Ana içeriğe atla
📝

Orta Düzey Zihinsel Yetersizlik BEP Örneği

Orta düzey zihinsel yetersizlik (DSM-5 F71) öğrenci için BEP — günlük yaşam becerileri + fonksiyonel akademik + iş eğitimi + bağımsızlık.

📅 2025-2026 ⏱️ Yıllık (6 aylık revizyon — bireysel hedeflerin gerçekçi olması kritik) 👥 Tüm Seviyeler ✅ Ücretsiz

🎯 Amaç

Orta düzey zihinsel yetersizliği olan öğrencinin fonksiyonel akademik + günlük yaşam + iş eğitimi alanlarında maksimum bağımsızlık + yaşam kalitesi.

👥 Hedef Kitle

Zihinsel yetersizliği olan öğrenci + aile + ekip

ORTA DÜZEY ZİHİNSEL YETERSİZLİK BEP

Hazırlayan: Rehber Panda — Örnek Şablon

Eğitim Öğretim Yılı: 2025-2026

1. ÖĞRENCİ KİMLİK BİLGİLERİ (Anonim Örnek)

Adı Soyadı: A.S. (anonim), Sınıf: 6/B (Özel Eğitim Alt Sınıfı), Tanı: Orta Düzey Zihinsel Yetersizlik (DSM-5 F71), IQ: 45-55 aralık. RAM Rapor: 2025-08-15. Doğumdan itibaren takipli.

2. RAM RAPORU ÖZETİ

  • Tanı: Orta düzey zihinsel yetersizlik (gelişimsel başlangıçlı, kalıcı)
  • IQ: WISC-IV genel zeka 50 (orta düzey aralık 40-54)
  • Adaptif davranış: Vineland-II ortalama -3 SD
  • Etiyoloji: Tanımlanmış (örn. Down sendromu, doğum öncesi etiyoloji)
  • Eş Tanı: Konuşma gecikmesi var
  • Sağlık: Pediatrist takibi sürüyor
  • Öneriler: Fonksiyonel akademik program + günlük yaşam becerileri + iş eğitimi vurgusu
  • Yerleştirme: Özel eğitim alt sınıfı (kaynaştırma kısmı: müzik + beden + sanat)

3. MEVCUT PERFORMANS DÜZEYİ

  • AKADEMİK:
  • • Okuma: Tanıdık kelimeler tanıma (hece çözümleme zayıf)
  • • Yazma: Adını + basit kelime kopya
  • • Matematik: 1-20 sayma + temel toplama (somut nesne)
  • GÜNLÜK YAŞAM:
  • • Yeme: Bağımsız (kaşık + çatal)
  • • Giyinme: Yardımlı (düğme + fermuar zorluk)
  • • Tuvalet: Bağımsız
  • • Hijyen: Hatırlatma ile
  • SOSYAL:
  • • Tanıdık kişilerle iletişim
  • • Basit yönergeleri anlama
  • • Akran ilişkilerinde yardımcı role hazır

4. UZUN ERİMLİ HEDEF (1 Yıl)

  • AKADEMİK FONKSİYONEL:
  • • 50 günlük yaşam kelimesi okuma (tabela, ürün adı, isim)
  • • Adını + adresini + telefonunu yazma
  • • 1-50 sayma + kuruş para hesaplama
  • GÜNLÜK YAŞAM:
  • • Tam bağımsız giyinme (düğme dahil)
  • • Basit yemek hazırlama (sandviç, salata)
  • • Otobüs/dolmuş kullanma (yardımlı)
  • İŞ EĞİTİMİ:
  • • Temel iş becerileri (basit montaj, sıralama, paketleme)
  • • 30 dakika sürekli görev yapabilme
  • • İşyeri sosyal beceri (selam, izin isteme)

