EKPSS 2026 Tarih-Coğrafya-Vatandaşlık: Strateji Koçluk Rehberi

İlgili İçerikler: EKPSS Rehberi | EKPSS Sayaç | EKPSS Koçluk | EKPSS Tarih Konu Özeti

Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS), 19 Nisan 2026 tarihinde gerçekleştirilecek olup Genel Kültür (GK) dersleri sınavın toplam puanını doğrudan etkileyen kritik alanlardır. EKPSS'de 120 sorudan oluşan sınavda Tarih, Coğrafya ve Vatandaşlık dersleri birlikte yaklaşık 35-40 soruyla temsil edilmektedir. Bu üç ders, sınavın Genel Kültür ayağının omurgasını oluşturur ve doğru stratejiyle kısa sürede ciddi net artışı sağlanabilir.

Koçluk sürecimizde gözlemlediğimiz en önemli bulgu şudur: Tarih, Coğrafya ve Vatandaşlık derslerinde başarılı olan adaylar, genellikle "her şeyi ezberlemeye çalışan" değil, konu önceliklerini doğru belirleyen adaylardır. Bu rehberde, her üç dersin konu ağırlıklarını tablo halinde sunacak, konu bazlı strateji önerecek ve sınava 15 gün kala uygulanabilir bir çalışma planı oluşturacağız.

EKPSS Genel Kültür Konu Ağırlıkları: Büyük Tablo

Aşağıdaki tabloda, EKPSS Genel Kültür derslerinin (Tarih, Coğrafya, Vatandaşlık) alt konu bazında tahmini soru dağılımını ve çalışma önceliğini bulabilirsiniz. Bu tablo, son üç yılın EKPSS sınavlarının analizi ve koçluk deneyimlerimize dayanmaktadır.

Ders / Alt Konu	Tahmini Soru	Ağırlık	Öncelik
TARİH (12-15 Soru)
Atatürk İlkeleri ve İnkılapları	4-5	%30-35	Çok Yüksek
Kurtuluş Savaşı Dönemi	3-4	%20-27	Yüksek
Osmanlı Tarihi (Kuruluş-Yükseliş-Dağılma)	2-3	%15-20	Orta
Türk-İslam Devletleri ve İlk Türk Devletleri	2-3	%13-20	Orta
COĞRAFYA (10-12 Soru)
Türkiye Fiziki Coğrafyası (İklim, yer şekilleri)	3-4	%25-33	Çok Yüksek
Türkiye Beşeri ve Ekonomik Coğrafya	3-4	%25-33	Yüksek
Dünya Coğrafyası ve Genel Kavramlar	2-3	%17-25	Orta
Harita Bilgisi ve Koordinat Sistemi	1-2	%8-17	Düşük
VATANDAŞLIK (10-13 Soru)
Temel Hak ve Özgürlükler	3-4	%25-31	Çok Yüksek
Devletin Yapısı ve Organları (Yasama, Yürütme, Yargı)	3-4	%23-31	Çok Yüksek
Anayasa Genel Esasları	2-3	%15-23	Yüksek
İdare Hukuku ve Yerel Yönetimler	2-3	%15-23	Orta

Bu tablodan çıkarılacak en önemli sonuç: Tarih'te Atatürk İlkeleri ve Kurtuluş Savaşı, Coğrafya'da Türkiye fiziki ve beşeri coğrafyası, Vatandaşlık'ta ise temel haklar ve devlet yapısı konuları birlikte toplam GK sorularının %60-70'ini oluşturmaktadır. Sınava kısa süre kala bu alanlara yoğunlaşmak en rasyonel stratejidir.

Tarih Dersi: Konu Bazlı Strateji

EKPSS Tarih soruları, KPSS tarih sorularıyla benzer bir yapıda olup zorluk seviyesi genellikle bir kademe daha düşüktür. Ancak bu durum, tarih dersini hafife almanız gerektiği anlamına gelmez. Aksine, doğru konulara odaklanarak garanti net elde etme fırsatı sunar.

