Mevzuat güncelliği: Bu içerik 16 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlükteki "Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik" (son değişiklik: 28 Şubat 2026 tarihli, 33182 sayılı Resmî Gazete) esas alınarak hazırlanmıştır. Güncel metin: mevzuat.gov.tr
Nedir? Madde 14/6, yurt dışındaki aynı üniversiteden bir programın her bir sınıfına geçebilecek öğrenci sayısına %15'lik bir tavan koyar. En sık yapılan hata ne? Bu oranı toplam kontenjan üzerinden hesaplamak. Yönetmelik metni açık: oran yurt dışı kontenjanının %15'idir. Kimi ilgilendiriyor? Yurt dışında aynı üniversitede okuyup aynı Türk üniversitesindeki aynı programa başvuran öğrencileri — yani genellikle aynı sınıftan arkadaş gruplarını.
📋 Hızlı Bakış
- Kural: Aynı yurt dışı kurumundan bir programın her bir sınıfına geçebilecek öğrenci sayısı, o sınıfın yurt dışı kontenjanının %15'ini geçemez (Madde 14/6)
- Yaygın hata: Oranı kurumlar arası (toplam) kontenjan üzerinden hesaplamak
- Üstteki sınır: Yurt dışı kontenjanı, kurumlar arası kontenjanın yarısını aşamaz (Madde 14/1)
- Yuvarlama: Hesap sonucu 1'in altında kalırsa 1'e tamamlanır
- Kapsam: Kural sınıf bazlıdır — program geneli değil, her bir sınıf için ayrı işler
- Kimi bağlamaz: Madde 14/3 kapsamında kontenjan dışı başvuranları
- Bildirim tarihi: Yurt dışı kontenjanı YÖK'e en geç 30 Haziran mesai bitimine kadar bildirilir (14/1)
Önce Metin: Kural Tam Olarak Ne Diyor?
"...yurt dışındaki aynı yükseköğretim kurumundan bir programın her bir sınıfına geçiş yapabilecek öğrenci sayısı o programın ilgili sınıfının yurt dışı kontenjanının yüzde 15'ini geçemez." — Yönetmelik, Madde 14/(6). 28 Şubat 2026 tarihli, 33182 sayılı Resmî Gazete: resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/02/20260228-3.htm
Bu cümleyi kelime kelime okumak gerekir, çünkü her ifadesi bir sınır çiziyor:
- "aynı yükseköğretim kurumundan" — Kural, tüm yurt dışı başvuranlara değil, aynı üniversiteden gelenlere uygulanır. Farklı ülkelerdeki farklı üniversitelerden gelen adaylar birbirinin tavanını doldurmaz.
- "her bir sınıfına" — Tavan program geneli için değil, sınıf bazında hesaplanır. 2. sınıfa geçecekler ile 3. sınıfa geçecekler ayrı ayrı değerlendirilir.
- "yurt dışı kontenjanının" — İşte kritik nokta. Oranın paydası kurumlar arası kontenjan değil, o sınıfın yurt dışı kontenjanıdır.
- "yüzde 15'ini geçemez" — Bir tavandır; garanti edilmiş bir kota değildir. "%15'ini alır" demiyor, "geçemez" diyor.
⚠️ En Sık Yapılan Hata: Yanlış Paydayı Kullanmak
İnternette dolaşan pek çok içerik %15'i toplam (kurumlar arası) kontenjan üzerinden hesaplıyor. Bu, yönetmelik metnine aykırıdır ve sonucu ikiye katlayarak yanlış gösterir.
Yanlış: Kurumlar arası kontenjan 20 → 20 × 0,15 = 3 kişi
Doğru: Kurumlar arası kontenjan 20 → yurt dışı kontenjanı en fazla 10 (14/1) → 10 × 0,15 = 1,5 → tavan aşılamayacağı için 1 kişi
Yani doğru hesapta pencere tahmin ettiğinizden dar. Planınızı yanlış paydaya göre kurarsanız, gerçekte olmayan bir kontenjana güvenmiş olursunuz.
İki Sınır Üst Üste Biniyor: 14/1 ve 14/6
%15 kuralı tek başına okunduğunda yönetilebilir görünür. Ancak yönetmelikte bu kuralın üstünde bir sınır daha var ve asıl daralma ikisinin çarpımından doğuyor.
