2026 YÖKDİL Akademik İngilizce Kelime Stratejisi: Koçluk Rehberi

YÖKDİL sınavı, akademik İngilizce bilgisini ölçen ve özellikle lisansüstü öğrenciler ile akademisyenler için kritik önem taşıyan bir sınavdır. Genel İngilizce sınavlarından farklı olarak YÖKDİL, alanınıza özel akademik kelime bilgisi gerektirir. Bu yazıda, yıllarca YÖKDİL koçluğu yaptığım süreçte geliştirdiğim akademik kelime stratejisini sizlerle paylaşacağım.

YÖKDİL'in Genel İngilizce Sınavlarından Farkı

YÖKDİL (Yükseköğretim Kurumları Yabancı Dil Sınavı), ÖSYM tarafından yılda iki kez düzenlenir ve üç farklı alanda uygulanır: Fen Bilimleri, Sosyal Bilimler ve Sağlık Bilimleri. Sınavda 80 soru bulunur ve 150 dakika süre verilir. YDS'den farklı olarak, YÖKDİL'deki metinler tamamen akademik yayınlardan seçilir ve alan terminolojisi yoğun biçimde kullanılır.

Bu durum, hazırlık stratejinizi temelden değiştirir. Genel İngilizce kelime listeleriyle çalışmak yeterli olmaz; alanınıza özel akademik terminolojiyi bilmeniz gerekir. Örneğin fen bilimleri alanında "photosynthesis, mitosis, entropy, catalyst" gibi terimlere hâkim olmanız beklenirken, sosyal bilimlerde "empirical, paradigm, discourse, hegemony" gibi kavramları bilmeniz gerekir.

YÖKDİL'de karşınıza çıkan metinler genellikle akademik dergilerdeki araştırma makalelerinin uyarlanmış hâlleridir. Bu nedenle akademik yazım konvansiyonlarına — hipotez, metodoloji, bulgular, sonuç bölümleri gibi yapılara — aşina olmanız büyük avantaj sağlar. Koçluk sürecinde öğrencilerime ilk olarak bu metin yapısını tanıtıyorum.

Alan Bazlı Kelime Çalışma Stratejisi

YÖKDİL hazırlığında en kritik adım, sınavınızın hangi alanda olduğunu belirleyip o alana odaklanmaktır. Her alan için farklı bir kelime havuzu ve çalışma stratejisi gerekir.

Fen Bilimleri Alanı

Fen bilimleri YÖKDİL'inde fizik, kimya, biyoloji, matematik ve mühendislik alanlarından metinler çıkar. Özellikle bilimsel süreç kelimeleri (hypothesis, variable, correlation, significant), biyoloji terimleri (chromosome, organism, ecosystem) ve fizik-kimya terimleri (molecular, compound, velocity) sıkça karşınıza gelir. Bu alandaki metinler genellikle neden-sonuç ilişkileri ve deneysel süreçler etrafında döner.

Sosyal Bilimler Alanı

Sosyal bilimler alanında psikoloji, sosyoloji, tarih, ekonomi ve siyaset bilimi metinleri çıkar. "Cognitive, perception, societal, demographic, fiscal, monetary" gibi terimler sıkça kullanılır. Ayrıca akademik argümantasyon kelimeleri — "advocate, contend, refute, substantiate" — bu alanda çok önemlidir.

Sağlık Bilimleri Alanı

Sağlık bilimleri YÖKDİL'inde tıp, hemşirelik, eczacılık ve diş hekimliği alanlarından metinler gelir. Anatomik terimler, hastalık adları, tedavi yöntemleri ve ilaç terminolojisi bu alanın temelini oluşturur. "Diagnosis, prognosis, chronic, acute, pathology, etiology" gibi kelimeler neredeyse her sınavda karşınıza çıkar.

YÖKDİL puan hesaplama aracımızla hedef puanınızı belirleyerek bu tablodaki hedefleri kendinize uyarlayabilirsiniz.

AWL (Academic Word List) ve Corpus Temelli Öğrenme

Akademik kelime çalışmasında en güçlü araçlardan biri AWL (Academic Word List) yani Akademik Kelime Listesi'dir. Averil Coxhead tarafından geliştirilen bu liste, akademik metinlerde en sık kullanılan 570 kelime ailesini içerir. Bu kelimeler, akademik metinlerin yaklaşık yüzde 10'unu oluşturur — bu çok büyük bir orandır.