Atatürk İlkeleri ve İnkılapları: 4-5 Soru Garantisi

Her EKPSS sınavında en az 4 soru Atatürk ilkeleri ve inkılaplardan gelmektedir. Bu alanı tam öğrenen bir aday, tarih dersinde zaten üçte bir oranında net garantilemiş demektir. Konuyu sistematik çalışmak için aşağıdaki gruplamayı kullanmanızı öneriyoruz:

6 Atatürk İlkesi ve Bağlantılı İnkılaplar:

• Cumhuriyetçilik: Cumhuriyetin ilanı, çok partili hayat denemeleri, kadınlara seçme-seçilme hakkı
• Milliyetçilik: Türk Tarih Kurumu, Türk Dil Kurumu, milli ekonomi politikaları
• Halkçılık: Aşar vergisinin kaldırılması, soyadı kanunu, kılık kıyafet düzenlemesi
• Devletçilik: I. ve II. Beş Yıllık Kalkınma Planları, KİT'lerin kurulması
• Laiklik: Halifeliğin kaldırılması, medreselerin kapatılması, Tevhid-i Tedrisat Kanunu, tekke ve zaviyelerin kapatılması
• İnkılapçılık: Tüm inkılapların korunması ve geliştirilmesi ilkesi

Kurtuluş Savaşı: Kronoloji ve Antlaşmalar

Kurtuluş Savaşı soruları genellikle kronolojik sıralama, antlaşma içerikleri ve savaşlar üzerine yoğunlaşır. Bu alanda mutlaka bilinmesi gereken konular şunlardır:

• Antlaşmalar: Mondros Ateşkes Antlaşması (1918), Sevr Antlaşması (1920), Mudanya Ateşkes Antlaşması (1922), Lozan Barış Antlaşması (1923)
• Kongreler: Erzurum Kongresi ve Sivas Kongresi kararları
• Cepheler: Batı Cephesi (İnönü, Sakarya, Büyük Taarruz), Güney Cephesi, Doğu Cephesi
• TBMM'nin açılışı: 23 Nisan 1920 ve ilk dönem kararları

Kronoloji ezber tekniği: Kurtuluş Savaşı olaylarını kronolojik sırayla bir zaman çizelgesine yerleştirin. Her olayın yanına bir anahtar kelime yazın. Zaman çizelgesini duvara asarak görsel hafızanızı devreye sokun. Koçluk sürecimizde bu teknikle çalışan adayların kronoloji sorularında hata oranı %70 oranında düşmüştür.

Osmanlı ve İlk Türk Devletleri: Verimlilik Odaklı Çalışma

Osmanlı tarihi ve İlk Türk devletleri konuları, EKPSS'de toplam 4-6 soru ile temsil edilir. Bu geniş alanın tamamını ezberlemeye çalışmak verimsizdir. Bunun yerine sık sorulan temaları öğrenin:

• Osmanlı: Kuruluş dönemi padişahları, Duraklama nedenleri, Tanzimat ve Islahat Fermanları, I. ve II. Meşrutiyet
• İlk Türk Devletleri: Göktürk Kitabeleri, Uygurların yerleşik hayata geçişi, İslamiyet'in kabulü
• Selçuklu: Malazgirt Savaşı, Anadolu Selçuklu Devleti'nin kültürel mirası

Coğrafya Dersi: Harita ve Görsellerle Çalışma

EKPSS Coğrafya soruları, Türkiye coğrafyasına ağırlık verir. Soyut bilgileri somutlaştırmak ve görselleştirmek, coğrafya dersinde başarının anahtarıdır. Koçluk deneyimlerimize göre, harita üzerinde çalışan adaylar soyut bilgiyi çok daha kalıcı biçimde öğrenmektedir.

Türkiye Fiziki Coğrafyası: En Çok Sorulan Alan

İklim bilgisi: Türkiye'nin iklim tiplerini (Karadeniz, Akdeniz, karasal, Marmara geçiş iklimi) mutlaka bilin. Her iklim tipinin yağış rejimini, sıcaklık özelliklerini ve bitki örtüsünü öğrenin. EKPSS'de genellikle bir bölgenin iklim özelliğini soran veya iklim-bitki örtüsü eşleştirmesi yapmanızı isteyen sorular gelmektedir.