5. KISA ERİMLİ HEDEFLER

  • AY 1-3: Günlük yaşam kelimeleri 20 yeni öğrenme
  • AY 4-6: Para hesaplama (1 + 5 + 10 lira)
  • AY 7-9: Basit yemek hazırlama (3 yemek)
  • AY 10-12: İş eğitimi başlangıç (atölye)

6. ÖĞRETİM UYARLAMALARI

  • Görsel destek yoğun (resim + sembol + video)
  • Adım adım açıklama (1 yönerge / 1 görev)
  • Sık tekrar + çoklu duyu öğretimi
  • Somut materyal (manipülasyon)
  • Bireysel + küçük grup öğretim
  • Olumlu pekiştirme yoğun (somut ödül + sözlü)
  • Hata düzeltme: doğru cevap modellenir, suçlanma YOK
  • Günlük rutin sabit (öngörülebilirlik kritik)

7. KAYNAŞTIRMA UYGULAMASI

  • Müzik dersi: Genel sınıf ile birlikte (haftada 1)
  • Beden eğitimi: Genel sınıf ile birlikte (haftada 2)
  • Görsel sanat: Genel sınıf ile birlikte (haftada 1)
  • Akran destek: 2 yaşıt arkadaş + akran arabuluculuk
  • Hedef: Sosyal entegrasyon + akran modellemesi

8. AİLE EĞİTİMİ + DESTEK

  • Aileye haftalık ev pratik önerisi (15 dk x 5 gün)
  • Aylık aile görüşmesi (rehber öğretmen + özel eğitim öğretmeni)
  • Aile destek grubu yönlendirme (Türkiye Down Sendromu Derneği vb.)
  • Engelli hakları + sosyal hizmet bilgilendirme
  • Yetişkin yaşam planlama (18+ vasi, sosyal güvenlik)

9. EKİP KOORDİNASYONU

  • Sınıf öğretmeni (özel eğitim): Günlük uygulama
  • Branş öğretmenleri (kaynaştırma): Müzik/beden/sanat
  • Rehber öğretmen: Sosyal entegrasyon + akran
  • Özel eğitim öğretmeni (uzman): Bireysel destek
  • Konuşma terapisti: Haftada 2 (dil-konuşma)
  • Fizyoterapist (gerekirse): Motor beceri
  • Aile: Ev pratik + günlük yaşam
  • RAM: 6 aylık değerlendirme
  • Pediatrist + ilgili uzmanlar: Sağlık takibi

📚 Yasal Dayanak + Mevzuat

  • • 573 sayılı Özel Eğitim KHK
  • • Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği
  • • DSM-5 Tanı Kriterleri
  • • 5378 sayılı Engelliler Kanunu
  • • BM Engelli Hakları Sözleşmesi

💡 Nasıl Kullanılır?

  1. 1. Zihinsel yetersizlik şiddetine göre uyarla (hafif/orta/ağır/çok ağır)
  2. 2. Fonksiyonel akademik > akademik vurgu (bağımsızlık öncelik)
  3. 3. Günlük yaşam becerileri her yıl yeni hedef
  4. 4. Kaynaştırma uygulaması zorunlu — sosyal entegrasyon kritik
  5. 5. 14+ yaş için iş eğitimi başlat

📌 Notlar

  • • Tanı + IQ değerlendirmesi sadece klinik psikolog yetkisinde
  • • Adaptif davranış IQ kadar önemli (Vineland-II)
  • • Etiketleme YASAK — kişi olarak öğrenci, tanı değil
  • • Yetişkin yaşam planlama 14 yaştan itibaren
  • • Aile destek + hak bilgilendirme kritik

⚠️ Önemli Uyarı

Bu BEP örnek şablondur. Zihinsel yetersizlik tanısı + IQ değerlendirmesi sadece lisanslı klinik psikolog yetkisinde. RAM raporu zorunlu. KVKK md. 6 özel nitelikli veri. Aile + sosyal güvenlik hakları için ASHB.

PDR Doküman Havuzu

150+ ücretsiz şablon — yıllık plan, BEP, form, pano, sunu, rapor.