15 yıllık sınav koçluğu deneyimimde en sık karşılaştığım soru şudur: "Hocam, Pomodoro mu yapayım, Cornell mi tutayım, Feynman mı uygulayayım? Hangisi en iyisi?" Cevabım her zaman aynı: "Hepsi en iyi — ama farklı problemler için." Bilim, son 80 yılda 7 ana çalışma tekniği geliştirdi: Pomodoro (Cirillo 1980), Cornell (Pauk 1949), Feynman, SQ3R (Robinson 1946), Mind Map (Buzan 1974), Active Recall (Bjork 1994), Hata Defteri (Pashler 2003). Her birinin kendine özgü gücü ve uygun olduğu profil var. Bu rehberde, 7 tekniği bilim ışığında karşılaştıracak, hangi profilin hangi kombinasyonu kullanması gerektiğini söyleyecek ve 8 soruluk bir karar quiz'i ile size en uygun tekniği bulacağım.
7 Çalışma Tekniği — 60 Saniyelik Hızlı Özet
1. Pomodoro Tekniği
Francesco Cirillo'nun 1980'lerde tasarladığı zaman yönetimi sistemi. 25 dakika tam konsantre çalışma + 5 dakika ara döngüsü. 4 pomodoro sonra 30 dakikalık büyük ara. En güçlü olduğu alan: Konsantrasyon eksikliği, dikkat dağılması, prokrastinasyon. Sınırı: Kendi başına yeterli değil — ne çalıştığınızı düzenleyen bir sistem değildir, sadece zaman dilimleyicidir.
2. Cornell Not Alma
Walter Pauk'un 1949'da Cornell University'de geliştirdiği 3 sütunlu not alma sistemi. Sağda notlar, solda ipuçları, altta özet. En güçlü olduğu alan: Düzensiz not tutma, ders konularını düzenli arşivleme, hatırlamayı kolaylaştırma. Sınırı: Saf hesap dersleri (problem çözme) için sınırlı, kavramsal yoğun konular için ideal.
3. Feynman Tekniği
Nobel ödüllü fizikçi Richard Feynman'dan: "Bir şeyi basitçe anlatamıyorsan, yeterince anlamamışsın demektir." 4 adımlı süreç (öğren → anlat → boşlukları doldur → basitleştir). En güçlü olduğu alan: Karmaşık kavramları derinlemesine anlama, ezberi öğrenmeye dönüştürme. Sınırı: Yavaş bir süreçtir, hızlı tekrar gerektiren konularda doğrudan kullanılamaz.
4. SQ3R Okuma Tekniği
Francis Robinson'un 1946'da geliştirdiği 5 adımlı okuma protokolü: Survey-Question-Read-Recite-Review. En güçlü olduğu alan: Verimli okuma, uzun metinleri etkili işleme. Sınırı: İlk 4 hafta yavaştır, refleksleşmesi zaman alır.
5. Mind Map (Zihin Haritası)
Tony Buzan'ın 1974'te BBC'de tanıttığı görsel düşünme yöntemi. Merkezde imge, dallarda kavramlar, renkler ve ikonlar. En güçlü olduğu alan: İlişkisel/karşılaştırmalı konular, görsel hafıza güçlü olanlar, büyük resmi görme. Sınırı: Detay yoğun konularda sayfa karmaşıklaşabilir.
6. Active Recall (Aktif Geri Çağırma)
Robert Bjork'un 1994'teki "desirable difficulty" prensibi + Roediger ve Karpicke 2006 araştırmalarıyla kanıtlanmış. Bilgiyi beyninizden zorla çıkarma egzersizi. En güçlü olduğu alan: Uzun süreli kalıcılık, ezbere bilgileri öğrenmeye dönüştürme. Sınırı: Yorucu — beyin "kolay yol"u tercih eder, bu yöntemde zorluk merkezdedir.
7. Hata Defteri Yöntemi
Pashler 2003'ün error-driven learning prensibi. 5 sütunlu yapı (soru/yanlış/doğru/hata türü/önlem) ile sistematik hata yönetimi. En güçlü olduğu alan: Aynı hataları tekrarlama sorunu, deneme analizi, kişisel zayıflık tespiti. Sınırı: Tek başına çalışmaz — diğer teknikleri tamamlayan bir sistemdir.
