Kazım İncebacakİlgili İçerikler: Tüm STS Hukuk Yazıları | STS Hukuk Rehberi | STS Hukuk Koçluk
Son Güncelleme: Nisan 2026 | STS Hukuk, İYÖS ve HMGS hukuk sınavlarının detaylı karşılaştırma analizi.
Türkiye'de hukuk alanında birden fazla merkezi sınav bulunmaktadır ve bu sınavlar sıklıkla birbirine karıştırılmaktadır. STS Hukuk, İYÖS ve HMGS üç farklı amaçla düzenlenen, farklı kurumlarca yönetilen ve farklı kariyer yolları açan sınavlardır. Bu yazıda üç sınavı derinlemesine karşılaştırıyor, "hangisine girmeliyim?" sorusuna yanıt veriyor ve aynı anda birden fazla sınava hazırlanma stratejisini paylaşıyorum.
3 Sınavın Detaylı Karşılaştırma Tablosu
| Özellik | STS Hukuk | İYÖS | HMGS |
|---|---|---|---|
| Tam Adı | Hukuk Alanında Yurt Dışı Yükseköğretim Diploma Denkliği İçin Seviye Tespit Sınavı | İdari Yargı Ön Sınavı | Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı |
| Düzenleyen | YÖK (Anadolu Üni.) | ÖSYM | ÖSYM |
| Amaç | Yurt dışı hukuk diploması denkliği | İdari yargı hakimliği ön sınavı | Hukuk mesleklerine giriş (avukatlık, hakimlik, savcılık) |
| Hedef Kitle | Yurt dışında hukuk okumuş adaylar | İdari yargı hakimi adayları (hukuk DIŞI mezunlar dahil) | Türkiye'de hukuk fakültesi mezunları |
| Soru Sayısı | 100 | 120 | 100 |
| Süre | 150 dakika | 155 dakika | 120 dakika |
| Oturum | Tek oturum | Tek oturum | Tek oturum |
| Konu Dağılımı | 9 hukuk dalı (Medeni %20, Ticaret %15, Ceza %15, diğerleri %10-5) | Anayasa, İdare, Vergi, Medeni, Borçlar, Ticaret, Ceza, İş, Genel Kültür | Medeni, Ticaret, Ceza, Anayasa, İdare, Usul hukuku dalları |
| Yanlış Cezası | 4Y=1D | 4Y=1D | 4Y=1D |
| Baraj Puanı | 40/100 | 70/100 | — |
| Başvuru | YÖK Denklik Portalı + Anadolu Üni. | ÖSYM AİS | ÖSYM AİS |
| Sonuç | YÖK denklik belgesi → Baro kaydı → Avukatlık | İdari yargı hakimliği adaylığı | Avukatlık ruhsatı, hakimlik/savcılık adaylığı için ön koşul |
DİKKAT: STS Hukuk'u ÖSYM değil YÖK düzenler. Başvuru da ÖSYM AİS'ten değil YÖK Denklik Portalı'ndan yapılır. Bu, en çok karıştırılan noktadır.
Kim Hangi Sınava Girmeli? Karar Ağacı
Doğru sınavı seçmek için aşağıdaki karar ağacını takip edin:
Adım 1: Hukuk diplomanız nereden?
A) Yurt dışından:
→ STS Hukuk sınavına girmelisiniz.
Öncelikle YÖK'e denklik başvurusu yapın, ardından STS Hukuk'a girin. Başarılı olursanız denklik belgesi alır, baro kaydı yapabilirsiniz.
B) Türkiye'den (hukuk fakültesi):
→ Hedefinize göre HMGS veya İYÖS sınavına girmelisiniz.
Adım 2 (Türkiye mezunları): Hedefiniz ne?
Avukatlık:
→ HMGS sınavına girin.
HMGS, hukuk fakültesi mezunlarının avukatlık ruhsatı alabilmesi için gereken sınavdır.
İdari yargı hakimliği:
→ İYÖS sınavına girin.
İYÖS, idari yargı hakimliği adaylığı için ön sınavdır. Hukuk dışı fakülte mezunları da girebilir.
