Son Güncelleme: 14 Ekim 2026 | Diyanet'in 2025 kariyer duyurusuna ve Kariyer Basamakları Yönetmeliği'ne dayanır.
İlgili İçerikler: Başvaiz olmak | MBSTS puanı nerelerde kullanılır? | MBSTS puanı kaç yıl geçerli?
Kısa Cevap: Kıdemli Vaiz Diye Bir Unvan Yok
Diyanet'in kadro unvanları arasında "kıdemli vaiz" bulunmuyor. Vaizlik hattı yönetmelikte vaiz, uzman vaiz ve başvaiz olarak sıralanıyor. "Kıdemli vaiz" diye aranan basamak büyük olasılıkla uzman vaizlik; bu benim yorumum, resmî bir eşleştirme değil.
Uzman vaiz olmak için üç eşik var: vaiz olarak 6 yıl çalışmış olmak, son üç yılın MBSTS'lerinden birinden en az 50 puan almak (2025 duyurusu) ve sözlü sınavdan en az 70 puan almak.
Resmî Basamaklar
| Basamak | Nasıl ulaşılır? | MBSTS |
|---|---|---|
| Vaiz | Giriş sınavı (yazılı ve/veya sözlü) | Aranmıyor |
| Uzman vaiz | Vaiz olarak 6 yıl çalışmış olmak; kariyer basamaklarında yükselme sınavı | Başvuru şartı (2025: en az 50) |
| Başvaiz | Uzman vaiz olarak 4 yıl çalışmış olmak ve ilahiyat yüksek lisansı; kariyer basamaklarında yükselme sınavı | Başvuru şartı (2025: en az 50) |
Basamakları Vaizlik, Kur'an Kursu Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin-Kayyımlık Kadrolarına Atama ve Bu Kadroların Kariyer Basamaklarında Yükselme Yönetmeliği (bu yazıda kısaca Kariyer Basamakları Yönetmeliği) düzenliyor. Diyanet'in Görev ve Çalışma Yönergesi vaiz grubunu "başvaiz, uzman vaiz, vaiz, cezaevi vaizi ve sözleşmeli vaiz" olarak sayıyor. Cezaevi vaizi ve sözleşmeli vaiz ayrı kadro türleri; bu yazı kariyer hattını anlatıyor.
Uzman Vaiz İçin Şartlar (2025 Duyurusu)
- Vaiz olarak 6 yıl çalışmış olmak.
- 2023, 2024 ve 2025 yıllarına ait MBSTS'lerden herhangi birinden en az 50 puan almış olmak.
- Son üç yılda uyarma ve kınama dışında disiplin cezası almamış olmak.
- Halen Diyanet teşkilatında 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesine göre çalışıyor olmak; 48. maddedeki genel şartları ve Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'ndeki ortak niteliği taşımak.
- Başvuru: 23 Mayıs-10 Haziran 2025, DİBBYS üzerinden. Kontrolde DİBBYS/İKYS verileri esas alındığı için başvurudan önce kayıtlarınızı kontrol edin.
- Kadro: 300 uzman vaiz. 2021 duyurusunda da 300'dü.
Görev ve Çalışma Yönetmeliği'nin 33. maddesine göre uzman vaiz, vaizlerin ortak görevlerine ek olarak göreve yeni başlayan vaizlere rehberlik eder, hutbe ve vaaz hazırlama, aile ve dinî rehberlik, medya aracılığıyla irşat gibi alanlardan birini uzmanlık alanı seçer ve başvaiz bulunmadığında başvaizin görevlerini yapar.
"Baraj" Dediğiniz Üç Ayrı Eşik
| Aşama | Eşik | Açıklama |
|---|---|---|
| Başvuru | MBSTS'den en az 50 | 2021, 2024 ve 2025 kariyer ve naklen duyurularında aynı alt sınır; her duyuruda yeniden yazılır |
| Sözlüye çağrı | MBSTS puan sırası | Kadronun 3 katına kadar aday çağrılır; 300 kadro için en fazla 900 aday |
| Başarı | Sözlüden en az 70 | Başarı sıralaması sözlü puanla yapılır |
| MBSTS'nin kendisi | Geçme barajı yok | ÖSYM kılavuzunda geçme puanı tanımlanmıyor; puan 20-100 aralığında hesaplanıyor |
Eşitlik durumunda sırasıyla MBSTS puanı yüksek olana, hizmet süresi fazla olana ve doğum tarihi önce olana öncelik veriliyor.