Hangi Teknik Hangi Profile?
Aşağıdaki profil-teknik eşleştirme tablosu, 7 yıllık koçluk gözlemimden çıkmıştır. Her aday kendinde 1-3 dominant problem görür; tabloya bakarak hangi tekniğe öncelik vereceğini bulabilir.
| Profil / Sorun | Birincil Teknik | Tamamlayıcı Teknik |
|---|---|---|
| "5 dakika çalışıyorum, telefon karıştırıyorum" | Pomodoro | Hata Defteri |
| "Defterim karmakarışık, bulamıyorum" | Cornell | Active Recall |
| "Konuyu anlıyorum sanıyorum ama anlatamıyorum" | Feynman | SQ3R + Cornell |
| "Sayfayı okuyup okumamış gibi oluyorum" | SQ3R | Active Recall + Cornell |
| "Tarih dönemleri / kuramcılar / ders konuları karışıyor" | Mind Map | Active Recall |
| "Çalıştığımı 1 ay sonra unutuyorum" | Active Recall | Spaced Repetition + Cornell |
| "Aynı tip soruda sürekli yanılıyorum" | Hata Defteri | Mind Map (kavram karışmasıysa) |
| "Sınava 1 hafta kala her şey yetersiz hissediyorum" | Active Recall + Hata Defteri | Pomodoro |
Sınav Türüne Göre En İyi Kombinasyon
Her sınavın kendine özgü dinamiği vardır. Aşağıdaki tablo, sınav-spesifik en güçlü kombinasyonları gösterir:
| Sınav | Önerilen Kombinasyon | Neden? |
|---|---|---|
| YKS (TYT+AYT) | Cornell + Active Recall + Mind Map (Tarih/Edebiyat/Coğrafya) + Hata Defteri + Pomodoro | Geniş kapsam, hem kavramsal hem hesap dersleri var |
| KPSS Lisans | SQ3R + Cornell + Active Recall + Hata Defteri (deneme bazlı) | Kavramsal yoğun, çok yıllık çıkmış soru havuzu var |
| KPSS Eğitim Bilimleri / ÖABT | Mind Map (kuramcılar) + Active Recall + Hata Defteri | Kavram karışması en sık problem |
| LGS | Pomodoro + Cornell (basitleştirilmiş) + Hata Defteri (3 sütun) + Active Recall | 8. sınıf yaşı için sade sistemler ideal |
| ALES | Active Recall + Hata Defteri + Pomodoro | Dar kapsam, deneme ağırlıklı, çalışan adaylar |
| DGS | SQ3R (sözel) + Active Recall + Hata Defteri + Pomodoro | Sayısal+sözel dengesi, çalışan profil |
| MSÜ | SQ3R + Mind Map + Hata Defteri + Pomodoro | Kapsamı YKS benzeri ama daha dar |
| Uzman Yardımcılığı (KPSS A) | Cornell + SQ3R + Active Recall + Hata Defteri + Mind Map | Doktrinal yoğun (hukuk, iktisat, maliye), çok teknik bilgi |
8 Soruluk Karar Quiz'i: Hangi Teknikten Başlamalıyım?
Aşağıdaki 8 soruyu cevaplayın. Her soru için kendinize 1-5 arası puan verin (1: hiç, 5: çok sık). Sorunun en yüksek puanlısı, başlangıç tekniğinizdir.
Soru 1: Çalışmaya başlıyorum, 5-10 dakika sonra dikkatim dağılıyor, telefon kontrol etmeden duramıyorum. (Yüksek puan = Pomodoro)
Soru 2: Defterim karmakarışık, geçen hafta yazdığım notları bulamıyorum, hangisi hangi konu olduğu belli değil. (Yüksek puan = Cornell)
Soru 3: Konuyu okuyorum, "anladım" hissediyorum, ama birine anlatmaya çalıştığımda dilim takılıyor. (Yüksek puan = Feynman)
Soru 4: Kitabın sayfalarını çeviriyorum, ama sonunda ne okuduğumu hatırlamıyorum, gözüm metni takip ediyor sadece. (Yüksek puan = SQ3R)
Soru 5: Tarih dönemleri / kuramcı isimleri / kavram tanımları sürekli birbirine karışıyor. (Yüksek puan = Mind Map)
Soru 6: 1 ay önce çalıştığım konuyu hatırlamıyorum, sıfırdan başlayan gibi hissediyorum. (Yüksek puan = Active Recall)
Soru 7: Deneme sınavlarında aynı tipte sorularda 4-5 kez üst üste yanılıyorum, fark etmiyorum. (Yüksek puan = Hata Defteri)
Soru 8: Genel olarak çalışma sistemim yok, gün başlıyor ne yapacağımı bilmiyorum. (Yüksek puan = Cornell + Pomodoro kombinasyonu — temel rutin)
Sonuç değerlendirme: En yüksek puanlı 1-2 soru, başlangıç tekniğinizdir. 4 hafta o teknikle başlayın, refleksleştikten sonra ikincisini ekleyin. Hepsini birden uygulamayın (aşağıdaki "yaygın yanlış" bölümü).
