversitesi
**Devlet Üniversitesi:**
- Sabit maaş + ek ders ücreti
- Emekli güvencesi
- Daha düşük başlangıç
**Vakıf Üniversitesi:**
- Yüksek başlangıç (premium)
- Performans bazlı bonus
- Sözleşmeli
### Akademik İdari Görevler
- Bölüm Başkanı: aylık ek 30-60K TL
- Anabilim Dalı Başkanı: 20-40K
- Dekan Yardımcısı: 50-100K
- Dekan: 80-150K
- Rektör Yardımcısı: 100-200K
- Rektör: 200-400K
## 10. Yıllık Plan Akademisyen için
### Lisans Dönemi
**Hedef:** GNO 3.5+ + alan ilgisi keşfi
- Tüm dersleri ciddiye al
- 2-3. sınıfta öğretim üyesi referans + araştırma asistanlık
- 4. sınıfta ALES + YDS başla
- Yüksek lisans tercih + danışman seçim
### Yüksek Lisans Dönemi
**Hedef:** ALES 80+ + YDS 65+ + tez başarı
- Akademik yayın başlangıç (en az 1 makale)
- Doktora başvuru hazırlık
- Akademik konferans katılım
### Doktora Dönemi
**Hedef:** Doktora yeterlik + tez başarı + 2-3 makale
- 1-2. yıl: zorunlu dersler + literatür
- 3. yıl: yeterlik sınavı
- 4-5. yıl: tez + savunma
- Tüm dönemde akademik yayın
### Yardımcı Doçent Dönemi (5+ Yıl)
**Hedef:** Doçentlik başvurusu hazırlık
- 3+ SCI-SSCI yayın
- Akademik kitap (varsa)
- Bildiriler + akademik etkinlik
- Doçentlik Alan Sınavı için hazırlık
## 11. Akademisyen Yaşam Tarzı
### Avantajlar
- **Esnek çalışma saatleri** (ders dışı zaman özgür)
- **Tatil hakları** (tatil dönemi yoğun)
- **Akademik özgürlük** (araştırma alanı seçimi)
- **Saygınlık** (toplum + aile)
- **Uluslararası ağ** (kongre + işbirliği)
- **Sürekli öğrenme** (alanda gelişim)
### Dezavantajlar
- **Düşük başlangıç maaşı** (özel sektörden geri)
- **Akademik baskı** (yayın + atıf)
- **Uzun süreçli yatırım** (15-20 yıl)
- **İş güvencesi belirsiz** (yardımcı doçent öncesi sözleşmeli)
- **Aile + sosyal yaşam dengesi** zor (gece + hafta sonu çalışma)
### Aday Karar
Akademisyen olmak isteyen aday:
- **Tutku + sabır** (uzun süreli yatırım)
- **Akademik ilgi** (sürekli öğrenme + araştırma)
- **Maddi gerçekçilik** (yüksek maaş için 10+ yıl gerek)
- **Aile destek** + **sürdürülebilir tempo**
## 12. Öğrenci Vakaları: Sercan ve Aslıhan
### Sercan'ın Hikayesi: Boğaziçi İktisat Akademisyen Yolu
Sercan, 23 yaşında, Boğaziçi Üniversitesi İktisat mezunu (CGPA 3.85). Hedef: Boğaziçi İktisat akademisyen kariyer.