2025'te 300 Kadro, 296 Aday
Diyanet İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğü'nün 2025 istatistiklerine göre uzman vaiz için 300 kadro vardı ve sözlüye 296 aday çağrıldı. Üç katlık sınır 900 kişiydi; yani sınır dolmadı ve MBSTS sıralaması kimseyi elemedi. İlan edilen kadronun üç katına giren son sıradaki adayın MBSTS puanı tam 50,00000'dı, yani alt sınır.
Bu tabloyu bir taban puan gibi okumayın. Başvuran sayısı her duyuruda değişiyor. 2025'te şartı sağlayan herkes sözlüye çağrıldı; başvuranların sayısı kadronun üç katını aşarsa çağrı MBSTS puan sırasına göre yapılır.
Sözlü Sınav: Konular ve Puanlar
| Konu | Puan |
|---|---|
| Kur'an-ı Kerim (kıraat, anlam ve tefsir) | 30 |
| Arapça | 30 |
| Dinî bilgiler (hadis, fıkıh, kelam, İslam tarihi, İslam ahlakı) ve hitabet | 30 |
| Diyanet ve devlet memurlarıyla ilgili mevzuat | 10 |
Sözlü sınav Ankara'da yapılır. Sınava katılacakların temel ve özel yeterliklerinin tespitinde Diyanet'in "Diyanet İşleri Başkanlığı Teşkilatında Din Hizmetlerini Yürütenlerin Temel ve Özel Yeterlikleri" metni esas alınır.
Atama Nasıl Yapılıyor?
- Duyuru, kadrolara "sözlü sınav sonucuna göre kurum içi naklen atama" yapılacağını yazıyor.
- Başarılı olanlardan ilan edilen kadro sayısı kadarı asıl, diğerleri yedek olarak sıralanıyor; atamalar başarı sırasına göre ve ilan edilen kadro sayısınca yapılıyor.
- Atamaya ilişkin diğer hususlar ayrıca ilan ediliyor.
- Yönetmeliğe göre ataması yapılanlardan iki ay içinde göreve başlamayanların yerine yedeklerden atama yapılabiliyor; yeni sınav ilanına kadar boşalan kadrolara da yedekten atama yapılabiliyor.
Başvuru ve Sınav Günü Adımları (2025)
- Kayıtlarınızı kontrol edin: Duyuru, şartların kontrolünde DİBBYS/İKYS verilerini esas aldığını yazıyor. Hizmet süreniz, disiplin durumunuz ve MBSTS sonucunuz sistemde doğru görünmeli; eksik bilgi ve belgeleri başvurudan önce İKYS'ye işletmeniz gerekiyor.
- Başvuru: 23 Mayıs-10 Haziran 2025 (saat 16.30) arasında bizzat, DİBBYS programı üzerinden yapıldı. Başvuru bilgileri süre bittikten sonra hiçbir nedenle değiştirilemedi.
- Sözlüye çağrı: Sözlüye katılmaya hak kazananlar için yer ve tarih duyurusu 1 Temmuz 2025'te yayımlandı. Adaylar sınav giriş belgelerini DİBBYS programından alıyor; belgede yazan tarihte ve merkezde saat 09.00'da hazır bulunmaları gerekiyor. Kimlik belgesi (nüfus cüzdanı, kimlik kartı ya da pasaport) ve giriş belgesi olmayanlar sınava alınmıyor.
- İtiraz: Sonuçlara itiraz, sonuçların yayımlandığı tarihten itibaren 7 gün içinde, ıslak imzalı yazılı dilekçeyle Diyanet İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğü'ne yapılıyor; 15 gün içinde incelenip bildiriliyor. E-posta ve faksla yapılan itirazlar dikkate alınmıyor.
- Atama: Başarılılar asıl ve yedek olarak sıralanıyor; atama ayrıntıları ayrıca ilan ediliyor.
MBSTS ve Sözlü İçin Çalışma Önerisi
MBSTS, kılavuza göre yaklaşık olarak Fıkıh ve İlmihal 20, Kur'an Bilgisi, Tefsir, Akaid ve Kelam, Hadis, Siyer ve İslam Tarihi 7'şer, Mezhepler Tarihi 3 ve Dinler Tarihi 2 sorudan oluşan 60 soruluk bir test; yanlış cevaplar doğruları götürmüyor. Sözlüde ise Arapça (30 puan) ve mevzuat (10 puan) devreye giriyor, bunlar MBSTS'de ayrı başlık olarak yok.