Bir Günlük Entegre Rutin Örneği
İdeal durumda 7 tekniğin hepsini birlikte uygulamak mümkündür. Sınava 4-6 ay kala başlanırsa rutinleşir. Aşağıda günlük 6-7 saatlik bir çalışma planında 7 tekniğin nasıl entegre edildiğini gösteren bir örnek var:
Sabah 09:00-12:00 — Yeni Konu Çalışma Bloğu
- 09:00-09:25 (Pomodoro 1): SQ3R Survey + Question — yeni konuyu tara, soru üret
- 09:30-09:55 (Pomodoro 2): SQ3R Read — aktif okuma + Cornell sayfası sağ sütun
- 10:00-10:25 (Pomodoro 3): Cornell sol sütun + Feynman ile özet kutusu
- 10:30-11:00: Büyük ara (30 dk)
- 11:00-11:25 (Pomodoro 4): Mind Map çiz (konu özeti)
- 11:30-12:00 (Pomodoro 5): Active Recall — kapalı kitap brain dump
Öğle 12:00-13:00 — Mola
Öğleden Sonra 13:00-16:00 — Soru Çözme + Pekiştirme
- 13:00-13:25: Soru çözüm pratiği (Pomodoro)
- 13:30-14:00: Hata Defteri kayıt — yanlış soruları analiz et
- 14:00-14:25: Anki tekrar (Active Recall + Spaced Repetition)
- 14:30-15:00: Ara
- 15:00-16:00: Önceki haftadan Cornell sayfaları gözden geçirme (sol sütun aktif geri çağırma)
Akşam 19:00-20:00 — Hızlı Tekrar
- Bugünün Mind Map'ine 5 dakika bakma
- Bugünün Cornell sayfasının özet kutusunu yeniden okuma
- Hata defterinde bugünkü kayıtları kontrol etme
Bu rutin, ilk 4 hafta zorlayıcıdır. 8. haftadan sonra refleksleşir. Önemli olan tüm teknikleri 1. günden uygulamaya çalışmamaktır — adım adım eklenir.
Yaygın Yanlış: "Hepsini Birden Uygulayayım"
Bilim dünyası ve sınav koçluğu literatürünün üzerinde uzlaştığı bir gerçek var: 7 tekniği aynı anda öğrenmeye çalışmak başarısızlığa götürür. 7 yıllık koçluk gözlemimde gördüğüm: Adaylar bir rehber okuyor, "harika bir rutinim olacak!" deyip ertesi gün hepsini uygulamaya çalışıyor. 1 hafta sonra bunalımdan vazgeçiyorlar.
Doğru yaklaşım aşamalı:
- 1. Hafta (Temel rutin): Sadece Pomodoro ve Cornell. Her ikisi de mekanik tekniklerdir, hızlı kavranır.
- 2. Hafta (Hata farkındalığı): Hata Defteri ekle. Cornell sayfalarına ek olarak hata kayıtları başlasın.
- 3-4. Hafta (Bilgi pekiştirme): Active Recall ekle. Cornell sayfalarındaki sol sütunu artık kapalı şekilde kullan.
- 5-6. Hafta (Okuma protokolü): SQ3R ekle. Yeni konu çalışırken artık Survey-Question-Read-Recite-Review yap.
- 7-8. Hafta (Görsel sentez): Mind Map ekle. Konu sonunda görsel özet çıkar.
- 9-10. Hafta (Derinlik): Feynman tekniğini sistematik kullanmaya başla. Karmaşık konularda derinlemesine anlama.
