SPİNA BİFİDA (MENİNGOMYELOSEL) BEP
Hazırlayan: Rehber Panda — Örnek Şablon
Eğitim Öğretim Yılı: 2025-2026
1. ÖĞRENCİ KİMLİK + DURUM
Adı: S.A. (anonim), Sınıf: 3/B. Tanı: Spina Bifida (Lumbosakral seviye — L4-L5 meningomyelosel). Doğumdan beri ameliyatlı. Tekerlekli sandalye kullanır. İdrar + barsak için intermitan kateterizasyon. Bilişsel zeka NORMAL (sadece fiziksel). RAM Rapor: 2025-09-15.
2. SPİNA BİFİDA NEDIR?
- ▸ 🧬 SPINA BİFİDA:
- ▸
- ▸ • Konjenital nöral tüp defekti (gebelikte oluşur)
- ▸ • Omurilik açıklığı (sırt)
- ▸ • Türkiye 1000 doğumda 3 (B12 + folat eksiklik bölgelerde yüksek)
- ▸ • Lokasyon: Servikal / torasik / lumbar / sakral
- ▸ • Lumbosakral en yaygın
- ▸
- ▸ TİPLER:
- ▸ • Meningomyelosel (en ciddi)
- ▸ • Meningosel
- ▸ • Spina bifida occulta (hafif)
- ▸
- ▸ OLABİLECEK SORUNLAR:
- ▸ • Alt extremite parezi/plejı
- ▸ • İdrar + barsak kontrol kaybı
- ▸ • Hidrosefali (şant tedavi)
- ▸ • Latex alerjisi (çok yüksek)
- ▸ • Skolyoz
- ▸ • Yara enfeksiyon riski (his kaybı)
3. FİZİKSEL UYARLAMA
- ▸ ♿ ERIŞILEBILIRLIK:
- ▸
- ▸ OKUL FİZİKSEL:
- ▸ • Rampa girişi (her kat)
- ▸ • Asansör (varsa) + öncelik
- ▸ • Geniş kapı (90 cm+)
- ▸ • Engelli tuvalet (TS 9111)
- ▸ • Rampa kantine + bahçeye
- ▸ • Spor salonu erişim
- ▸
- ▸ SINIF:
- ▸ • Zemin kat (öncelik)
- ▸ • Geniş geçit
- ▸ • Tekerlekli sandalye masa yüksekliği
- ▸ • Yangın tahliye planı (asansörsüz alternatif)
- ▸ • Pencere yakın oturum (acil hava + tahliye)
- ▸
- ▸ TUVALET RUTİNİ:
- ▸ • Her 4 saatte 1 kateterizasyon
- ▸ • Özel alanda (gizlilik)
- ▸ • Aile veya okul hemşiresi yardım
- ▸ • Hijyen + el yıkama
- ▸
- ▸ BESLENME:
- ▸ • Bol sıvı (idrar yolu enfeksiyon karşı)
- ▸ • Lif (barsak kontrol)
- ▸ • Dengeli
4. AKADEMİK
- ▸ BİLİŞSEL DURUM:
- ▸ • Normal IQ
- ▸ • Bazılarında öğrenme güçlüğü (matematik + okuma)
- ▸ • Hafıza + dikkat NORMAL
- ▸
- ▸ AKADEMİK UYARLAMA:
- ▸ • Tüm sınıf seviyesi takip
- ▸ • Yorgunluk varsa MOLA
- ▸ • Tuvalet izni esnek
- ▸ • Ödev ev/hastane esnek
- ▸ • Sınav süresi +%50
- ▸
- ▸ YAZIM:
- ▸ • El becerisi NORMAL (lumbar Spina bifida'da)
- ▸ • Kalem tutma normal
- ▸ • Üst extremite güçlü
- ▸
- ▸ BEDEN EĞİTİMİ:
- ▸ • Üst beden ağırlıklı egzersiz
- ▸ • Tekerlekli sandalye spor (basketbol)
- ▸ • Yüzme (mükemmel)
- ▸ • Atış sporları
- ▸ • Engelli olimpiyat farkındalık
5. KRİTİK: LATEX + YARA
- ▸ 🚨 ÇOK ÖNEMLİ:
- ▸
- ▸ ⚠️ LATEX ALERJİSİ:
- ▸ • Spina bifidalı çocuklarda %30-70 latex alerjisi
- ▸ • Latex eldiven + balon + topa KESİNLİKLE YASAK
- ▸ • Sınıfa "latex yok" uyarısı
- ▸ • Alternatif (nitrile + vinil) eldiven
- ▸ • Şiddetli reaksiyon = anafilaksi (epinefrin)
- ▸
- ▸ ⚠️ ALT EXTREMITE YARA:
- ▸ • His kaybı = yarayı hissetmez
- ▸ • Günlük cilt kontrol (aile)
- ▸ • Bası yarası riski (tekerlekli sandalye)
- ▸ • Aşırı sıcak/soğuk dikkat
- ▸ • Yara fark edilirse okul hemşire HEMEN
- ▸
- ▸ ⚠️ ŞANT (hidrosefali):
- ▸ • Bazı çocuklarda kafa içi şant
- ▸ • Şant tıkanma = HIÇMTAH baş ağrısı + kusma + uyku hali
- ▸ • 112 ACİL
6. SOSYAL + DUYGUSAL
- ▸ 💚 KRITIK:
- ▸
- ▸ AKRAN İLİŞKİSİ:
- ▸ • Sınıf akran eğitim (çocuğun kabul + saygı)
- ▸ • Tuvalet rutini gizlilik (akran bilmesi gerekmez)
- ▸ • Tekerlekli sandalye normalleştirme
- ▸ • "Yardımcı" rolü dengeli (paternalist değil)
- ▸
- ▸ PSİKOLOJİK:
- ▸ • Bedensel farkındalık + kabul
- ▸ • Bağımsızlık vurgu
- ▸ • Engelli olimpiyat rol model
- ▸ • Çocuk psikolog (gerekirse)
- ▸
- ▸ AİLE:
- ▸ • Türkiye Spina Bifida Derneği
- ▸ • Engelli + Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü
- ▸ • Bakım hizmeti (ailebakanligi.gov.tr)
- ▸ • Eğitim desteği
7. EKIP
- ▸ OKUL:
- ▸ • Sınıf öğretmeni primer
- ▸ • Rehber öğretmen koordinatör
- ▸ • Okul hemşire (tıbbi + yara + kateterizasyon)
- ▸ • Beden eğitimi öğretmeni (özel uyarlama)
- ▸ • Müdür (fiziksel uyarlama)
- ▸
- ▸ TIBBI:
- ▸ • Pediatrik nöroşirürji
- ▸ • Üroloji (mesane yönetim)
- ▸ • Fizik tedavi + rehabilitasyon
- ▸ • Pediatri
- ▸ • Cilt + ortopedi (yara + skolyoz)
- ▸
- ▸ AİLE + STK:
- ▸ • Aile (kateterizasyon eğitimi)
- ▸ • Türkiye Spina Bifida Derneği
- ▸ • Engelliler İçin Eğitim Destek Vakfı
- ▸ • Yarınlar Derneği