Ben olsam, MBSTS'de başvuru şartının (50) rahatça üzerine çıkmayı hedefler, çalışma süremin geri kalanını Arapça, mevzuat ve Kur'an-ı Kerim (kıraat, anlam, tefsir) sözlüsüne ayırırdım. Çünkü sözlüye çağrılan adaylar arasındaki başarı sıralamasını MBSTS değil, sözlü puanı belirliyor.
Uzman Vaizlikten Sonra
Bir sonraki basamak başvaizlik. Uzman vaiz olarak 4 yıl çalışmak, ilahiyat alanında yüksek lisans yapmak ve MBSTS şartını sağlamak gerekiyor. Ayrıntılar için başvaiz rehberine bakın.
Sıkça Sorulan Sorular
Kıdemli vaiz diye bir unvan var mı?
Hayır. Resmî basamaklar vaiz, uzman vaiz ve başvaizdir. Kıdemli vaiz denince çoğunlukla uzman vaiz kastediliyor; ama bu bir eşleştirme, Diyanet'in kullandığı bir ifade değil.
Uzman vaiz olmak için MBSTS'den kaç puan gerekir?
Sabit bir puan yok. 2025 kariyer duyurusunda 2023, 2024 ve 2025 MBSTS'lerinden herhangi birinden en az 50 puan aranıyordu. Daha önceki 2021 duyurusunda da alt sınır 50'ydi.
Uzman vaiz olmak için kaç yıl vaiz olarak çalışmak gerekir?
6 yıl. Bu süre hem 2021 hem 2025 duyurusunda aynıydı ve Kariyer Basamakları Yönetmeliği'nin 8. maddesinde de yazıyor.
MBSTS puanım 50'nin altında; başvurabilir miyim?
2025 duyurusunda hayır: başvuru şartı en az 50 puandı. Bir sonraki duyuruda sınır değişebilir; duyurunun metnine bakın. Puanınız düşükse yeni MBSTS sonucu almanız gerekir.
Sözlüde başarılı olmak için kaç puan gerekir?
100 üzerinden en az 70. Başarı sıralaması sözlü puanla yapılıyor.
Uzman vaizlik sözlü sınav gerektirir mi?
Evet. MBSTS puan sırasına göre kadronun 3 katına kadar aday Ankara'daki sözlü sınava çağrılıyor. Sözlüde Kur'an-ı Kerim, Arapça, dinî bilgiler ve hitabet ile Diyanet ve devlet memurları mevzuatı soruluyor.
Uzman vaiz kadrosu kaç kişilik?
2025 kariyer duyurusunda 300, 2021 duyurusunda da 300 uzman vaiz kadrosu ilan edildi. Kadro sayısı her duyuruda değişebilir.
Kaynaklar
- Diyanet İK: 2025 Yılı Kariyer Basamaklarında Yükselme Sınavı Duyurusu
- Diyanet İK: 2025 Yılı Kariyer Basamaklarında Yükselme Sınavına Ait İstatistiki Veriler
- Vaizlik, Kur'an Kursu Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin-Kayyımlık Kadrolarına Atama ve Bu Kadroların Kariyer Basamaklarında Yükselme Yönetmeliği (madde 5, 8, 16, 18, 20, 22)
- Diyanet İşleri Başkanlığı Görev ve Çalışma Yönetmeliği (madde 32-34)
- Diyanet İşleri Başkanlığı Görev ve Çalışma Yönergesi (madde 4)
- Diyanet İK: 2021 yılı kariyer basamakları sınav duyurusu (başvuru 6-20 Eylül 2021)
Bu yazı duyuru ve yönetmelik metinlerine dayanır. Şartlar ve rakamlar her duyuruda değişebilir; başvuru yapmadan önce güncel duyuruyu okuyun.
Uzman Vaizlik Hedefiniz İçin Çalışma Planı
MBSTS ve sözlü hazırlığınızı hizmet sürenize ve duyuru takvimine göre birlikte kurabiliriz. Aklınıza takılanı sorabilirsiniz.