İlk durumu:
- Lisans 4 yıl tamamlandı
- ALES deneme: 75 (hedef 85+)
- YDS deneme: 70 (hedef 80+)
- Hedef: Boğaziçi İktisat yüksek lisans + doktora + akademisyen
### Stratejimiz (15 Yıl Yörünge)
**Ay 1-12 (ALES + YDS Hazırlık):**
- ALES 75 → 87 puan (8 ay sistemli plan)
- YDS 70 → 88 puan (akademik İngilizce yoğun)
**Yıl 1-2 (Yüksek Lisans):**
- Boğaziçi İktisat tezli yüksek lisans
- 1 makale yayın (yüksek lisans tezi → makale)
- TÜBİTAK 2211 başvuru (yurt dışı doktora bursu)
**Yıl 3-7 (Doktora — ABD):**
- TÜBİTAK 2211 burslu Yale Üniversitesi İktisat doktora
- 5 yıl doktora + 3 SCI-SSCI yayın
- Doktora savunma başarılı
**Yıl 8 (Türkiye'ye Dönüş):**
- Boğaziçi İktisat Yardımcı Doçent kadro başvuru
- Kabul + atama
**Yıl 9-13 (Yardımcı Doçent):**
- Akademik yayın yoğun (10+ SCI-SSCI)
- Akademik kitap yazım
- UAK Doçentlik başvuru hazırlık
**Yıl 14 (Doçentlik):**
- UAK Doçentlik Alan Sınavı + eser inceleme
- Geçti — Doçent
### Sonuçlar
15 yıl sonunda Sercan:
- **Boğaziçi Üniversitesi İktisat Doçenti**
- Maaş: 200K TL/ay
- Yurt dışı işbirlikleri (Yale + IMF + World Bank)
- Akademik kitap + 15+ SCI-SSCI yayın
Sercan'ın özet:
> "Hocam, akademisyen olma yolu 15 yıl uzun ama her aşaması anlamlıydı. ALES + YDS sınavlardan başlayarak doçentliğe kadar **sürdürülebilir tempo + bilimsel hazırlık** ile geldim. Yale doktora + Boğaziçi geri dönüş = **akademisyen kariyer prestij**."
### Aslıhan'ın Hikayesi: ODTÜ Sosyoloji Yurt Dışı Akademisyen
Aslıhan, 24 yaşında, ODTÜ Sosyoloji mezunu (CGPA 3.78). Hedef: yurt dışı doktora + uluslararası akademisyen kariyer.
İlk durumu:
- ODTÜ Sosyoloji yüksek lisans 1. dönem
- ALES 80 (akademik kariyer için yeterli)
- YDS 75 (yurt dışı doktora için arttırma gerek)
- IELTS 7.0 (UK doktora için)
### Stratejimiz (12 Yıl Yörünge)
**Yıl 1-2 (Yüksek Lisans):**
- ODTÜ Sosyoloji yüksek lisans tamamla
- IELTS 7.0 → 8.0 (UK premium doktora için)
- Yüksek lisans tezi → makale yayın
- LSE (London School of Economics) doktora başvuru
**Yıl 3-7 (Doktora — UK):**
- LSE Sosyoloji doktora kabul (kısmen burslu)
- 5 yıl doktora + 4 SSCI yayın
- Yurt dışı akademik konferans
**Yıl 8 (Karar — Türkiye Dönüş veya UK Kalış):**
- LSE post-doc 2 yıl
- Karar: UK akademisyen kalmaya
- LSE Sosyoloji Bölüm öğretim üyesi (Lecturer pozisyonu)
**Yıl 9-12 (UK Akademisyen):**
- LSE Lecturer (Yardımcı Doçent eşdeğeri)
- Akademik yayın + atıf
- Türkiye-İngiltere uluslararası işbirlikleri
### Sonuçlar
12 yıl sonunda Aslıhan:
- **LSE Sosyoloji Lecturer** (Türkiye'de eş değer Yardımcı Doçent)
- Maaş: £55K/yıl + ek (akademik bonus)
- Premium uluslararası akademik ağ
- Türkiye-UK ortak araştırma projeleri
Aslıhan'ın özet:
> "Hocam, ODTÜ Sosyoloji + LSE doktora + UK akademisyen = uluslararası kariyer. Türkiye dönüş yerine UK'da kalmak benim seçimim. Aile İstanbul'da; yıllık 2-3 ziyaret. Akademik dünya **sınırsız**, ben uluslararası çerçevede çalışıyorum. Türkiye'ye visiting researcher olarak dönüyorum periyodik."