Yer şekilleri: Türkiye'nin dağları, ovaları, akarsuları ve gölleri konusunda temel bilgileri bilin. Özellikle büyük ovaların hangi bölgede olduğu, akarsu havzaları ve göl tipleri (tektonik, volkanik, doğal set) sık sorulmaktadır.

Coğrafya Konusu	Ezber Tekniği	Tahmini Süre
İklim Tipleri	Renk kodlu harita + karşılaştırma tablosu	2-3 gün
Türkiye Bölgeleri	Bölge kartları + ürün eşleştirme	3-4 gün
Nüfus ve Göç	İstatistik tabloları + neden-sonuç ilişkisi	1-2 gün
Tarım ve Hayvancılık	Bölge-ürün eşleştirme kartları	2-3 gün
Harita Bilgisi	Formül kartları + örnek soru çözümü	1 gün

Beşeri ve Ekonomik Coğrafya: Güncel Sorular

Beşeri coğrafya konuları nüfus, yerleşme, göç ve ekonomik faaliyetleri kapsar. Bu alanda EKPSS soruları genellikle güncel verilerle bağlantılı sorulur. Örneğin Türkiye'nin en kalabalık şehirleri, göç yönleri, tarım ürünlerinin bölgelere göre dağılımı gibi konular sıklıkla karşımıza çıkar.

Tarım ürünleri eşleştirmesi: Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesini ve her bölgenin başlıca tarım ürünlerini bilin. Fındık-Karadeniz, pamuk-Çukurova, zeytin-Ege, turunçgil-Akdeniz gibi temel eşleştirmeler her sınavda bir iki soruya konu olmaktadır.

Madencilik ve sanayi: Türkiye'nin önemli maden yatakları (bor, krom, mermer) ve sanayi bölgeleri hakkında temel bilgiler yeterlidir. Bor madeninde dünya birincisi olduğumuz bilgisi neredeyse her sınavda bir soru olarak karşımıza çıkmaktadır.

Vatandaşlık Dersi: Anayasa Odaklı Strateji

EKPSS Vatandaşlık soruları, büyük ölçüde Anayasa bilgisine dayanır. 1982 Anayasası'nın temel maddeleri, devletin yapısı, yasama-yürütme-yargı organları ve temel hak ve özgürlükler bu dersin omurgasını oluşturur. Koçluk sürecimizde gözlemlediğimiz önemli bir nokta, vatandaşlık dersinde "anlayarak öğrenen" adayların ezberci adaylara göre çok daha yüksek net elde ettiğidir.

Temel Hak ve Özgürlükler: En Çok Sorulan Konu

Temel hak ve özgürlükler, EKPSS Vatandaşlık sorularının yaklaşık üçte birini oluşturur. Bu konuyu şu şekilde gruplandırarak çalışmanızı öneriyoruz:

• Kişi hakları: Yaşam hakkı, kişi dokunulmazlığı, özel hayatın gizliliği, konut dokunulmazlığı, haberleşme özgürlüğü, yerleşme ve seyahat özgürlüğü
• Sosyal ve ekonomik haklar: Eğitim hakkı, çalışma hakkı, sendika kurma hakkı, sağlık hakkı, sosyal güvenlik hakkı
• Siyasi haklar: Seçme ve seçilme hakkı, parti kurma hakkı, kamu hizmetine girme hakkı, dilekçe hakkı

Devletin Yapısı: Yasama, Yürütme, Yargı

Devletin üç temel organını ve aralarındaki ilişkiyi anlamak, vatandaşlık dersinin en verimli alanıdır. Bu konuda bilinmesi gerekenler:

Yasama (TBMM): Milletvekili sayısı (600), seçilme şartları, milletvekilliği düşürülme halleri, yasama dokunulmazlığı, kanun yapım süreci, bütçe görüşmeleri. TBMM'nin görev ve yetkileri konusu her sınavda mutlaka sorulmaktadır.

Yürütme (Cumhurbaşkanı ve Bakanlar): Cumhurbaşkanı seçilme şartları, görev süresi, yetkileri, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri. 2017 Anayasa değişikliğiyle Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'ne geçişin getirdiği değişiklikleri mutlaka bilin.

Yargı: Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay, Sayıştay'ın görev alanları. Yargı bağımsızlığı ve hakim güvenceleri konusu sıkça sorulmaktadır.