Hakimlik/savcılık (adli yargı):
→ HMGS + Adalet Bakanlığı yazılı/mülakat sınavları.
HMGS başarısı ön koşuldur, ardından Adalet Bakanlığı'nın ayrı sınav süreci gelir.
Özel Durumlar
- Yurt dışı mezunuyum + hakimlik istiyorum: Önce STS Hukuk ile denklik alın, sonra HMGS'ye girin.
- Hukuk dışı mezunum + idari yargı hakimi olmak istiyorum: İYÖS'e girebilirsiniz (hukuk mezuniyeti şart değil).
- Hem avukatlık hem hakimlik düşünüyorum: HMGS her iki yol için de temel oluşturur.
Konu Örtüşmeleri ve Farklar Tablosu
Üç sınavın konu içerikleri büyük ölçüde örtüşmektedir. Bu örtüşme, birden fazla sınava hazırlanan adaylar için avantajdır:
| Hukuk Dalı | STS Hukuk | İYÖS | HMGS | Not |
|---|---|---|---|---|
| Medeni Hukuk | %20 | Var | Var | Her 3 sınavda ortak. STS'de en ağırlıklı. |
| Ticaret Hukuku | %15 | Var | Var | Her 3 sınavda ortak. |
| Ceza Hukuku | %15 | Var | Var | Her 3 sınavda ortak. |
| Anayasa Hukuku | %10 | Var | Var | Her 3 sınavda ortak. |
| İdare Hukuku | %10 | AĞIRLIKLI | Var | İYÖS'te idare hukuku ağırlığı çok yüksek (idari yargı sınavı). |
| İş Hukuku | %10 | Var | Var | Her 3 sınavda ortak. |
| Usul / İcra İflas | %10 | Kısmi | Var | İYÖS'te idari yargılama usulü ağırlıklı. |
| Uluslararası Hukuk | %5 | Yok | Sınırlı | Ağırlıklı olarak STS Hukuk'ta var. |
| Devletler Özel Hukuku | %5 | Yok | Sınırlı | STS Hukuk'a özgü. |
| Vergi Hukuku | Yok | AĞIRLIKLI | Sınırlı | İYÖS'e özgü (vergi mahkemeleri kapsamında). |
| Genel Kültür | Yok | Var | Yok | Sadece İYÖS'te genel kültür soruları var. |
ORTAK ALAN: Medeni Hukuk, Ticaret Hukuku, Ceza Hukuku, Anayasa Hukuku ve İdare Hukuku her 3 sınavda ortaktır. Bu 5 dalı iyi çalışan bir aday, hangi sınava girse büyük avantaj sağlar.
Birden Fazla Sınava Hazırlanma Stratejisi
Özellikle denklik aldıktan sonra hem avukatlık hem hakimlik düşünen adaylar için birden fazla sınava hazırlanma stratejisi önemlidir.
STS Hukuk + HMGS Birlikte Hazırlık
Bu kombinasyon en mantıklı olanıdır çünkü konu örtüşmesi çok yüksektir:
| Aşama | Strateji | Süre |
|---|---|---|
| 1. Aşama | Önce STS Hukuk'a odaklanın (denklik ön koşul). Ortak konuları çalışırken HMGS'ye de temel atın. | 4-6 ay |
| 2. Aşama | STS Hukuk sonrası, HMGS'ye özgü konulara odaklanın (usul hukuku derinliği, pratik hukuk). | 2-3 ay |
| 3. Aşama | HMGS deneme sınavlarıyla pratik yapın. Soru formatı farklılıklarını kavrayın. | 1-2 ay |
Ortak Çalışma Konuları (Verimlilik Stratejisi)
- %80 örtüşme: Medeni, Ticaret, Ceza, Anayasa, İdare, İş Hukuku her 3 sınavda ortaktır. Bu konuları çalışırken her sınav için fayda sağlarsınız.
- STS'ye özgü: Uluslararası Hukuk + Devletler Özel Hukuku (%10) sadece STS Hukuk'ta var.