10 hafta sonra 7 tekniğin hepsi rutin haline gelir. Sınava 6 ay kala başlanan bu rutin, sınava 4 hafta kala mucize beklemekten kıyaslanamaz biçimde verimlidir.
Kazım'dan Pratik Tavsiye
Her tekniği en az 4 hafta deneyin. İlk 1-2 hafta zorlanmak normal. Bjork'un "desirable difficulty" prensibi gereği, zorluk öğrenmenin kendisidir. Eğer 4 hafta sonunda hâlâ verim almıyorsanız, profilinize uygun olmayabilir — ama 4 hafta vermeden vazgeçmek hatadır. 7 yıllık gözlemimde gördüğüm en sık vazgeçme noktası 5-6. gündür; oysa 5-6. gün beynin direndiği gündür. 14. günden sonra rutin oluşmaya başlar.
Öğrenci Vakaları: Profil-Spesifik Kombinasyonlar
Vaka 1 — Esra'nın YKS Kombinasyonu (Sayısal Öğrenci)
Esra, sayısal öğrenciydi (MF), AYT Matematik'ten 22 net hedefliyordu ama 16 net yapabiliyordu. Çalışma kaynağı sıkıntısı yoktu, sıkı çalışıyordu, ama ilerleyemiyordu. Profil analizi yaptığımızda 3 sorun çıktı:
- Pomodoro yapmıyordu, dikkat blokları parça parça (Soru 1: 5/5)
- Hata defteri tutmuyordu, aynı tipte sorularda yanılıyordu (Soru 7: 5/5)
- Sayısal kavramları (türev, integral) anlamadan formül ezberliyordu (Soru 3: 4/5)
Önerdiğim kombinasyon: Pomodoro (öncelikli) + Hata Defteri + Feynman tekniği. SQ3R, Cornell, Mind Map, Active Recall daha sonra.
Esra 4 hafta Pomodoro ile başladı, 25 dakikalık dikkat bloklarını alışkanlık haline getirdi. 5. haftadan itibaren Hata Defteri kayıtları. 9. haftadan itibaren Feynman tekniği — türev/integral kavramlarını "5 yaşındaki kardeşine anlatma" egzersizleri.
Sonuç: 4 ay sonra AYT Matematik'ten 23 net yaptı (önceden 16). YKS'de Marmara Üniversitesi Endüstri Mühendisliği'ne yerleşti. Esra'nın söylediği: "7 tekniği birden uygulasaydım çıldırırdım. Adım adım eklenince sürdürülebilir oldu."
Vaka 2 — Onur'un KPSS Kombinasyonu (Çalışan Aday)
Onur, özel sektörde mühendis olarak çalışan KPSS A grubu adayıydı. Hedefi Hazine Uzman Yardımcılığı sınavıydı. İşten arta kalan 2-3 saatte çalışmak zorundaydı. Profil analizinde 4 sorun çıktı:
- Çalışmaya başlamak zor, dikkat dağınık (Soru 1: 4/5)
- Defter sistemi yok, notları dağınık (Soru 2: 5/5)
- Okuma yaptığında çabuk unutuyor (Soru 4: 4/5)
- Aynı kanun maddesini sürekli karıştırıyor (Soru 5: 5/5)
Önerdiğim kombinasyon: Sınırlı zamanı için yoğun verim gerekliydi. Pomodoro (zaman) + Cornell (yapı) + Mind Map (kanun-madde eşleştirme için) + Active Recall (kalıcılık için). Hata Defteri, Feynman ve SQ3R ikinci sırada.
Onur akşamları 19:00-21:30 arası 2.5 saatlik çalışma bloğu kurdu. 5 Pomodoro yapıyordu. Cornell sayfaları için akşam 21:30-22:00 arası ekledim. Mind Map'i hafta sonuna sıkıştırdı (Cumartesi 2 saat). Active Recall ise sabah işe giderken 25 dakikalık otobüs yolculuğunda Anki kart çekmeye dönüştü.
Sonuç: 9 ay sonra Hazine Uzman Yardımcılığı yazılı sınavında 75 net çıkardı, sözlü sınavı geçti, atandı. Onur'un mesajı: "Hocam, bu kombinasyon olmasa çalışırken sınava hazırlanmak imkansızdı."