AWL'yi çalışırken dikkat etmeniz gereken şey, kelimelerin farklı formlarını (noun, verb, adjective, adverb) birlikte öğrenmektir. Örneğin "analyze" kelimesini öğrenirken, "analysis" (isim), "analytical" (sıfat) ve "analytically" (zarf) formlarını da mutlaka çalışın. YÖKDİL'de sıklıkla bu formlar arasında dönüşüm yapmanız istenir.

Corpus temelli öğrenme ise kelimeleri büyük metin veri tabanlarından elde edilen kullanım kalıplarıyla öğrenmek anlamına gelir. COCA (Corpus of Contemporary American English) ve BNC (British National Corpus) gibi kaynaklar, bir kelimenin en sık hangi kelimelerle birlikte kullanıldığını (collocation) gösterir. Örneğin "significant" kelimesinin en sık "difference, impact, role, effect, change" kelimeleriyle kullanıldığını bilmek, sınavda doğru cevabı bulmanızı kolaylaştırır.

Collocation (Eşdizimlilik) Bilgisinin Önemi

YÖKDİL'de kelime bilgisi soruları genellikle collocation bilgisini test eder. Collocation, belirli kelimelerin birlikte kullanılma eğilimini ifade eder. Örneğin "make a decision" doğruyken "do a decision" yanlıştır. Akademik İngilizce'de bu kalıplar çok daha spesifik ve belirleyicidir.

Akademik collocation örnekleri: "conduct research" (araştırma yapmak), "draw a conclusion" (sonuç çıkarmak), "raise awareness" (farkındalık yaratmak), "pose a threat" (tehdit oluşturmak), "yield results" (sonuç vermek). Bu tür kalıpları bağlam içinde öğrenmek, ezberlemeye çalışmaktan çok daha etkilidir.

Koçluk programımızda her hafta 30-40 collocation çalışıyoruz ve bunları gerçek YÖKDİL sorularından alınan bağlamlarda pekiştiriyoruz. Bu yöntem, öğrencilerimin kelime sorularındaki başarı oranını ortalama yüzde 25 artırdı. YÖKDİL sınav rehberimizde sınavın genel yapısı hakkında daha fazla bilgi bulabilirsiniz.

Akademik Metin Okuma Stratejileri

YÖKDİL'de kelime bilgisi tek başına yeterli değildir; bu kelimeleri akademik metin bağlamında anlayabilmeniz de gerekir. Akademik metinler, günlük metinlerden farklı bir yapıya sahiptir: daha uzun cümleler, daha karmaşık söz dizimi ve daha soyut kavramlar içerir.

Akademik metin okurken şu stratejileri uygulayın: Her paragrafın tez cümlesini (topic sentence) belirleyin — genellikle paragrafın ilk veya ikinci cümlesidir. Destekleyici kanıtları ve örnekleri tespit edin. Yazarın tutumunu anlamaya çalışın: tarafsız mı, eleştirel mi, destekleyici mi?

Alanınızla ilgili akademik dergileri düzenli olarak takip etmenizi öneriyorum. Bu hem kelime dağarcığınızı genişletir hem de akademik metin yapısına aşina olmanızı sağlar. Fen bilimleri için Nature ve Science, sosyal bilimler için The Economist ve Foreign Affairs, sağlık bilimleri için The Lancet ve BMJ iyi başlangıç kaynaklarıdır.

Haftalık Kelime Çalışma Programı

Akademik kelime öğreniminde düzenlilik esastır. Aşağıda YÖKDİL adayları için tasarladığım haftalık kelime çalışma programını paylaşıyorum. Bu program, haftada 100-125 yeni akademik kelime öğrenmenizi hedefler.

Pazartesi-Cuma arası her gün 20-25 yeni kelime çalışın. Her kelime için şunları yapın: Kelimeyi, anlamını ve telaffuzunu yazın. En az 2 örnek cümle oluşturun. Kelimenin eş anlamlısını ve zıt anlamlısını bulun. Varsa yaygın collocation'larını not edin. Cumartesi günü o haftanın tüm kelimelerini tekrar edin. Pazar günü ise önceki haftanın kelimelerini gözden geçirin.

Bu programa ek olarak, her gün en az bir akademik makale okuyun ve bilmediğiniz kelimeleri ayrı bir listeye ekleyin. Hafta sonunda bu listedeki kelimeleri de çalışma programınıza dahil edin. En çok çıkan 500 kelime listemiz başlangıç için mükemmel bir kaynaktır.

