Son Güncelleme:
Sosyal bilimler öğretmenliği; tarih, coğrafya, Türkçe, Türk dili ve edebiyatı, sosyal bilgiler, felsefe ve din kültürü ve ahlak bilgisi gibi alanlarda ders veren öğretmenlik branşlarını kapsar. Tarihe, dile, düşünceye ve gençlerle çalışmaya ilgi duyan adaylara uygun bir yoldur. Öğretmen atama sistemi değiştiği için güncel süreci bilmek, bölüm seçimi kadar önemlidir.
Kısa cevap: Branşınız için MEB'in belirlediği lisans programını bitirdikten sonra MEB-AGS'ye (Millî Eğitim Bakanlığı Akademi Giriş Sınavı) ve ÖABT'si yapılan branşlarda ÖABT'ye girmeniz gerekir. 2026'da Türkçe, Sosyal Bilgiler, Türk Dili ve Edebiyatı, Tarih, Coğrafya ile Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi / İHL Meslek Dersleri alanlarında ÖABT vardır (MEB-AGS-P2); Felsefe grubunda ÖABT yapılmıyor ve Akademi'ye giriş yalnız AGS'ye dayanan MEB-AGS-P1 ile olur. Yerleşen adaylar Millî Eğitim Akademisi'nde hazırlık eğitimi alır, 4/B sözleşmeli öğretmen olarak atanır ve 3 yıl sonra talep ederse kadroya geçer. KPSS Eğitim Bilimleri ve KPSS ÖABT ile atama dönemi sona ermiştir.
Sosyal bilimler öğretmeni nedir, ne iş yapar?
Sosyal bilimler öğretmeni, kendi branşındaki dersleri öğreten ve bu dersler aracılığıyla eleştirel düşünme, okuma kültürü, tarih bilinci ve vatandaşlık değerlerini kazandırmaya çalışan eğitimcidir. Genel olarak Türkçe ve sosyal bilgiler ortaokulda; tarih, coğrafya, Türk dili ve edebiyatı ile felsefe grubu dersleri lisede okutulur. Din kültürü ve ahlak bilgisi ise ortaokul ve lise düzeyinde yer alır. Hangi kademede hangi branşın görev yapacağını MEB'in düzenlemeleri belirler.
Başlıca görevler şunlardır:
- Dersleri öğretim programına uygun planlamak ve işlemek
- Ölçme ve değerlendirme yapmak, öğrencinin gelişimini izlemek
- Tarihî ve edebî metinleri, haritaları ve belgeleri öğrencilerle birlikte çözümlemek
- Sınıf yönetimini sağlamak, veli ve rehberlik servisiyle iş birliği yapmak
- Zümre toplantılarına, okul etkinliklerine, proje ve yarışma çalışmalarına katılmak
- Mesleki gelişim eğitimlerini takip etmek
Bu branşlar yalnızca öğretmenlikle sınırlı değildir. Mezunlar akademisyenlik, yayıncılık, müzecilik ve içerik üretimi gibi alanlara da yönelebilir; alternatifler aşağıdaki bölümlerde yer alıyor.
Hangi bölümler ve sınavlar?
Lisans programları ve puan türleri:
- Tarih, Coğrafya, Türkçe, Türk Dili ve Edebiyatı, Sosyal Bilgiler öğretmenliği: Eğitim fakültelerinde 4 yıl sürer ve YKS'de SÖZ puan türüyle öğrenci alır.
- Felsefe: Felsefe bölümü 4 yıllık lisanstır ve YKS'de EA puan türüyle öğrenci alır.
- Din kültürü ve ahlak bilgisi: İlahiyat fakülteleri YKS'de SÖZ puan türüyle öğrenci alır. Bu alana başvuruda hangi lisans programlarının kabul edildiği MEB'in Akademi duyurusundaki alan-program listesinde yazar.