Karşılaştırma Mega Tablosu (7 Teknik × 8 Boyut)
| Teknik | Süre/Gün | Etkililik (Dunlosky) | En İyi Konu Türü | Başl. Zorluk | Refleksleşme | Min. Materyal | Tek Başına? |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Pomodoro | 25dk × 4-8 | Orta | Tüm konular (zaman aracı) | Düşük | 3-7 gün | Sayaç | Hayır |
| Cornell | 50-60 dk/ders | Yüksek | Kavramsal yoğun | Orta | 2-3 hafta | A4 + 3 kalem | Yarı |
| Feynman | 10-20 dk/kavram | Yüksek | Karmaşık kavramlar | Orta | 2-4 hafta | Ses kaydı / muhatap | Hayır |
| SQ3R | 90-120 dk/ünite | Yüksek | Metinsel yoğun | Yüksek | 4-6 hafta | Kitap + kalem | Yarı |
| Mind Map | 15-30 dk/konu | Yüksek | İlişkisel/kategorize | Orta | 2-4 hafta | A3 + 6 renkli kalem | Yarı |
| Active Recall | 30-60 dk/gün | Çok yüksek | Tüm konular | Yüksek | 3-6 hafta | Anki / kart / kâğıt | Yarı |
| Hata Defteri | 10-15 dk/gün + 30 dk haftalık | Yüksek | Sınav simülasyonu sonrası | Düşük | 2-3 hafta | Defter / Notion | Hayır |
Tabloyu nasıl okumalı: "Tek başına?" sütununa "Hayır" yazılan teknikler (Pomodoro, Feynman, Hata Defteri) tek başlarına çalışmazlar — diğer tekniklerle birleştirilmeli. "Yarı" yazılanlar (Cornell, SQ3R, Mind Map, Active Recall) belirli ölçüde tek başına işe yarar ama diğerleriyle sinerjik. Hiçbir teknik %100 tek başına yeterli değil — bu, 7 tekniği öğrenmenin nedenidir.
7 Tekniği Sınavınıza Özel Birlikte Kuralım
15 yıllık koçluk deneyimimde gördüm: Aynı 7 teknik kombinasyonu, iki farklı adayda farklı sonuçlar verir. Esra'nın YKS Matematik için işe yarayan Pomodoro+Hata Defteri+Feynman, Onur'un KPSS A için yeterli değildi (Mind Map ve Active Recall ekledi). Sizin sınavınız (YKS / KPSS / LGS / ALES / DGS / MSÜ / Uzman Yardımcılığı / STS), öğrenme stiliniz ve mevcut zayıflıklarınıza göre 7 tekniği nasıl entegre edeceğinizi birlikte planlayalım.
- Bronz Paket (4.000 TL): Aylık 4 birebir görüşme, profil analizi, 7 teknik kombinasyon planı
- Gümüş Paket (6.000 TL): Aylık 8 görüşme, deneme analizi, hafta hafta entegre edilen 7 teknik
- Altın Paket (7.500 TL): Sınırsız WhatsApp desteği, haftalık deneme analizi, mentorluk
WhatsApp'tan ulaşın — sınavınıza özel kombinasyonu kuralım.
Sıkça Sorulan Sorular
7 tekniği aynı anda mı uygulamalıyım, sırayla mı?
Sırayla. Hepsini aynı anda uygulamaya çalışmak en sık vazgeçme nedenidir. Önerim 10 haftalık aşamalı plan: 1-2. hafta Pomodoro+Cornell, 2-3. hafta Hata Defteri, 3-4. hafta Active Recall, 5-6. hafta SQ3R, 7-8. hafta Mind Map, 9-10. hafta Feynman. Her hafta yeni bir teknik eklerken önceki teknikleri kullanmaya devam ettiğiniz için, 10 hafta sonunda 7 tekniğin hepsi rutin haline gelir.
Hangi teknik en hızlı sonuç verir?
Tek bir teknik için en hızlı sonuç verecek olan Hata Defteri'dir, çünkü bilgi gerektirmez sadece kayıt disiplini gerektirir. 1-2 hafta içinde aynı hata türlerinizi fark edersiniz, bu farkındalık tek başına net değişimi getirir. Pomodoro ikinci en hızlı: 3-7 günde dikkat süreniz uzar. Active Recall ve SQ3R orta-uzun vadeli sonuçlar verir (4-8 hafta).