Sercan + Aslıhan farklı profiller (Türkiye dönüş + yurt dışı kalış) ama aynı yapısal yaklaşım = ikisi akademisyen kariyer hedef tutturdu.
## 13. Pratik Aksiyon Planı
### Lisans 1. Sınıf:
1. **Pazartesi:** Akademisyen olma 6 aşama detay öğren
2. **Salı:** Hangi alanı seveceksin (lisans alanı + sonrası)
3. **Çarşamba:** GNO 3.5+ koruma planı
4. **Perşembe:** 4. sınıf ALES + YDS hazırlık başlangıç
5. **Cuma:** Öğretim üyesi referans ilişki
6. **Cumartesi-Pazar:** Yıllık plan oluştur
### Yıllık Plan:
- Lisans: GNO yüksek + alan keşfi + ALES + YDS hazırlık
- Yüksek Lisans: tez + 1-2 yayın + doktora başvuru hazırlık
- Doktora: yeterlik + tez + 3+ yayın
- Yardımcı Doçent: 5+ yıl yoğun yayın + UAK Doçentlik hazırlık
### Sınav Günü (ALES, YDS, UAK):
- Sabah ritüeli
- 3 geçiş stratejisi
- Eleme matematiği (ALES yanlış cezası VAR)
## 14. Sık Yapılan Hatalar
1. **"AGS" sınavı arama:** Türkiye'de AGS YOK. Akademisyen yolu ALES + YDS + Doktora + UAK.
2. **Tek sınav odağı:** Akademisyen 6 aşamalı; tek başına ALES yetmez.
3. **Yayın geç başlama:** Yüksek lisansta 1 yayın + doktora 3 yayın + Yardımcı Doçent 10+ yayın gerek. Erken başla.
4. **Yabancı dil ihmal:** YDS 65+ doçentlik için zorunlu. İngilizce yatırım uzun süreli.
5. **Tutku eksik:** Akademisyen 15-20 yıl yatırım. Tutku olmadan dayanılmaz.
6. **Maddi gerçekçilik yok:** Akademisyen başlangıç maaşı orta. 10+ yıl sonra premium.
7. **Aile + sürdürülebilir tempo dengesizliği:** Akademik baskı + aile = burnout riski.
## 15. SSS
**S: AGS sınavı var mı?**
C: Hayır, Türkiye'de **"AGS" adıyla ayrı bir sınav YOK**. Akademisyen olma yolu çoklu aşamalı sınavlar (ALES + YDS-YÖKDİL + UAK Doçentlik) + akademik başarı + jüri.
**S: Akademisyen olmak için kaç yıl sürer?**
C: Lisans 4 + Yüksek Lisans 2 + Doktora 4-5 + Yardımcı Doçent 5+ Doçentlik 5+ = 20-25 yıl Profesör için. Doçentlik için **15-18 yıl** ortalama.
**S: ALES kaç yıl geçerli?**
C: ALES sonucu **5 yıl geçerli**. Aday tek seferde yüksek puan = 5 yıl boyunca yeniden ALES'e girmek zorunda değil.
**S: Yurt dışı doktora Türk akademik sistemde kabul edilir mi?**
C: Evet, **denklik ile**. YÖK denklik onayı gerek. Yurt dışı doktora çoğunlukla prestij avantajı sağlar.
**S: Yardımcı Doçent maaşı ne kadar?**
C: **90-150K TL/ay** (devlet üniversitesi). Vakıf üniversitesi premium 130-200K. Yıllık değişebilir.
**S: Akademisyen yurt dışında çalışabilir mi?**
C: Evet, Aslıhan vakası örnek. Yurt dışı akademisyen pozisyon (Lecturer, Assistant Professor, vs) Türkiye dönüş yerine UK/ABD/Almanya'da kalma seçenek.
