Otizm Hafif Düzey (Asperger Tipi) BEP Örneği

1. ÖĞRENCİ KİMLİK BİLGİLERİ (Anonim Örnek)

Adı Soyadı: T.Y. (anonim), Sınıf: 5/B, Tanı: Otizm Spektrum Bozukluğu Düzey 1 (eski Asperger, DSM-5 F84.0). RAM Rapor: 2025-09-08. Çocuk-ergen psikiyatristi takipli.

2. RAM RAPORU ÖZETİ

• ▸ Tanı: OSB Düzey 1 (gerektiği kadar destek)
• ▸ Zeka: WISC-IV 125 (üst seviye), sözel performans 130+
• ▸ Sosyal İletişim: ADOS-2 + ADI-R orta düzey güçlük
• ▸ Tekrarlayıcı davranış: Düşük şiddet (özel ilgi alanları: tren + tarih)
• ▸ Duyu Hassasiyet: Yüksek ses + parlak ışık + dokunma rahatsız edici
• ▸ Akademik: Yaşıt üstü (özellikle matematik + okuma)
• ▸ Sosyal: Akran ilişki başlatma + sürdürme zor
• ▸ Eş Tanı: Hafif anksiyete (sosyal durumlar)
• ▸ Öneriler: BEP + sosyal beceri eğitimi + duyu uyarlamaları + akran arabuluculuk

3. MEVCUT PERFORMANS DÜZEYİ

• ▸ GÜÇLÜ YANLAR:
• ▸ • Akademik (matematik + okuma + bilim) yaşıt üstü
• ▸ • Özel ilgi alanları derinleşmiş (tren tarihi, dinozorlar)
• ▸ • Detay görme + analitik düşünce
• ▸ • Dürüst + kural takipçi
• ▸ • Yazılı iletişim güçlü
• ▸
• ▸ GÜÇLÜK ALANLAR:
• ▸ • Sosyal ipuçlarını okuma zor (jest + mimik + ton)
• ▸ • Sohbet başlatma + sürdürme zor
• ▸ • Mecazi dil + ironi anlama zor
• ▸ • Rutin değişikliği stresli
• ▸ • Yüksek ses + kalabalık ortam zorlu
• ▸ • Göz teması doğal değil
• ▸ • Akran ilişkileri yüzeyselse OK, derin arkadaşlık zor

4. UZUN ERİMLİ HEDEF (1 Yıl)

• ▸ SOSYAL İLETİŞİM:
• ▸ • Akran ile günde 3 olumlu etkileşim
• ▸ • Grup oyununa gönüllü katılım (haftada 2)
• ▸ • Basit jest + mimik tanıma (5 temel duygu)
• ▸
• ▸ AKADEMİK:
• ▸ • Güçlü yanları korunarak akademik üst seviye sürdürme
• ▸ • Grup projesi katılım (özel ilgi alanından)
• ▸
• ▸ DUYU + ÖZ DÜZENLEME:
• ▸ • Yüksek ses durumlarında kendi başına başa çıkma
• ▸ • Rutin değişikliğinde önceden bilgilendirme + uyarlama

5. ÖĞRETİM UYARLAMALARI

• ▸ Sınıf düzeni: Sessiz köşe + duyu rahatlatıcı materyaller (stres topu, fidget)
• ▸ Yazılı yönerge + görsel takvim (öngörülebilirlik)
• ▸ Beklenmedik değişiklik için önceden bilgilendirme (24 saat)
• ▸ Grup çalışmasında küçük grup tercih (2-3 kişi)
• ▸ Sosyal kurallar açıkça yazılı (örtük kurallar değil)
• ▸ Mecazi dil minimum + açıklayıcı dil
• ▸ Sınav: Ek %25 süre + sessiz odada
• ▸ Öğretmen-öğrenci sözel iletişim açık + net
• ▸ Özel ilgi alanlarını ödevle entegre (motivasyon)

6. SOSYAL BECERİ EĞİTİMİ

• ▸ Sosyal Hikayeler (Carol Gray) — günlük durum senaryoları
• ▸ Akran arabuluculuk programı — 2 yardımcı arkadaş
• ▸ Video modelleme + rol oynama
• ▸ Duygu tanıma kartları (jest + mimik)
• ▸ Konuşma başlatma + sürdürme alıştırmaları
• ▸ Grup oyunu eşliği (öğretmen kolaylaştırıcı)

7. DUYU + ÖZ DÜZENLEME

• ▸ Sınıfta sessiz köşe (gerektiğinde kullanım)
• ▸ Ses rahatsız edici durumlarda kulak tıkacı izni
• ▸ Fidget / stres topu sessiz kullanım
• ▸ Mola izni (uzun derslerde 5 dk)
• ▸ Kendini sakinleştirme stratejileri (derin nefes + sayma)
• ▸ Rutine sadık + öngörülebilir program

8. AKRAN İLİŞKİLERİ + KAYNAŞTIRMA

• ▸ Akran arabuluculuk eğitimi (2 yardımcı arkadaş)
• ▸ Sınıf farkındalık eğitimi (OSB hakkında genel bilgi)
• ▸ Etiketleme YASAK ("otistik" değil "T.Y.")
• ▸ Özel ilgi alanlarını paylaşma fırsatı (gönüllü)
• ▸ Grup içinde kıymetli rol (örn. matematik yardımcısı)
• ▸ Akran zorbalığı SIFIR TOLERANS

9. EKİP KOORDİNASYONU

• ▸ Sınıf öğretmeni: Günlük uyarlama + sosyal hikayeler
• ▸ Branş öğretmenleri: Tutum tutarlılığı + yazılı yönerge
• ▸ Rehber öğretmen: Sosyal beceri eğitimi + akran arabuluculuk
• ▸ Özel eğitim öğretmeni: Haftada 2 saat birebir
• ▸ Konuşma terapisti (varsa): Pragmatik dil
• ▸ Çocuk psikiyatristi: Anksiyete + ilaç (gerekirse)
• ▸ Aile: Ev rutin + sosyal hikaye + ilgi alanı destek
• ▸ RAM: 6 aylık değerlendirme