Madde 14/1 şunu düzenler: yurt dışı kontenjanı, kurumlar arası kontenjanın yarısını aşamaz; ayrıca bu kontenjan YÖK'e en geç 30 Haziran mesai bitimine kadar bildirilir. Yani daha %15'e gelmeden, havuzun kendisi zaten yarıya inmiştir.
| Sınır | Dayanak | Neyi sınırlar? | Etkisi |
|---|---|---|---|
| Birinci sınır | Madde 14/1 | Yurt dışı kontenjanının büyüklüğünü | Kurumlar arası kontenjanın en fazla yarısı |
| İkinci sınır | Madde 14/6 | Aynı kurumdan gelenlerin sayısını | Yurt dışı kontenjanının %15'i (sınıf bazında) |
| Bileşik etki | 14/1 + 14/6 | Aynı kurumdan gelenlerin gerçek penceresini | Kurumlar arası kontenjanın yaklaşık %7,5'i düzeyine iner |
Son satır, çoğu adayın kaçırdığı sonuçtur: %15 aslında %15 değildir. Kurumlar arası kontenjan üzerinden bakıldığında, aynı yurt dışı üniversitesinden gelenlerin toplam penceresi kabaca %7,5 düzeyine karşılık gelir — çünkü %15, zaten yarıya inmiş bir havuzun oranıdır. (Yuvarlama kuralı bu oranı küçük kontenjanlarda adayın lehine biraz yukarı çeker; aşağıda göreceğiz.)
Adım Adım Hesap
- Kurumlar arası kontenjanı bulun. Hedef programın ilan edilen kurumlar arası yatay geçiş kontenjanına YÖKSİS yatay geçiş kontenjan sayfasından ulaşın. Bu, hesabın başlangıç noktasıdır.
- Yurt dışı kontenjanının tavanını hesaplayın. Madde 14/1 uyarınca bu sayı, kurumlar arası kontenjanın yarısını aşamaz. Dikkat: bu bir tavandır, üniversite daha düşük belirleyebilir veya o programda hiç yurt dışı kontenjanı açmayabilir.
- İlan edilen gerçek yurt dışı kontenjanını doğrulayın. Tavanı hesaplamak yetmez; üniversitenin fiilen ilan ettiği yurt dışı kontenjanını esas alın. Hesabın doğru paydası budur.
- Sınıfı ayırın. Kural "her bir sınıf" için ayrı işler. Hangi sınıfa geçeceğinizi netleştirin ve o sınıfın yurt dışı kontenjanını kullanın.
- %15'i uygulayın. İlgili sınıfın yurt dışı kontenjanını 0,15 ile çarpın.
- Yuvarlayın. Sonuç 1'in altında kalıyorsa 1'e tamamlanır. Yani yurt dışı kontenjanı çok küçük olsa bile aynı kurumdan en az bir kişilik bir pencere kalır.
- Kendi kurumunuzdan kaç kişinin başvurduğunu tahmin edin. Tavan sizi ancak aynı üniversiteden gelen adaylar kalabalıksa bağlar. Aynı sınıftan üç arkadaş aynı programa başvuruyorsanız bu hesap sizin için gerçek bir risktir.
- 14/3'ü değerlendirin. Hedef programın taban puanına sahipseniz kontenjan dışından başvurabilirsiniz ve bu tavan sizi bağlamaz.
🧮 Hesap Örneği (Yönetmelik Tavanları Üzerinden)
Senaryo: Hedef programın 2. sınıfı için kurumlar arası kontenjan 20 kişi.
Adım 1 — Yurt dışı kontenjanı tavanı (14/1): 20 ÷ 2 = en fazla 10 kişi
Adım 2 — Aynı kurumdan tavan (14/6): 10 × 0,15 = 1,5
Adım 3 — Tavanın okunması: Hüküm "%15'ini geçemez" der; 1,5 kişi olamayacağına göre bu tavanı aşmayan en yüksek tam sayı 1 kişidir.
Sonuç: Aynı yurt dışı üniversitesinden o programın 2. sınıfına başvuran kaç kişi olursa olsun, kontenjan içi yoldan geçebilecek sayı 1 ile sınırlıdır.
Küçük kontenjan örneği: Kurumlar arası kontenjan 4 ise → yurt dışı kontenjanı en fazla 2 → 2 × 0,15 = 0,3 → 1'in altı 1'e tamamlanır → 1 kişi.