**S: ÖYP nedir?**
C: ÖYP (Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı) — YÖK programı. Aday yüksek lisans + doktora burslu yapar + sonrasında **mecburi atama** (2-8 yıl).
**S: Akademisyen kariyer iyi seçim mi?**
C: Tutku + sabır + sürdürülebilir maddi düzen olan aday için **evet**. Yüksek maaş hedefli + kısa vadeli bekleyen aday için **hayır**. Karar bireysel.
## 16. Koçluk: Akademisyen Yolu Sistemli Strateji
15 yıllık koçluk pratiğimde gördüğüm: **akademisyen olma yolu yalnız navigasyon zor**. 6 aşama + çoklu sınavlar + akademik yayın baskısı + 15-20 yıl yatırım = mentor desteği değer.
Birebir koçluk:
- Akademisyen kariyer karar
- Lisans GNO + ALES + YDS plan
- Yüksek Lisans + doktora program seçim
- Yurt dışı doktora başvuru desteği
- Akademik yayın stratejisi
- UAK Doçentlik hazırlık
📞 **WhatsApp ile iletişim:** [+90 530 444 04 80](https://wa.me/905304440480) — Akademisyen yolu değerlendirme ücretsiz seans.
### 3 Paket Seçeneği:
- **Bronz (4.000 TL/ay)** — Haftalık 1 saat strateji + akademik takip
- **Gümüş (6.000 TL/ay)** — Haftalık 2 saat + 6 aşama plan + sınırsız WhatsApp (en popüler)
- **Altın (7.500 TL/ay)** — Haftalık 3 saat + tam yıllık plan + 7/24 destek + 2 saat veli oturumu
## Sonuç
Türkiye'de **"AGS" adıyla ayrı sınav YOK**. Akademisyen olma yolu **6 aşamalı** çoklu sınav + akademik başarı + jüri karması.
Aşamalar: Lisans (GNO 3.5+) → Yüksek Lisans (ALES 70+ + YDS) → ALES + YDS + Doktora → Yardımcı Doçent (5+ yıl) → UAK Doçentlik → UAK Profesörlük.
ALES 5 yıl geçerli + 70+ baraj. YDS-YÖKDİL doçentlik için 65+. Doktora 4-5 yıl + tez + 3+ yayın. UAK Doçentlik eser inceleme + sözlü.
UAK kademe sistemi (Yardımcı Doçent → Doçent → Profesör), aşamalı yatırım. 15-25 yıl akademisyen kariyer yatırımı.
Maaş aralığı (Yardımcı Doçent 90-150K + Doçent 130-200K + Profesör 200-350K + Premium üniversite/idari 300-500K).
ÖYP + İYÖP + TÜBİTAK 2211 + MEB 1416 burs programları. Yurt dışı akademisyen seçenek (visiting researcher, Lecturer, vs).
Sercan (Boğaziçi İktisat + ALES 87 + YDS 88 + Yale doktora + Boğaziçi Yardımcı Doçent + UAK Doçent → 15 yıl Boğaziçi İktisat Doçenti) ve Aslıhan (ODTÜ Sosyoloji + IELTS 8.0 + LSE doktora + LSE Lecturer → 12 yıl UK akademisyen). İki farklı profil (Türkiye dönüş + yurt dışı kalış), aynı yapısal yaklaşım = ikisi akademisyen kariyer hedef tutturdu.
Bjork desirable difficulty + Ericsson deliberate practice + Roediger-Karpicke testing effect + Polya How to Solve It — son 80 yılın bilim çerçevesi akademisyen yolu hazırlığında pratik uygulama.
Bugün akademisyen kariyer karar + 6 aşama yörünge + mevcut seviye değerlendir. Lisans GNO + ALES + YDS plan oluştur.
İyi çalışmalar, başarılı bir akademik kariyer dilerim.
— Kazım İncebacak