Özet: TÜBİTAK 2213 Yurt Dışı Doktora Burs Programı, 2024'ten beri çağrı açmıyor (askıda). Mevcut askıda durum, 2026 yeniden açılma beklentisi belirsiz. Alternatif: YLSY (MEB), Fulbright (ABD), DAAD (Almanya), Chevening (İngiltere), üniversite özel bursları.
⚠️ Önemli Uyarı — 2026 Mayıs Güncel
TÜBİTAK 2213 Yurt Dışı Doktora Burs Programı 2024'ten beri yeni çağrı açmamıştır. Eski sözleşmeli adaylar için ödemeler devam ediyor. 2026 yeniden açılma için TÜBİTAK BİDEB resmi duyurularını takip et: bideb.tubitak.gov.tr
1. 2213 Tarihçesi
- 1992'den itibaren: Türkiye'nin yurt dışı doktora destek programı
- 2000-2020: Yıllık 200-500 burs verildi
- 2021-2023: Kontenjan azaldı
- 2024: Çağrı açılmadı (ilk askıya alınma)
- 2025-2026: Askıda devam ediyor
2. Alternatifler — 2026 Aktif Olan Burs Programları
A. YLSY (MEB Yurt Dışı Lisansüstü Burs)
| Boyut | YLSY |
|---|---|
| Düzenleyici | MEB YYEGM |
| Hedef | YL + Doktora veya sadece Doktora |
| Ülkeler | ABD, İngiltere, Almanya, Fransa |
| Şartlar | ALES 70+ + YDS 65+ + lisans 3.00+ |
| Mecburi hizmet | 6-7 yıl |
| Detay | YLSY Rehberi |
B. Fulbright Doktora Bursu (ABD)
- ABD üniversitelerinde doktora
- TOEFL 80+ + GRE veya GMAT
- Aday seçimi: Lisans not 3.50+ + akademik referans + araştırma planı
- Mecburi hizmet 2 yıl Türkiye'ye dönüş
- fulbright.org.tr
C. DAAD Bursları (Almanya)
- Almanya'da doktora + araştırma
- Almanca veya İngilizce yeterliği
- Çeşitli alt programlar (PhD, kısa süreli araştırma, summer school)
- Mecburi hizmet YOK
- daad.de
D. Chevening Bursları (İngiltere)
- İngiltere üniversitelerinde 1 yıl YL
- Doktora yok (sadece YL)
- İngilizce IELTS 7.0+ veya eşdeğer
- 2 yıl iş tecrübesi gerekli
- chevening.org
E. Üniversite Özel Bursları
- MIT, Stanford, Harvard, Oxford, Cambridge — Tam burs (PhD funding)
- Hedef: Yüksek lisans/doktora kabul + asistanlık (TA/RA)
- Şartlar: GRE/TOEFL/IELTS + akademik mükemmellik
3. Eski 2213 Şartları (Referans İçin)
| Şart | 2023 Son Çağrı |
|---|---|
| Eğitim | Lisans veya YL diploması |
| ALES | 70+ (alan türü) |
| YDS/TOEFL/IELTS | YDS 80+ veya TOEFL IBT 90+ veya IELTS 6.5+ |
| Lisans not | 3.00+/4.00 |
| Yaş | Genelde 35 yaş altı |
| Hedef ülke | ABD, İngiltere, Almanya, Fransa, Hollanda |
| Mecburi hizmet | 6-7 yıl Türkiye'de |
| Burs miktarı | Aylık 1.500-3.000 USD + öğrenim ücreti |
4. 2213 Yeniden Açılırsa Strateji
- Öncesi hazırlık: ALES 80+ + dil yeterliği (TOEFL IBT 100+ veya IELTS 7.5+)
- Araştırma planı taslağı: 24 ay önce başla
- Akademisyen network: Hedef ülke akademik network kurma (e-mail, online seminer)
- Yayın geçmişi: Lisans/YL'de en az 1-2 SCI-E yayın
- Referans mektupları: 3-4 akademisyen + sektör referans
5. Karar Matrisi: 2213 (Askıda) vs YLSY vs Bireysel
| Durum | Tavsiye |
|---|---|
| 2213 yeniden açılana kadar bekleyebilirim | Hazırlığı yap (ALES + dil + akademisyen network) |
| Hemen yurt dışı doktora hedefim | YLSY başvurusu + Fulbright/DAAD/Chevening |
| Yurt içi de olabilir | TÜBİTAK 2211-A doktora bursu (yurt içi, mecburi hizmet yok) |
| Mecburi hizmet istemiyorum | Üniversite özel bursları (asistanlık) + Fulbright (2 yıl mec. hizmet) |
6. SSS — 12 Soru
1. 2213 ne zaman yeniden açılacak?
Belirsiz. TÜBİTAK BİDEB resmi duyurularını takip et.
2. 2213 yerine hangi burs?
En yakın alternatif YLSY (MEB). Yurt dışı tam doktora isteyenler için.
3. ALES yetersizse?
2213 askıda ama YLSY için ALES 70+ aynı şart. Önce ALES 70+ al.
4. Fulbright + YLSY birlikte başvuru?
Mümkün, eğer kazansan birini seçmek zorundasın. Mecburi hizmet ve maaş yapısı farklı.
5. 2213 yeniden açılırsa eski şartlar mı?
Muhtemel ama TÜBİTAK kuralları güncelleyebilir. 2026 yeni çağrıda detaylar açıklanır.
6. YDS yerine TOEFL/IELTS geçerli mi?
Evet, eşdeğerlik tablosu kullanılır (TOEFL IBT 90+ ≈ YDS 80, IELTS 6.5+ ≈ YDS 80).
7. Doktoram yarım kalmıştı, devam edebilir miyim?
Genelde yeni doktora başvurusu istenir. Yarım kalmış doktora transfer edilemez.
8. Yaş 35 üstü için 2213?
Eski şartlarda 35 yaş üstü için sınırlama vardı. Yeni çağrıda değişebilir.
9. Mecburi hizmet yapmazsam ne olur?
Tüm burs + öğrenim ücreti yasal faizle geri ödeme.
10. Bütünleşik doktora (lisans→doktora) için 2213?
Eski programda mümkündü. Yeni çağrıda kontrol et.
11. Aile burs etkisi var mı?
Eski programda yok. Yurt dışı yaşam için kişisel bütçe gerek.
12. 2213 dışı yurt dışı doktora finansman?
Üniversite asistanlığı (TA/RA), Fulbright, DAAD, Chevening, Marie Curie EU bursları, özel sektör (Google, Microsoft, Boeing PhD bursları).
7. Kazım Notu
TÜBİTAK 2213 askıda olsa bile yurt dışı doktora hayalin var ise YLSY birinci tercih. 2213 yeniden açılırsa hazır olmak için ALES + dil + akademisyen network'ünü erken kur. Fulbright, DAAD, Chevening gibi uluslararası bursları paralel takip et — kabul edilirsen YLSY yerine de seçebilirsin.
İlgili İçerikler: YLSY 2026 Rehberi | Doktora Tam Rehberi