- İYÖS'e özgü: Vergi Hukuku + Genel Kültür sadece İYÖS'te var.
- HMGS'ye özgü: Usul hukuku derinliği ve pratik hukuk uygulamaları HMGS'de daha ağırlıklıdır.
Her Sınavın Kariyer Çıktıları
| Sınav | Başarı Sonrası Yol | Kariyer Seçenekleri |
|---|---|---|
| STS Hukuk | YÖK denklik belgesi → Baro kaydı → 1 yıl staj → Avukatlık ruhsatı | Serbest avukatlık, kurumsal hukuk danışmanlığı, uluslararası hukuk büroları (çift dilli avukat avantajı) |
| İYÖS | 70+ puan → Yazılı sınav → Mülakat → İdari yargı hakimliği | İdare mahkemesi hakimliği, vergi mahkemesi hakimliği, Danıştay üyeliği |
| HMGS | Başarı → Avukatlık / Hakimlik-savcılık sınavlarına başvuru hakkı | Avukatlık, adli yargı hakimliği, savcılık, noterlik |
Kariyer Yolu Özeti
- Avukatlık istiyorsanız: Yurt dışı mezunu → STS Hukuk → denklik → baro → staj → ruhsat. Türkiye mezunu → HMGS → baro → staj → ruhsat.
- Hakimlik istiyorsanız: İdari yargı → İYÖS → yazılı → mülakat. Adli yargı → HMGS → Adalet Bakanlığı sınavları.
- Uluslararası hukuk istiyorsanız: STS Hukuk başarısı + yurt dışı deneyimi eşsiz bir profil oluşturur. Çift dilli avukat olarak büyük avantaj sağlarsınız.
ASLA Karıştırılmaması Gereken Noktalar
1. Düzenleyen kurum farklıdır!
STS Hukuk = YÖK (Anadolu Üniversitesi). İYÖS ve HMGS = ÖSYM. STS Hukuk başvurusu ÖSYM AİS'ten yapılmaz, YÖK Denklik Portalı'ndan yapılır.
2. Hedef kitle farklıdır!
STS Hukuk = yurt dışı hukuk mezunları. HMGS = Türkiye hukuk fakültesi mezunları. İYÖS = idari yargı hakimliği adayları (hukuk dışı mezunlar dahil).
3. Baraj puanları farklıdır!
STS Hukuk barajı 40/100. İYÖS barajı 70/100. HMGS'de sabit baraj yerine sıralama sistemi uygulanır.
4. Sonuçları birbirinin yerine kullanılamaz!
STS Hukuk puanıyla HMGS yerine geçemezsiniz. Her sınav bağımsız bir süreçtir. STS Hukuk → denklik, HMGS → meslek girişi, İYÖS → hakimlik adaylığı.
5. Sınav süreleri ve soru sayıları farklıdır!
STS Hukuk = 100 soru / 150 dk. İYÖS = 120 soru / 155 dk. HMGS = 100 soru / 120 dk. Her sınav için ayrı zaman yönetimi stratejisi gerekir.
Sonuç: Hangi Sınav Size Uygun?
| Durum | Girmeniz Gereken Sınav |
|---|---|
| Yurt dışında hukuk okudum, Türkiye'de avukatlık yapacağım | STS Hukuk |
| Türkiye'de hukuk okudum, avukat olacağım | HMGS |
| İdari yargı hakimi olmak istiyorum | İYÖS |
| Yurt dışı mezunu + hakimlik istiyorum | Önce STS Hukuk, sonra HMGS/İYÖS |
| Hukuk dışı mezunum + idari yargıya geçeceğim | İYÖS |
STS Hukuk Sınavına Profesyonel Destek ile Hazırlanın!
Hedeflerinize uygun kişiselleştirilmiş hazırlık planı ve birebir koçluk desteği.
WhatsApp: 0531 333 9833 | STS Hukuk Koçluk Detayları
Faydalı Bağlantılar: Tüm STS Hukuk Yazıları | STS Hukuk Rehberi | Koçluk Bilgileri