Hangi teknik en uzun vadede etkili?
John Dunlosky 2013 meta-analizine göre Active Recall (Self-Testing) ve Spaced Repetition (Aralıklı Tekrar) en yüksek etkili sınıfında. Bu iki teknik bilgiyi 6 ay+ kalıcı tutar. Cornell ve SQ3R "yüksek" sınıfta, Pomodoro ve Mind Map "orta", Feynman "yüksek" değerlendiriliyor. Hata Defteri Dunlosky'nin orijinal listesinde yok ama "self-monitoring" sınıfında yüksek etkili.
Teknik öğrenmek için ek bir kaynak okumam gerekiyor mu?
Hayır, bu 7 pillar Rehber Panda'da kapsamlı şekilde anlatıldı. Cornell, SQ3R, Mind Map, Active Recall, Hata Defteri, Pomodoro, Feynman postlarından her birini detaylı okuyun. Akademik kaynak isteyenler için Dunlosky 2013 meta-analizi + Bjork "Make It Stick" kitabı tavsiye edilir.
Sınava 1 ay kala 7 tekniği öğrenmek mümkün mü?
1 ayda 7 tekniği öğrenmek mümkün değildir. Ancak 1 ayda 2-3 teknik öğrenilebilir. Sınava 1 ay kala kalmış adaylara önerim: Hata Defteri + Active Recall + Pomodoro. Bu üç teknik en hızlı sonuç verenlerdir. SQ3R, Mind Map, Cornell zaman ister; Feynman olgunlaşma ister. Sınava 6+ ay olanlar 10 haftalık aşamalı plana başlasın.
Tüm tekniklerle birlikte günde kaç saat çalışmalıyım?
İdeal sürdürülebilir çalışma süresi günde 6-8 saattir (sınava 4-6 ay kala). 7 teknik bu sürenin nasıl kullanılacağını dağıtır: ~30 dk Pomodoro mola dağılımı + ~3 saat yeni konu (Cornell+SQ3R+Mind Map) + ~2 saat soru çözüm + Hata Defteri + ~1 saat Active Recall (Anki) + ~1 saat tekrar/Feynman. 10 saat çalışmak vücudu yıpratır, 4 saat ise yetersiz. Optimal aralık 6-8 saattir.
LGS öğrencisi için 7 tekniğin hangisi öncelikli?
8. sınıf yaşı için önerim sade kombinasyon: Pomodoro (25 dk → 20 dk basitleştirilmiş) + Cornell (3 sütun → 2 sütun basitleştirilmiş) + Hata Defteri (5 sütun → 3 sütun) + Active Recall (Anki yerine kâğıt flashcard). SQ3R, Mind Map, Feynman 9. sınıftan itibaren eklenebilir. LGS adayı için süreç daha basit ve görsel olmalı.
7 teknikten birini "bana uygun değil" diyebilir miyim?
4 hafta deneyim sonrası evet. Bilim, bireysel öğrenme stilleri arasında belirgin farklar olduğunu gösteriyor (Pashler 2008 "learning styles" eleştirisi). Görsel ağırlıklı öğrenenler için Mind Map daha güçlü; sözel ağırlıklı öğrenenler için Feynman daha güçlü. Ama 6 tekniğin (Pomodoro, Cornell, SQ3R, Active Recall, Hata Defteri, Spaced Repetition) profile bakılmaksızın işe yaradığını söyleyebilirim. Mind Map ve Feynman sadece bazı profillerde tam etki gösterir.
İlgili Çalışma Tekniği Rehberleri (Detaylı Pillarlar)
- Pomodoro Tekniği — Cirillo 1980
- Cornell Not Alma — Pauk 1949
- Feynman Tekniği — Aktif Öğrenme
- SQ3R Okuma — Robinson 1946
- Mind Map — Buzan 1974
- Active Recall — Bjork 1994 + Roediger 2006
- Hata Defteri — Pashler 2003
- Spaced Repetition — Aralıklı Tekrar
- Deneme Takip Sistemi
- Anki Şablonları
- YKS Hazırlık Ana Rehberi
- KPSS Hazırlık Ana Rehberi
- LGS Hazırlık Ana Rehberi
- Uzman Yardımcılığı Şemsiyesi