Fen-edebiyat fakültelerinin tarih, coğrafya ve Türk dili ve edebiyatı gibi bölümleri de SÖZ puan türüyle öğrenci alır. Bu bölümlerin mezunlarının hangi öğretmenlik alanına başvurabileceği MEB'in alan-program eşleştirmesine bağlıdır; başvurudan önce güncel listeyi kontrol edin. Taban puanı, başarı sırası ve kontenjan her yıl değişir; güncel verilere YKS bölümler sayfasından, sınavın yapısına YKS rehberinden ulaşabilirsiniz.
Atama sınavları ve Akademi:
- AGS: Öğretmen ataması KPSS Eğitim Bilimleri ve KPSS ÖABT ile değil, ÖSYM'nin uyguladığı MEB-AGS ile başlar. 2026'da AGS 26 Temmuz'da yapıldı: 80 soru, 110 dakika (Sözel Yetenek 15, Sayısal Yetenek 15, Tarih 6, Türkiye Coğrafyası 6, Eğitim Bilimleri ve Türk Millî Eğitim Sistemi 30, Mevzuat 8). Genel bilgi için AGS rehberini okuyabilirsiniz.
- ÖABT: Öğretmenlik Alan Bilgisi Testi, ilgili branşta alan bilgisini ölçer ve AGS ile aynı gün yapılır. Her alanda 50 sorudur; bu yazıdaki sosyal bilimler alanlarında 70 dakika sürer ve yalnız alan bilgisi konularından oluşur, ayrı bir alan eğitimi bölümü yoktur. Puan türü MEB-AGS-P2'dir: AGS × 0,50 + ÖABT × 0,50. Felsefe grubunda 2026'da ÖABT yapılmıyor; Akademi'ye giriş yalnız AGS'ye dayanan MEB-AGS-P1 ile olur.
- Millî Eğitim Akademisi: Akademiye alınmak için alan için MEB'in belirlediği yükseköğretim programından mezun olmak ve MEB'in belirlediği puanı almak gerekir; adaylar, atama izni verilen pozisyon sayısını geçmeyecek şekilde puan üstünlüğüne göre alınır. 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu'na göre hazırlık eğitimi 4 dönemdir; mezun olunan programa göre 3 dönem olarak uygulanabilir. Dönem süresi yönetmelik ve MEB duyurusuyla belirlenir. Hazırlık eğitimindeki öğretmen adayına Temmuz-Aralık 2026 döneminde aylık yaklaşık 36.725 TL ödenir.
- Atama: Akademiyi bitirenler 4/B sözleşmeli öğretmen olarak atanır; can güvenliği ve sağlık mazereti dışında 3 yıl başka yere atanamaz. 3 yılı tamamlayan sözleşmeli öğretmen talep ederse görev yaptığı yerde kadroya atanır. Kadro ve kontenjan durumu her dönem MEB'in duyurularıyla belirlenir.
- KPSS: MEB öğretmen ataması için aranmaz; KPSS Eğitim Bilimleri ve KPSS ÖABT artık bu amaçla kullanılmıyor. KPSS yalnızca başka kamu kurumlarının bazı kadro ilanlarında gündeme gelir. Ayrıntı için KPSS rehberine bakabilirsiniz.
- ALES ve yabancı dil: Akademik kariyer için gerekir. Araştırma görevliliğinde ALES en az 70, yabancı dil en az 50 aranır. Doçentlikte ALES aranmaz; tüm alanlarda YDS ya da YÖKDİL gibi bir sınavdan en az 55 gerekir. Kurumlar ilanda daha yüksek şart koyabilir.