Anayasa Genel Esasları ve İdare Hukuku

Anayasa'nın ilk üç maddesi (Devletin şekli, Cumhuriyetin nitelikleri, devletin bütünlüğü) ve değiştirilemez maddeleri mutlaka bilinmelidir. Ayrıca merkezi ve yerel yönetim ayrımı, il özel idaresi, belediye ve köy yönetimleri konuları da sıklıkla sorulmaktadır.

Üç Ders İçin Ortak Ezber Teknikleri

Tarih, Coğrafya ve Vatandaşlık derslerinin ortak noktası, belirli düzeyde ezber gerektirmesidir. Ancak ezberi verimli hale getirmek için bilimsel olarak kanıtlanmış teknikleri kullanmanız kritik önemdedir. Koçluk sürecimizde en etkili bulduğumuz teknikleri aşağıda paylaşıyoruz.

1. Aralıklı Tekrar (Spaced Repetition)

Bir bilgiyi bir kez okuyup bırakmak yerine, giderek artan aralıklarla tekrar etmek uzun süreli hafızaya yerleşmesini sağlar. İlk tekrar aynı gün, ikinci tekrar ertesi gün, üçüncü tekrar 3 gün sonra, dördüncü tekrar 1 hafta sonra yapılmalıdır. Bu yöntemi dijital flashcard uygulamalarıyla kolayca uygulayabilirsiniz.

2. Hafıza Sarayı Tekniği

Evinizin odalarını veya günlük yürüyüş güzergahınızı zihinsel bir harita olarak kullanın. Her odaya veya noktaya bir bilgiyi yerleştirin. Örneğin salon kapısına "Cumhuriyetin ilanı - 29 Ekim 1923", mutfağa "Halifeliğin kaldırılması - 3 Mart 1924" gibi bilgiler atayın. Bu teknik, görsel hafızayı devreye sokarak ezberi kolaylaştırır.

3. Akronim ve Kısaltma Yöntemi

Birden fazla maddeyi hatırlamak için baş harflerden anlamlı kelimeler oluşturun. Örneğin Atatürk'ün 6 ilkesini hatırlamak için: CHDLİM (Cumhuriyetçilik, Halkçılık, Devletçilik, Laiklik, İnkılapçılık, Milliyetçilik). Bu tür kısaltmalar sınavda hızlı hatırlamayı sağlar.

4. Görselleştirme ve Zihin Haritası

Özellikle coğrafya konularında zihin haritası kullanmak büyük avantaj sağlar. Bir konuyu merkezden dışa doğru dallanarak çizin. Renk kodları ve semboller kullanın. Zihin haritalarını duvara asarak günde birkaç kez göz gezdirin.

Son 15 Gün: GK Dersleri Net Artırma Planı

EKPSS'ye 15 gün kala, Tarih-Coğrafya-Vatandaşlık derslerinde somut bir net artışı sağlamak mümkündür. Aşağıdaki planı günde ortalama 1,5-2 saat GK çalışmasına göre hazırladık.

Dönem	Tarih Odağı	Coğrafya Odağı	Vatandaşlık Odağı
4-7 Nisan	Atatürk İlkeleri + İnkılaplar	Türkiye İklim + Yer Şekilleri	Temel Hak ve Özgürlükler
8-11 Nisan	Kurtuluş Savaşı + Antlaşmalar	Beşeri Coğrafya + Tarım	Devlet Organları (Yasama-Yürütme-Yargı)
12-15 Nisan	Osmanlı + İlk Türk Devletleri (özet)	Dünya Coğrafyası (özet)	Anayasa Esasları + İdare Hukuku
16-18 Nisan	Genel tekrar + 1 tam deneme + yanlış analizi (tüm GK dersleri)

Engel Grubuna Göre GK Çalışma Önerileri

GK derslerinde engel grubuna özel çalışma stratejileri belirlemek, verimliliği önemli ölçüde artırır.

Görme engelli adaylar: Tarih ve vatandaşlık için sesli anlatım kaynaklarına yönelin. Coğrafya için kabartma haritalar veya dokunsal materyaller kullanın. Koçluk sürecimizde görme engelli adaylara özel ses kayıtlarıyla çalışma programları oluşturuyoruz.

