Kazım İncebacak
Son Güncelleme: Nisan 2026 | DİB-MBSTS detaylı konu dağılımı.
İlgili İçerikler: DİB-MBSTS Genel Trend | DİB-MBSTS Online Deneme | KPSS DHBT Trend
DİB-MBSTS (Diyanet İşleri Başkanlığı Mesleki Bilgi Seviye Tespit Sınavı), Diyanet İşleri Başkanlığı'nda görev yapan imam, müezzin, Kuran kursu öğreticisi ve diğer din görevlilerinin kariyer yükselmesi (vaiz, müftü yardımcısı, müftü) için yapılan sınavdır. ÖSYM tarafından düzenlenir. Bu rehberde DİB-MBSTS'in yapısını, alan dağılımını ve hazırlık planını ele alacağız.
DİB-MBSTS Yapısı
| Boyut | Detay |
|---|---|
| Toplam soru | 100 soru |
| Süre | 120 dakika |
| Yanlış cezası | 4 yanlış 1 doğruyu götürür |
| Geçerlilik | 2 yıl |
| Düzenleyici | ÖSYM (Diyanet adına) |
| Sıklık | 2 yılda 1 kez (genelde Eylül-Ekim) |
| Hedef pozisyonlar | Vaiz, müftü yrd., müftü, Kuran kursu öğreticisi yetkin |
DİB-MBSTS'e Kimler Girer?
- Diyanet personeli: imam-hatip, müezzin-kayyım, Kuran kursu öğreticisi
- İlahiyat fakültesi mezunları (kariyer giriş için bazı pozisyonlar)
- Vaiz adayları: ilahiyat lisans + 3 yıl Diyanet hizmeti
- Müftü adayları: ilahiyat lisans + vaiz görevi + DİB-MBSTS
100 Sorunun Detaylı Dağılımı
| Alan | Soru Sayısı | Yüzde |
|---|---|---|
| 1. Tefsir + Kur'an Bilgisi | 15-18 | %15-18 |
| Kur'an Tarihi + Nüzul Sebepleri | 3-4 | — |
| Tefsir Yöntemleri (Tefsir-i Bil-Me'sur, Tefsir-i Bil-Re'y) | 3-4 | — |
| Sure ve Ayet Yorumu | 5-6 | — |
| Kıraat İlmi (7 Kıraat) | 2-3 | — |
| Tecvid Bilgisi | 2-3 | — |
| 2. Hadis Bilgisi | 15-18 | %15-18 |
| Hadis Tarihi + Tedvini | 3-4 | — |
| Hadis Senedi + Metin İlimleri | 3-4 | — |
| Sahih, Hasen, Zayıf Hadis | 3-4 | — |
| Kütüb-i Sitte (6 Hadis Kitabı) | 3-4 | — |
| Konulara Göre Hadisler (İbadet, Ahlak) | 2-3 | — |
| 3. Fıkıh + İslam Hukuku | 20-25 | %20-25 (En Ağırlıklı) |
| İbadet Fıkhı (Namaz, Oruç, Zekat, Hac) | 7-8 | — |
| Aile Hukuku (Nikah, Talak, Nesep) | 3-4 | — |
| Muamelat (Alış-Veriş, Vekalet, Şirket) | 3-4 | — |
| Ceza Hukuku (Hadler, Kısas, Diyet) | 2-3 | — |
| Usul-i Fıkh (İslam Hukuk Metodolojisi) | 3-4 | — |
| 4 Mezhep Karşılaştırması | 2-3 | — |
| 4. Kelam + Akaid + İslam Mezhepleri | 10-13 | %10-13 |
| İman Esasları (Allah, Melek, Kitap, Peygamber, Ahiret, Kader) | 4-5 | — |
| Kelam Ekolleri (Maturidi, Eş'ari) | 2-3 | — |
| İslam Mezhepleri (Sünni, Şii, Harici) | 2-3 | — |
| Diğer Dinler ve Karşılaştırma | 2-3 | — |
| 5. Siyer + İslam Tarihi | 10-13 | %10-13 |
| Hz. Muhammed (s.a.v.) Hayatı (Mekke + Medine Dönemi) | 4-5 | — |
| Dört Halife Dönemi | 2-3 | — |
| Emevi + Abbasi + Selçuklu + Osmanlı İslam Tarihi | 3-4 | — |
| İslam Bilim Tarihi (Astronomi, Tıp, Matematik) | 2-3 | — |
| 6. Tasavvuf + Ahlak | 5-7 | %5-7 |
| Tasavvuf Yolları (Mevlevi, Bektaşi, Naksibendi) | 2-3 | — |
| İslam Ahlakı + Toplumsal Yaşam | 3-4 | — |
| 7. Diyanet Mevzuatı + Mesleki Bilgi | 10-13 | %10-13 |
| 633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kanunu | 3-4 | — |
| 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (Diyanet uygulaması) | 2-3 | — |
| Diyanet Yönetmelikleri (Cami, Kuran Kursu, Hac, Vaaz) | 3-4 | — |
| Mesleki Etik + Sorumluluk | 2-3 | — |
Yıllar Trendi (DİB-MBSTS — 2018-2024)
| Yıl | Tefsir | Hadis | Fıkıh | Kelam | Siyer | Mevzuat |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2018 | 17 | 16 | 23 | 11 | 11 | 12 |
| 2020 | 16 | 17 | 22 | 12 | 12 | 11 |
| 2022 | 17 | 16 | 23 | 11 | 11 | 12 |
| 2024 | 17 | 17 | 22 | 12 | 11 | 11 |
Trend Yorumu
- Fıkıh %22-25 ağırlıklı: En belirleyici alan. İbadet fıkhı + aile hukuku + muamelat detayı kritik.