Koçluk Sürecinde Kelime Takip Sistemi

Rehber Panda YÖKDİL koçluk programında, her öğrenci için bireysel kelime takip sistemi kullanıyoruz. Bu sistemde öğrencinin bildiği, çalıştığı ve henüz öğrenemediği kelimeler ayrı ayrı izlenir. Haftalık görüşmelerde kelime testleri yaparak ilerlemeyi ölçüyoruz.

Kelime takip sistemimizin en önemli özelliği, öğrencinin zayıf olduğu kelime gruplarını otomatik olarak tespit edip bunlara daha fazla tekrar ayrılmasını sağlamasıdır. Örneğin bir öğrenci soyut kavram kelimelerinde sürekli zorlanıyorsa, bu kategoriyi daha sık tekrar ederiz. Bu kişiselleştirilmiş yaklaşım, standart kelime listelerinden çok daha etkili sonuç verir.

Sıkça Sorulan Sorular

YÖKDİL'de en çok hangi akademik kelimeler çıkar?

YÖKDİL'de en sık karşılaşılan kelimeler, AWL (Academic Word List) listesindeki kelimelerdir. Bunlar arasında "significant, approach, constitute, indicate, establish, environment, specific, concept, method, analysis" gibi kelimeler başı çeker. Ayrıca alanınıza özel terimler de yoğun olarak kullanılır. Fen bilimlerinde "hypothesis, variable, compound", sosyal bilimlerde "empirical, paradigm, discourse", sağlık bilimlerinde "diagnosis, chronic, pathology" gibi terimler sıklıkla çıkmaktadır.

Alan bazlı kelime çalışması nasıl yapılır?

Alan bazlı kelime çalışması için önce sınavınızın hangi alanda olduğunu belirleyin. Ardından o alanla ilgili akademik dergi ve makaleleri düzenli olarak okumaya başlayın. Karşılaştığınız alan terimlerini ayrı bir listeye çıkarın ve bu terimleri bağlam içinde çalışın. Ayrıca ÖSYM'nin geçmiş yıl YÖKDİL sorularını çözerek hangi alan terimlerinin sıkça sorulduğunu tespit edin. Bu terimlere öncelik verin.

YÖKDİL ile YDS kelime farkı nedir?

YDS genel İngilizce bilgisini ölçerken, YÖKDİL akademik İngilizce'ye odaklanır. YDS'de günlük yaşam, siyaset, tarih gibi genel konulardan metinler çıkar. YÖKDİL'de ise bilimsel araştırma makaleleri, akademik analiz yazıları ve alan spesifik metinler kullanılır. Kelime açısından YÖKDİL daha fazla teknik terminoloji ve akademik ifade içerir. Ancak her iki sınavda da bağlaçlar, geçiş ifadeleri ve genel akademik kelimeler ortaktır.

Akademik İngilizce öğrenmenin en hızlı yolu nedir?

Akademik İngilizce öğrenmenin en hızlı yolu, yoğun okuma ve sistematik kelime çalışmasını bir arada yürütmektir. Her gün en az bir akademik makale okuyun, bilmediğiniz kelimeleri listeleyin ve aralıklı tekrar sistemiyle çalışın. Buna ek olarak, profesyonel bir koçluk desteği sürecinizi hızlandırır. Bir koç, sizin zayıf noktalarınızı hızla tespit eder ve odaklanmanız gereken alanları belirler.

AWL (Academic Word List) nedir ve nasıl kullanılır?

AWL, Averil Coxhead tarafından geliştirilen ve akademik metinlerde en sık kullanılan 570 kelime ailesini içeren bir listedir. Bu kelimeler 10 alt listeye ayrılmıştır; ilk alt liste en sık kullanılan kelimeleri içerir. AWL'yi kullanırken önce 1. alt listeden başlayın ve sırayla ilerleyin. Her kelime ailesinin tüm formlarını (isim, fiil, sıfat, zarf) birlikte öğrenin. AWL, akademik metinlerin yaklaşık yüzde 10'unu kapsadığı için bu listeye hâkim olmak sınav başarınızı doğrudan artırır.

Günde kaç kelime ezberlenebilir?

Bilişsel bilim araştırmalarına göre, ortalama bir yetişkin günde 15-25 yeni kelimeyi etkili biçimde öğrenebilir. Ancak bu sayı kişinin mevcut dil seviyesine, öğrenme yöntemine ve ayırdığı zamana göre değişir. Önemli olan çok kelime ezberlemek değil, ezberlenen kelimelerin kalıcı olmasıdır. Günde 20 kelime çalışıp bunları aralıklı tekrarla pekiştirmek, günde 50 kelime çalışıp bir hafta sonra unutmaktan çok daha etkilidir.