İşitme engelli adaylar: Görsel materyallere ağırlık verin. Tarih kronoloji çizelgeleri, coğrafya haritaları ve vatandaşlık şemaları sizin en güçlü çalışma araçlarınızdır. Renkli kodlama sistemi ile konuları görselleştirin.

Ortopedik engelli adaylar: Dijital çalışma araçlarını tercih edin. Tablet veya bilgisayar üzerinden flashcard uygulamaları ve online test çözümü, fiziksel yükü azaltarak uzun süreli çalışmayı mümkün kılar.

GK Derslerinde Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

• Her konuyu eşit süre çalışmak: EKPSS'de her konudan eşit sayıda soru gelmez. Soru yoğunluğu yüksek konulara daha fazla zaman ayırın.
• Sadece okumakla yetinmek: Okumak pasif bir öğrenme yöntemidir. Mutlaka soru çözün ve kendinizi test edin.
• Kronoloji karışıklığı: Tarih'te olayları izole ezberlemeyin, neden-sonuç ilişkisiyle öğrenin.
• Harita kullanmamak: Coğrafya'da haritasız çalışmak, bilgiyi soyut ve unutulabilir kılar.
• Güncel değişiklikleri takip etmemek: Vatandaşlık'ta anayasa değişiklikleri ve güncel mevzuat sorulabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

EKPSS GK derslerinden toplam kaç soru gelir?

EKPSS'de Tarih, Coğrafya ve Vatandaşlık derslerinden toplam yaklaşık 35-40 soru gelmektedir. Tarih 12-15, Coğrafya 10-12, Vatandaşlık 10-13 soru aralığında dağılım gösterir. Bu üç ders, sınavın Genel Kültür bölümünün en ağırlıklı kısmını oluşturur.

Son 15 günde GK derslerinde kaç net artırılabilir?

Koçluk deneyimlerimize göre, stratejik çalışan bir aday son 15 günde GK derslerinde toplam 5-8 net artışı sağlayabilir. Bunun için yüksek ağırlıklı konulara odaklanmak, günde en az 1,5 saat GK çalışmak ve düzenli soru çözmek gerekir. Özellikle Atatürk İlkeleri ve Temel Haklar gibi garanti net alanları öncelikli çalışılmalıdır.

Tarih'te en çok hangi konulardan soru gelir?

EKPSS Tarih sorularının yaklaşık %50-60'ı Atatürk İlkeleri-İnkılapları ve Kurtuluş Savaşı döneminden gelmektedir. Osmanlı tarihi ve İlk Türk devletleri toplam Tarih sorularının %30-40'ını oluşturur. Bu nedenle Cumhuriyet dönemi ve Kurtuluş Savaşı konularını öncelikli çalışmanız en rasyonel stratejidir.

Coğrafya'da harita bilgisi soruları zor mu?

EKPSS'de harita bilgisi soruları genellikle temel düzeydedir. Koordinat hesaplama veya ölçek soruları nadiren sorulur. Bunun yerine Türkiye haritası üzerinde bölge tanıma, iklim-bitki örtüsü eşleştirme ve yer şekillerini yorumlama gibi sorular daha yaygındır. Harita bilgisine 1 gün ayırmanız yeterli olacaktır.

Vatandaşlık için Anayasa'yı ezberlemek gerekir mi?

Anayasa'nın tamamını ezberlemek gerekmez ve verimsizdir. Temel haklar, devletin yapısı, yasama-yürütme-yargı organlarının görevleri ve Anayasa'nın ilk üç maddesi gibi sık sorulan konulara odaklanmanız yeterlidir. Anayasa hükümlerini gerçek hayat örnekleriyle ilişkilendirerek öğrenmek, ezbere göre çok daha kalıcı sonuç verir.

GK derslerinde yanlış cevap puanı var mı?

Hayır, EKPSS'de yanlış cevaplar doğru cevap puanınızı düşürmez. Bu nedenle GK derslerinde kesinlikle boş soru bırakmamalısınız. Emin olmadığınız sorularda bile tahminle cevap verin; istatistiksel olarak doğru cevap şansınız artacaktır.