- Tefsir + Hadis dengeli: 16-17 soru her biri.
- Kelam + Siyer 10-12 stabil: İman esasları + Hz. Peygamber siyeri.
- Mevzuat 11-12 stabil: 633 sayılı kanun + Diyanet yönetmelikleri.
Hazırlık Stratejisi (12 Hafta)
| Hafta | Hedef | Çalışma |
|---|---|---|
| 1-3 | Fıkıh derinleştirme (en ağırlıklı) | Günde 30 fıkıh sorusu + İbadet, Muamelat detayı |
| 4-5 | Tefsir + Hadis | Günde 25 soru her biri için |
| 6 | Kelam + Akaid | Günde 20 soru |
| 7 | Siyer + İslam Tarihi | Günde 20 soru |
| 8 | Tasavvuf + Ahlak | Günde 15 soru |
| 9 | Diyanet Mevzuatı | 633 sayılı kanun + yönetmelikler |
| 10-11 | Karma deneme | 3-5 deneme (100 soru) |
| 12 | Hata analizi + son tekrar | Yanlış konu konu listele |
Diyanet Kariyer Yolu
| Pozisyon | Şartlar | Maaş (2026 Tahmini) |
|---|---|---|
| İmam-Hatip | İmam Hatip Lisesi + KPSS DHBT | 30-40K TL net |
| Müezzin-Kayyım | Lise + Diyanet sınavı | 25-35K TL net |
| Kuran Kursu Öğreticisi | İmam Hatip Lisesi + İlahiyat veya yetkin Kuran kursu | 30-40K TL net |
| Vaiz | İlahiyat lisans + 3 yıl Diyanet hizmeti + DİB-MBSTS | 40-55K TL net |
| Müftü Yardımcısı | Vaiz görevi + DİB-MBSTS yüksek puan | 50-65K TL net |
| Müftü | Müftü yrd. + DİB-MBSTS + Yıl/Tecrübe | 60-80K TL net |
| İl Müftüsü | Müftü kıdem + sicil + sınav | 75-95K TL net |
SSS
DİB-MBSTS ile KPSS DHBT arasındaki fark nedir?
KPSS DHBT = İlk atanma için (yeni Diyanet personeli). DİB-MBSTS = Atanmış personelin yükselme için. KPSS DHBT KPSS GY+GK ile birlikte değerlendirilir; DİB-MBSTS bağımsızdır.
DİB-MBSTS için kaç doğru hedeflemeli?
Vaiz pozisyonu için 70+ doğru gerekir. Müftü yardımcısı için 80+ doğru. Müftü için 85+ doğru.
Hangi alan en çok puan kazandırır?
Fıkıh (20-25 soru) en ağırlıklı. %75 doğru = 15-18 net. İbadet fıkhı + aile hukuku + muamelat detayı kritik.
İlahiyat fakültesi mezunu olmak zorunlu mu?
Vaiz ve müftü pozisyonları için EVET. İmam-hatip + müezzin için imam hatip lisesi yeterli olabilir. Yüksek pozisyonlar için ilahiyat lisans şart.
DİB-MBSTS hangi sıklıkla yapılır?
2 yılda 1 kez. Son sınav 2024'tü; sonraki 2026 (ÖSYM açıklayacak).
4 mezhep karşılaştırması ne kadar önemli?
Çok önemli. DİB-MBSTS'te Hanefi mezhebi ağırlıklı (Türkiye Diyanet'in resmi mezhebi) ama Şafii, Maliki, Hanbeli ile karşılaştırma soruları da çıkar. Mezhep farklılıkları (örn. abdest, namaz) detaylı bilinmeli.
DİB-MBSTS için en iyi kaynak hangisi?
İlmihal kitapları (Türkiye Diyanet Vakfı yayınları), Arapça-Türkçe Kuran tefsirleri (Diyanet İşleri Yüksek Kurulu yayınları), İslam Tarihi (Sıbai, Halil İbn Yusuf), 633 sayılı kanun + Diyanet yönetmelikleri.
Mülakat aşaması var mı?
Evet, yüksek pozisyonlar için (vaiz, müftü) DİB-MBSTS sonrası mülakat ve uygulama sınavı (Kuran kıraati + vaaz örneği) yapılır.
Sonuç
DİB-MBSTS Diyanet personelinin kariyer yükselme kapısıdır. 100 sorudan 70-85+ doğru hedeflemek + Fıkıh + Tefsir + Hadis derinleştirme + 12 hafta yapılandırılmış hazırlık başarı için kritik. DİB-MBSTS Online Deneme ile gerçek formatta pratik yapın.