Not: Buradaki sayılar yönetmeliğin tavanları üzerinden kurulmuş örnek hesaplardır. Üniversitelerin fiilen ilan ettiği kontenjanlar bu tavanların altında olabilir; kendi hesabınızı YÖKSİS'te ilan edilen gerçek kontenjan üzerinden yapın.
Yuvarlama Kuralı: 1'in Altı 1'e Tamamlanır
Yönetmelik, hesabın sıfıra düşmesini engelleyen bir yuvarlama öngörür: 1'in altında kalan sonuç 1'e tamamlanır. Bu, küçük kontenjanlı programlarda pratik olarak şu anlama gelir: yurt dışı kontenjanı 2, 3 veya 5 kişi olsa bile, %15 çarpımı sıfıra yuvarlanıp kapıyı tamamen kapatmaz — aynı kurumdan en az bir kişilik bir yer kalır.
Bu detay, kontenjanın çok dar olduğu programlarda (tıp, diş hekimliği gibi) tek geçiş imkânını kurtaran hükümdür. Ancak ters yönden okumayı unutmayın: tek kişilik bir pencere, aynı üniversiteden başvuran herkesin tek bir yer için yarışması demektir.
%15 Tavanı Kimi Bağlamaz?
Kuralın paydası kontenjan olduğu için, kontenjan dışında kalan başvurular bu tavanın içinde sayılmaz. Madde 14/3, hedef programın taban puanına sahip olan adaylara, tüm derslerden başarı şartı aranmaksızın kontenjan dışından başvurma imkânı tanır.
| Durum | %15 tavanı (14/6) uygulanır mı? | Neden? |
|---|---|---|
| Aynı yurt dışı üniversitesinden, kontenjan içi başvuru | Evet | Kuralın doğrudan hedefi bu gruptur |
| Farklı yurt dışı üniversitelerinden başvuranlar | Birbirini bağlamaz | Tavan "aynı yükseköğretim kurumundan" gelenler için işler |
| Taban puanla, kontenjan dışı başvuru (14/3) | Hayır | Tavan kontenjana bağlıdır; kontenjan dışı başvuru bu sayıya dahil değildir |
| Farklı sınıflara geçecek adaylar | Ayrı hesaplanır | Kural "her bir sınıf" için ayrı işler |
| Türkiye içi kurumlar arası geçiş (Madde 11) | Hayır | Madde 14 yurt dışı kaynaklı geçişlere özgüdür |
Kontenjan dışı kanalın şartlarını ve nasıl belgeleneceğini ayrı bir yazıda ele aldık: Madde 14/3 kontenjan dışı başvuru hakkı. Taban puanınız hedef programa yetiyorsa, bu yazıdaki tüm daralma hesabı sizin için büyük ölçüde konu dışı kalır.
30 Haziran: Kontenjan Bildiriminin Anlamı
Madde 14/1'in ikinci yarısı sık atlanır: yurt dışı kontenjanı YÖK'e en geç 30 Haziran mesai bitimine kadar bildirilir. Bu tarih, aday açısından iki şey söyler:
- Kontenjanlar yaz başında netleşir. Haziran sonundan önce "hedef programda şu kadar yurt dışı kontenjanı olacak" beklentisi kurmak spekülasyondur.
- Bildirilmemiş kontenjan yoktur. Bir programda o yıl yurt dışı kontenjanı açılmamış olabilir. Bu durumda kontenjan içi yol o program için o dönem kapalıdır.
YÖK, 8 Temmuz 2026'da 2026-2027 güz yarıyılı kurumlar arası yatay geçiş kontenjanlarını ve takvimini duyurdu; program bazlı kontenjanlar YÖKSİS üzerinden görüntülenebiliyor. Takvimin üniversite üniversite dökümü için Ek Madde 1 Ağustos takvimi yazımıza ve takvim takip sayfamıza bakabilirsiniz.
💡 Strateji: Tek Programa Kilitlenmeyin
%15 tavanının doğal sonucu şudur: aynı üniversiteden kalabalık bir grup, aynı programa başvurduğunda büyük ölçüde birbirini eler. Sınıfınızdan beş kişi aynı programı hedefliyorsa, yönetmelik zaten çoğunuzu kontenjan içi yoldan geçirmeyecek biçimde kurulmuştur.
