Asperger Sendromu (Hafif OSB) Öğrenci BEP — Detaylı Vaka

1. ÖĞRENCİ KİMLİK BİLGİLERİ (Anonim Örnek)

Adı Soyadı: E.Y. (anonim), Sınıf: 7/A, Tanı: Otizm Spektrum Bozukluğu Düzey 1 (eski Asperger, DSM-5 F84.0). Yüksek işlevli + ortalama-üstü IQ. RAM Rapor: 2025-09-05.

2. RAM RAPORU ÖZETİ

• ▸ Tanı: OSB Düzey 1 (gerektiği kadar destek)
• ▸ IQ: WISC-IV 130 (üstün)
• ▸ Sözel IQ: 135
• ▸ Performans IQ: 125
• ▸ Akademik: Yaşıt üstü (özellikle matematik + bilim)
• ▸ Sosyal İletişim: ADOS-2 orta düzey güçlük
• ▸ Tekrarlayıcı: Düşük şiddet (özel ilgi: tren tarihi + matematik)
• ▸ Duyu: Yüksek ses + parlak ışık + dokunma hassas
• ▸ Sosyal: Akran ilişki başlat + sürdür zor
• ▸ Eş tanı: Hafif anksiyete (sosyal)
• ▸ Öneriler: BEP + sosyal beceri + duyu uyarlama + akran arabuluculuk + akademik zenginleştirme

3. MEVCUT PERFORMANS DÜZEYİ

• ▸ GÜÇLÜ YANLAR:
• ▸ • Akademik (matematik + bilim + okuma) yaşıt üstü
• ▸ • Özel ilgi alanları derinleşmiş (tren + matematik)
• ▸ • Detay görme + analitik düşünce
• ▸ • Dürüst + kural takipçi
• ▸ • Yazılı iletişim güçlü
• ▸ • Mükemmel hafıza
• ▸
• ▸ GÜÇLÜK ALANLAR:
• ▸ • Sosyal ipuçlarını okuma zor
• ▸ • Sohbet başlatma + sürdürme
• ▸ • Mecazi dil + ironi anlama
• ▸ • Rutin değişikliği stresli
• ▸ • Yüksek ses + kalabalık ortam
• ▸ • Göz teması doğal değil
• ▸ • Yüzeysel arkadaşlık ok, derin zor

4. UZUN ERİMLİ HEDEF (1 Yıl)

• ▸ AKADEMİK ZENGİNLEŞTİRME:
• ▸ • Matematik + bilim üst seviye sürdürme
• ▸ • Bilim olimpiyatı katılım
• ▸ • Yabancı dil ileri seviye
• ▸
• ▸ SOSYAL İLETİŞİM:
• ▸ • Akran ile günde 3+ olumlu etkileşim
• ▸ • Grup oyununa gönüllü katılım (haftada 2)
• ▸ • Mecazi dil + ironi anlama (5 temel)
• ▸ • Sözlü sunum cesaret
• ▸
• ▸ DUYU + ÖZ DÜZENLEME:
• ▸ • Yüksek ses durumlarında kendi başına başa çıkma
• ▸ • Rutin değişikliğinde önceden bilgilendirme + uyum
• ▸ • Sınıfta sessiz köşe kullanma

5. ÖĞRETİM UYARLAMALARI

• ▸ AKADEMİK ZENGİNLEŞTİRME:
• ▸ • Üst düzey problem + zorlu görev
• ▸ • Bağımsız araştırma
• ▸ • Özel ilgi alanı projelere entegre
• ▸ • Bilim olimpiyatı hazırlık
• ▸
• ▸ SINIF DÜZENİ:
• ▸ • Sessiz köşe + duyu rahatlatıcı (stres topu)
• ▸ • Yazılı yönerge + görsel takvim
• ▸ • Beklenmedik değişiklik 24 saat önce bildirim
• ▸ • Grup çalışmasında küçük grup (2-3)
• ▸ • Sosyal kurallar açık + yazılı
• ▸
• ▸ SINAV:
• ▸ • Sessiz oda + ek %25 süre
• ▸ • Yazılı tercih (sözel sınav anksiyete)
• ▸ • Mecazi dil minimum

6. SOSYAL BECERİ EĞİTİMİ

• ▸ TEKNIKLER:
• ▸
• ▸ 🎬 SOSYAL HİKAYELER (Carol Gray):
• ▸ • Günlük durum senaryoları
• ▸ • Adım adım sosyal kural
• ▸
• ▸ 🎭 ROL OYNAMA + VIDEO MODELLEME:
• ▸ • Sohbet başlatma
• ▸ • Yardım isteme
• ▸ • Çatışma çözme
• ▸
• ▸ 👥 AKRAN ARABULUCULUK:
• ▸ • 2 yardımcı arkadaş (eğitilmiş)
• ▸ • Düzenli etkileşim
• ▸ • Grup oyunu eşliği
• ▸
• ▸ 💭 DUYGU TANIMA KARTLARI:
• ▸ • Jest + mimik öğretimi
• ▸ • 5-7 temel duygu

7. DUYU + ÖZ DÜZENLEME

• ▸ SINIFTA:
• ▸ • Sessiz köşe
• ▸ • Stres topu + fidget izinli
• ▸ • Kulak tıkacı izni (gürültü)
• ▸ • Mola izni
• ▸
• ▸ DUYUSAL ENTEGRASYON:
• ▸ • Ergoterapi (gerekirse)
• ▸ • Yoga + nefes egzersizleri
• ▸ • Rutin + öngörülebilirlik

8. AKADEMİK ZENGİNLEŞTİRME (Üstün Yetenek Yan)

• ▸ ÖZEL PROGRAMLAR:
• ▸ • TÜBİTAK 4006 Bilim Şenliği
• ▸ • Bilim olimpiyatları (matematik + fizik + kimya)
• ▸ • BİLSEM yönlendirme (yüksek IQ)
• ▸ • Akademik mentor + üniversite akademisyen
• ▸
• ▸ KARİYER YÖNLENDİRME:
• ▸ • STEM kariyer ilham
• ▸ • Üniversite erken hazırlık
• ▸ • Asperger ünlüleri (Bill Gates + Elon Musk şüpheli)

9. EKİP KOORDİNASYONU

• ▸ OKUL:
• ▸ • Sınıf öğretmeni: Günlük uyarlama + sosyal hikayeler
• ▸ • Branş öğretmenleri: Yazılı yönerge + akademik zenginleştirme
• ▸ • Rehber öğretmen: Sosyal beceri + akran arabuluculuk
• ▸ • Özel eğitim öğretmeni (OSB uzman): Haftada 2 saat
• ▸
• ▸ KLİNİK:
• ▸ • Çocuk-ergen psikiyatristi (anksiyete + ilaç gerekirse)
• ▸ • Klinik psikolog (CBT)
• ▸ • Konuşma terapisti (pragmatik dil — gerekirse)
• ▸ • Ergoterapist (duyu — gerekirse)
• ▸
• ▸ AİLE:
• ▸ • Sosyal hikayeler ev pratik
• ▸ • İlgi alanı destek
• ▸ • Rutin + öngörülebilirlik
• ▸
• ▸ STK:
• ▸ • Tohum Otizm Vakfı
• ▸ • Otizm Vakfı (Türkiye)
• ▸ • Online Asperger toplulukları