Bu yazıdaki sosyal bilimler alanlarının ÖABT'lerinde kılavuzdaki yaklaşık konu ağırlıkları şöyledir (hepsi 50 soru, 70 dakika):
| ÖABT alanı | Konu ağırlıkları (yaklaşık) |
|---|---|
| Türkçe | Anlama ve Anlatma Teknikleri %32, Dil Bilgisi ve Dil Bilimi %24, Türk Halk Edebiyatı %10, Eski Türk Edebiyatı %10, Yeni Türk Edebiyatı %10, Edebiyat Bilgi ve Kuramları %8, Çocuk Edebiyatı %6 |
| Sosyal Bilgiler | Tarih %44, Coğrafya %24, Siyaset Bilimi %16, diğer sosyal bilim alanları %16 |
| Türk Dili ve Edebiyatı | Eski Türk Dili ve Yeni Türk Dili %30, Yeni Türk Edebiyatı %30, Türk Halk Edebiyatı %20, Eski Türk Edebiyatı %20 |
| Tarih | Osmanlı Tarihi %18, Türkiye Cumhuriyeti Tarihi %16, Orta Çağ İslam Tarihi %14, Orta Çağ'dan XX. Yüzyıl'a Dünya Tarihi %14, İlk Türk Devletleri Tarihi %10, XX. Yüzyıl Türk ve Dünya Tarihi %10, Tarih Metodolojisi %8, Osmanlı Türkçesi %6, Eski Çağ Tarihi %4 |
| Coğrafya | Fiziki Coğrafya %40, Beşerî ve Ekonomik Coğrafya %40, Kıtalar ve Ülkeler Coğrafyası %20 |
| Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi / İHL Meslek Dersleri | Üç alt test: Ortak Alan Bilgisi yaklaşık %20, Temel İslam Bilimleri yaklaşık %46, İslam Tarihi, Felsefe ve Din Bilimleri yaklaşık %34 |
Kamu ve özel sektörde çalışma alanları
| Alan | Nasıl girilir | Not |
|---|---|---|
| MEB devlet okulları | MEB-AGS ve branşın ÖABT'si (Felsefe grubunda ÖABT yok, yalnız AGS), ardından Millî Eğitim Akademisi | Önce 4/B sözleşmeli; 3 yıl sonra talep hâlinde kadroya geçilir |
| Özel okullar | Okulun kendi başvuru, mülakat ve örnek ders süreci | Ücret ve çalışma koşulları okula göre değişir |
| Uluslararası müfredatlı okullar | Okulun ilanı; yüksek düzeyde yabancı dil, bazen ilgili program eğitimi | Tarih, coğrafya, felsefe ve Türkçe gibi derslerde şartlar okula göre değişir |
| Yurt dışındaki Türk okulları ve kurumları | MEB'in görevlendirme duyuruları; Türkiye Maarif Vakfı ve Yunus Emre Enstitüsü gibi kurumların ilanları | Şartlar, süre ve ödenek duyuruda belirtilir |
| Üniversite | Lisansüstü eğitim, ALES ve yabancı dil; kurum ilanı | Araştırma görevliliğinden profesörlüğe uzanan akademik kariyer |
| Yayıncılık, müze ve kültür kurumları | Kurum ve şirket ilanları; deneyim ve portföy | Editörlük, müze uzmanlığı, içerik ve araştırma işleri |
| Diyanet İşleri Başkanlığı | Kurumun kendi kadro ilanları ve sınavları | Din kültürü ve ilahiyat mezunları için ayrı bir kamu yoludur; öğretmenlikten farklıdır |
Maaş neye göre değişir?
Kadrolu öğretmenlerin maaşı, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'ndaki gösterge tablolarına ve memur maaş katsayılarına göre hesaplanır. Temmuz 2026 katsayılarıyla, bekâr ve eş ya da çocuk yardımı hariç net tutarlar şöyledir:
- Öğretmen (9/1): yaklaşık 70.250 TL (Temmuz 2026, bekâr, giriş)
- Uzman öğretmen (7/1): yaklaşık 79.700 TL
- Başöğretmen (5/1): yaklaşık 87.700 TL
- Hazırlık eğitimindeki öğretmen adayı (Millî Eğitim Akademisi): aylık yaklaşık 36.725 TL (Temmuz-Aralık 2026)
Sözleşmeli öğretmenin ücreti kadrolu girişe yakındır. Ek ders ücreti ayrıca ödenir; kuruma ve göreve göre değişir. Uzman öğretmen olmak için öğretmenlikte en az 10 yıl ve Akademi eğitimi, başöğretmen olmak için uzman öğretmenlikte en az 10 yıl ve Akademi eğitimi gerekir; kanunda yazılı sınav şartı yoktur.