Bu durumda üç seçeneğiniz var: (1) taban puanınız yetiyorsa 14/3 ile kontenjan dışından başvurmak, (2) hedef programı çeşitlendirmek — farklı üniversiteler, aynı bölüm, (3) aynı üniversiteden başvuran arkadaşlarınızla hedeflerinizi bilinçli olarak farklılaştırmak. Üçü de yönetmeliği aşmaya değil, tavanın çalışma mantığına göre plan yapmaya dayanır.
Diğer Şartlar Yerinde Kalır
%15 hesabını doğru yapmak, geçişi garantilemez. Madde 14'ün tamamı uygulanmaya devam eder:
- 14/2: Başarı şartı Madde 11/2'ye tabidir — GNO 100 üzerinden en az 60.
- 14/4: Üniversitenin YÖK tarafından tanınması ve programın ilgili üniversitece eşdeğer kabul edilmesi şarttır.
- 14/5: YÖK'ün ilan ettiği ÖSYM asgari puan şartı aranır.
- 14/7: Başarı sıralaması şartı aranan programlarda üniversitenin THE / QS / ARWU / CWTS Leiden'ın en az üçünde ilk 400'lük dilimde olması gerekir. 28 Şubat 2026'da bu maddenin (b)-(2) bendi kaldırılmıştır.
- 14/8: Yurt dışında açık/uzaktan programda okuyanlar başvuramaz.
- 14/9: Öğrenim süresince o ülkede fiilen kalındığı resmî belgeyle kanıtlanmalıdır.
Son iki fıkra 28 Şubat 2026'da eklenen yeni hükümlerdir ve geçiş hükmü bulunmadığı için 2026-2027 güz başvurularında uygulanır. Ayrıntı: Madde 14/8 ve 14/9.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Yurt dışı yatay geçişte %15 kuralı nedir?
Madde 14/6 uyarınca, yurt dışındaki aynı yükseköğretim kurumundan bir programın her bir sınıfına geçiş yapabilecek öğrenci sayısı, o programın ilgili sınıfının yurt dışı kontenjanının yüzde 15'ini geçemez. Yani aynı yurt dışı üniversitesinden gelen adaylar için sınıf bazında bir tavan söz konusudur. Hesap 1'in altında kalırsa 1'e tamamlanır.
%15 hangi kontenjanın üzerinden hesaplanır?
Yönetmelik metni açıktır: oran, "yurt dışı kontenjanının" yüzde 15'idir — kurumlar arası (toplam) kontenjanın değil. Bu, en sık yapılan hatadır ve sonucu yaklaşık ikiye katlayarak yanlış gösterir. Doğru hesap için önce ilgili sınıfın ilan edilen yurt dışı kontenjanını bulmalı, %15'i onun üzerinden almalısınız.
Kurumlar arası kontenjan 20 ise aynı üniversiteden kaç kişi geçebilir?
Yönetmelik tavanları üzerinden: Madde 14/1 gereği yurt dışı kontenjanı bunun yarısını aşamaz → en fazla 10. Madde 14/6 gereği aynı yurt dışı kurumundan o sınıfa geçebilecek sayı bu 10'un %15'ini geçemez → 10 × 0,15 = 1,5 → tavan aşılamayacağı için 1 kişi. Bu bir örnek hesaptır; üniversitenin fiilen ilan ettiği yurt dışı kontenjanı tavanın altında olabilir, bu yüzden kendi hesabınızı YÖKSİS'teki gerçek kontenjan üzerinden yapın.
Hesap 1'in altında çıkarsa ne olur?
1'in altında kalan sonuç 1'e tamamlanır. Yani yurt dışı kontenjanı çok küçük olan programlarda bile %15 çarpımı sıfıra yuvarlanıp kapıyı tamamen kapatmaz; aynı kurumdan en az bir kişilik bir pencere kalır. Ancak bunun ters okuması şudur: tek kişilik pencere, aynı üniversiteden başvuran herkesin tek bir yer için yarışması anlamına gelir.
%15 kuralı farklı üniversitelerden gelenleri de kapsar mı?
