ALES Matematik Formülleri
ALES Sayısal bölümünde çıkan matematik formülleri: sayılar, cebir, olasılık, kombinatorik, istatistik, geometri ve sayı teorisi.
6 kategori, 26 formül
Ardışık Tam Sayılar Toplamı
n adet ardışık tam sayının toplamı; ilk ve son sayının ortalaması n ile çarpılır.
S = n × (İlk + Son) ÷ 21'den n'e Kadar Toplam
1'den n'e kadar tüm doğal sayıların toplamı. Gauss formülü olarak da bilinir.
S = n × (n + 1) ÷ 2Karelerin Toplamı
1'den n'e kadar doğal sayıların karelerinin toplamı.
Σk² = n(n+1)(2n+1) ÷ 6Küplerin Toplamı
1'den n'e kadar doğal sayıların küplerinin toplamı.
Σk³ = [n(n+1) ÷ 2]²Bölme Algoritması
Bölünen = Bölen × Bölüm + Kalan. ALES'te kalan soruları için temel.
a = b × q + r (0 ≤ r < b)İkinci Derece Eşitsizlik
İkinci derece eşitsizlikleri çözmek için parabol şekli (a > 0 ise dışı, a < 0 ise içi).
ax² + bx + c > 0 : parabolün x-ekseninin üstündeki bölgeMutlak Değer Eşitsizlik
Mutlak değer eşitsizliğini sayı doğrusu aralığına çevirme.
|x - a| < r ⟺ a - r < x < a + rAM-GM Eşitsizliği
Aritmetik ortalama ≥ Geometrik ortalama. Eşitlik a = b iken.
(a + b) ÷ 2 ≥ √(ab) (a, b ≥ 0)Kalan Teoremi
P(x) polinomu (x - a)'ya bölününce kalan P(a)'ya eşittir.
P(x)'in (x - a)'ya bölümünden kalan = P(a)Bağımsız Olayların Çarpım Kuralı
Bağımsız olayların her ikisinin olma olasılığı; ayrı olasılıkların çarpımıdır.
P(A ve B) = P(A) × P(B)En Az Bir Kez Olması
Tamamlayıcı olayı kullanmak çoğu zaman hesabı kolaylaştırır.
P(en az bir kez) = 1 - P(hiç olmaması)Binom Olasılığı
n bağımsız denemede tam k kez başarı olasılığı. p: tek denemede başarı.
P(X = k) = C(n,k) × pᵏ × (1-p)ⁿ⁻ᵏÇok Kümeli Permütasyon
Bazı elemanlar birbirinin aynı olduğunda permütasyon sayısı. Örn: TEKRAR için 6!/2!.
n! ÷ (n₁! × n₂! × ... × nₖ!)Tekrarlı Kombinasyon
n farklı nesneden tekrarlı seçimle k nesne seçme sayısı.
C(n + k - 1, k)Varyans
Verilerin ortalamadan sapmasının karelerinin ortalaması.
σ² = Σ(xᵢ - x̄)² ÷ nStandart Sapma
Varyansın karekökü. Veriler ortalamadan ne kadar uzakta kümelenmiş?
σ = √(Σ(xᵢ - x̄)² ÷ n)z-Skoru (Standart Skor)
Ham değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu gösterir.
z = (x - x̄) ÷ σAğırlıklı Ortalama
Farklı ağırlıklara sahip değerlerin ortalaması. ALES'te not-kredi soruları.
x̄_w = (Σ wᵢ × xᵢ) ÷ (Σ wᵢ)Koordinat Düzlemi Eğim
Doğrunun yatayı ile yaptığı α açısının tanjantı eğimine eşittir.
m = tan(α) = (y₂ - y₁) ÷ (x₂ - x₁)İki Doğrunun Dik Olma Koşulu
İki doğru dik kesişiyorsa eğimlerinin çarpımı -1'e eşittir.
m₁ × m₂ = -1Elips Denklemi
Merkezi orijinde olan elipsin standart formu. a: yatay yarı eksen, b: dikey yarı eksen.
x² ÷ a² + y² ÷ b² = 1Hiperbol Denklemi
Merkezi orijinde olan hiperbolin standart formu.
x² ÷ a² - y² ÷ b² = 1Parabol Denklemi
Odak noktası (p, 0) ve direktrisi x = -p olan standart parabol.
y² = 4px (yatay açıklı)Aritmetik Dizi Toplamı
n terimli aritmetik dizinin toplamı; d ortak farktır.
Sₙ = n ÷ 2 × (2a₁ + (n-1)d)Geometrik Seri (Sonsuz)
Sonsuz geometrik serinin toplamı; |r| < 1 iken yakınsar.
S = a₁ ÷ (1 - r), |r| < 1Teleskopik Toplam
Ardışık farkların toplamında ara terimler sadeleşir; ALES'te pratik kısaltma.
Σ(f(k) - f(k-1)) = f(n) - f(0)