Akademik kadrolarda araştırma görevlisi (7/1) yaklaşık 96.650 TL, Dr. Öğretim Üyesi (4/1) yaklaşık 104.350 TL, profesör (1/4) yaklaşık 129.400 TL net alır; ek ders ve diğer ödemeler ayrıca değişir. Diğer kamu kadrolarıyla karşılaştırmak için memur maaşları rehberine bakabilirsiniz.
Özel okul, uluslararası okul, yayıncılık ve yurt dışında ücret tek bir rakama bağlanamaz. Belirleyen başlıca etkenler şunlardır:
- Okulun ya da kurumun türü ve ücret politikası
- Şehir ve bölge
- Deneyim yılı ve ek sorumluluklar (zümre başkanlığı, koordinatörlük gibi)
- Haftalık ders yükü ve sözleşme türü
- Yabancı dil düzeyi; özellikle uluslararası okullarda belirleyicidir
- Lisansüstü eğitim ve ek belgeler
Yurt dışında çalışmak isteyenlerin görev ülkesindeki diploma denkliği, dil yeterliği ve çalışma izni koşullarını; MEB ve vakıf görevlendirmelerinde ise ilgili kurumun duyurusunu izlemesi gerekir.
Adım adım yol haritası
- Branşınızı seçin. Ortaokul ya da lise düzeyinde çalışmak isteyip istemediğinizi; tarih, edebiyat, coğrafya, felsefe ya da din kültürüne ilginizi gözden geçirin.
- YKS'ye doğru puan türüyle hazırlanın. Tarih, coğrafya, Türkçe, Türk dili ve edebiyatı ve sosyal bilgiler öğretmenliği ile ilahiyat için SÖZ, felsefe için EA puan türü gerekir.
- Programları karşılaştırın. Tercih döneminde üniversitelerin eğitim olanaklarını ve MEB'in alan-program listesini birlikte inceleyin.
- Lisansta uygulamaya yönelin. Öğretmenlik uygulaması, okul deneyimi ve alan derslerini ciddiye alın.
- AGS'ye ve (varsa) branşınızın ÖABT'sine hazırlanın. Sınav kılavuzunu okuyun, çıkmış sorularla eksiklerinizi belirleyin; Felsefe grubunda yalnız AGS'ye hazırlanırsınız.
- Akademi sürecini tamamlayın. Hazırlık eğitimini bitirerek atama hakkı kazanın.
- 4/B sözleşmeli öğretmen olarak başlayın. 3 yılı doldurunca talep ederseniz kadroya geçersiniz.
- Basamakları ve alternatifleri planlayın. Uzman öğretmenlik, başöğretmenlik, lisansüstü eğitim, özel okul, yurt dışı ve akademik kariyer gibi yolları hedefinize göre değerlendirin.
Sık Sorulan Sorular
Sosyal bilimler öğretmenliği hangi puan türüyle alınır?
Tarih, coğrafya, Türkçe, Türk dili ve edebiyatı ve sosyal bilgiler öğretmenliği YKS'de SÖZ puan türüyle öğrenci alır. Felsefe bölümü EA, ilahiyat fakülteleri SÖZ puan türünü kullanır. Taban puanı ve kontenjan her yıl değiştiği için güncel verilere bölümler sayfasından bakmak gerekir.
Sosyal bilimler öğretmeni olmak için KPSS gerekir mi?