Hayır. Kural metninde "aynı yükseköğretim kurumundan" ifadesi geçer; tavan yalnızca aynı yurt dışı üniversitesinden gelen adaylar için işler. Farklı ülkelerdeki veya farklı üniversitelerdeki adaylar birbirinin tavanını doldurmaz. Yani rekabetiniz tüm yurt dışı başvuranlarla değil, öncelikle kendi üniversitenizden başvuranlarla kurulur.
Kural program geneli için mi, her sınıf için mi işler?
Her bir sınıf için ayrı işler. Yönetmelik "bir programın her bir sınıfına geçiş yapabilecek öğrenci sayısı" ve "o programın ilgili sınıfının yurt dışı kontenjanı" ifadelerini kullanır. Bu nedenle 2. sınıfa geçecek adaylar ile 3. sınıfa geçecek adaylar ayrı ayrı değerlendirilir ve birbirinin tavanını doldurmaz.
%15 tavanından nasıl muaf olurum?
Madde 14/3 kapsamında, hedef programın taban puanına sahipseniz tüm derslerden başarı şartı aranmaksızın kontenjan dışından başvurabilirsiniz. %15 tavanı metninde kontenjana bağlandığı için, kontenjan dışı başvuru bu sayıya dahil edilmez. Ancak Madde 14'ün diğer şartları (YÖK tanıması, eşdeğerlik, fiilen bulunma ispatı, uzaktan yasağı, varsa sıralama filtresi) aynen uygulanır ve kabul garantisi doğmaz.
Hedef programın yurt dışı kontenjanını nereden öğrenirim?
Program bazlı yatay geçiş kontenjanları YÖKSİS üzerinden görüntülenebilir: yoksis.yok.gov.tr/websitesi/kontenjan/yatayGecis.zul. YÖK, 2026-2027 güz yarıyılı kurumlar arası yatay geçiş kontenjanlarını ve takvimini 8 Temmuz 2026'da duyurmuştur. Madde 14/1 uyarınca yurt dışı kontenjanı YÖK'e en geç 30 Haziran mesai bitimine kadar bildirilir. Nihai bilgi için üniversitenin kendi duyurusunu da kontrol edin.
Hedef programda hiç yurt dışı kontenjanı yoksa ne olur?
Bir üniversite belirli bir programda o yıl yurt dışı yatay geçiş kontenjanı açmayabilir. Bu durumda o program için kontenjan içi yol o dönem kapalıdır ve %15 hesabı da konusuz kalır. Bu yüzden tek programa kilitlenmek yerine birden fazla üniversiteyi hedeflemek gerekir. Taban puanınız yetiyorsa Madde 14/3 kapsamındaki kontenjan dışı kanalı hedef üniversiteye ayrıca sorun.
%15 kuralı Türkiye içi yatay geçişte de var mı?
Madde 14, yurt dışı yükseköğretim kurumlarından yapılan yatay geçişlere özgüdür; dolayısıyla 14/6'daki %15 tavanı da bu kapsamda uygulanır. Türkiye içindeki kurumlar arası yatay geçiş Madde 11'e, merkezi yerleştirme puanıyla geçiş ise Ek Madde 1'e tabidir ve bu tavan onlar için düzenlenmemiştir. Her yolun kendi şartlarını ayrı değerlendirin.
Kaynaklar
- Resmî Gazete, 28 Şubat 2026, Sayı: 33182 — Yönetmelik değişikliği tam metni
- mevzuat.gov.tr — Yönetmeliğin yürürlükteki tam metni
- YÖK — 2026-2027 güz yarıyılı kurumlar arası yatay geçiş kontenjanları ve takvimi (8 Temmuz 2026)
- YÖKSİS — Yatay geçiş kontenjan sorgulama
💬 Yatay Geçiş Koçluğu: Hedef programınızın gerçek yurt dışı kontenjanını okumak, %15 tavanının sizin senaryonuzda nasıl işlediğini hesaplamak ve kontenjan dışı (14/3) kanalın size açık olup olmadığını değerlendirmek için yatay geçiş koçluk sayfamıza bakabilir, WhatsApp'tan (0531 333 9833) paket içeriği hakkında bilgi alabilirsiniz. Bilgi almak ücretsizdir; koçluk hizmeti ücretlidir.
Yasal uyarı: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir. Kesin bilgi için YÖK ve başvuracağınız üniversitenin öğrenci işleri ile görüşünüz. Üniversite yönergeleri farklılık gösterebilir. Son güncelleme: 16 Temmuz 2026