Hayır. KPSS Eğitim Bilimleri ve KPSS ÖABT ile yapılan atama dönemi sona erdi; MEB öğretmen adaylarını 2025'ten bu yana MEB-AGS ve (ÖABT'si olan branşlarda) branşın ÖABT'si ile Millî Eğitim Akademisi'ne alıyor. KPSS yalnızca başka kamu kurumlarının bazı kadro ilanlarında gündeme gelir.
AGS ve ÖABT nedir?
AGS (Millî Eğitim Bakanlığı Akademi Giriş Sınavı), ÖSYM'nin öğretmen adayları için uyguladığı 80 soruluk, 110 dakikalık sınavdır; ÖABT ise alan bilgisini ölçen Öğretmenlik Alan Bilgisi Testi'dir (her alanda 50 soru). Sosyal bilimler alanlarından Türkçe, Sosyal Bilgiler, Türk Dili ve Edebiyatı, Tarih, Coğrafya ve Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi / İHL Meslek Dersleri için ÖABT yapılır ve puan MEB-AGS-P2 olarak hesaplanır (AGS × 0,50 + ÖABT × 0,50). Felsefe grubunda ÖABT yoktur; puan yalnız AGS'den (MEB-AGS-P1) oluşur. Her yılın kılavuzunu ÖSYM duyurularından kontrol edin.
Millî Eğitim Akademisi nedir, ne kadar sürer?
Akademi, 7528 sayılı Kanunla düzenlenen öğretmen hazırlık eğitimidir. Eğitim 4 dönemdir; mezun olunan programa göre 3 dönem olarak uygulanabilir ve dönem süresi MEB duyurusuyla belirlenir. Hazırlık eğitimindeki öğretmen adayına Temmuz-Aralık 2026 döneminde aylık yaklaşık 36.725 TL ödenir.
Hangi branş daha kolay atanıyor?
Bunu önceden söylemek mümkün değildir; kadro ve kontenjan her dönem MEB'in duyurusuyla belirlenir. Branşı seçerken kontenjanın yanında ilginizi, çalışmak istediğiniz yaş grubunu ve akademik ya da alternatif kariyer hedeflerinizi de dikkate alın.
Felsefe bölümü okuyup öğretmen olunabilir mi?
Felsefe grubu derslerinin öğretmenliğine yönelmek mümkündür; ancak hangi lisans programlarının hangi öğretmenlik alanına başvurabileceği MEB'in alan-program listesinde yazar. 2026'da Felsefe grubunda ÖABT yapılmıyor; Akademi'ye giriş yalnız AGS'ye dayanan MEB-AGS-P1 puanıyla olur. Güncel şartları o yılın ÖSYM kılavuzundan ve MEB duyurusundan kontrol edin. Öğretmenlik dışında akademisyenlik, yazarlık ve kültür-sanat alanları da seçenektir.
Öğretmenlik dışında hangi kariyer yolları var?
Tarih mezunları müze uzmanlığı, arkeolojik kazı ve akademisyenlik; coğrafya mezunları çevre danışmanlığı ve coğrafi bilgi sistemleri; Türk dili ve edebiyatı ile felsefe mezunları yayıncılık, editörlük, yazarlık ve içerik üretimi gibi alanlara yönelebilir. Her yolun kendi başvuru ve sınav şartları vardır; ilanlarda aranan bölümü dikkatle okuyun.
Özel okulda ya da yurt dışında çalışılabilir mi?
Evet. Özel okullar kendi başvuru, mülakat ve örnek ders süreçlerini uygular. Uluslararası müfredatlı okullar genellikle yüksek düzeyde yabancı dil ister. Yurt dışında ise MEB, Türkiye Maarif Vakfı ve benzeri kurumların görevlendirme ve ilanları izlenir; şartlar ilanda yazar.
Bölüm ve sınav planınızı birlikte kurmak için koçluk sayfasına göz atabilirsiniz.
